Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2009/5462 K.2010/11095

Taraflar arasında görülen davada Tuzla 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 02.12.2008 tarih ve 2006/1067-2008/1128 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, kooperatif ortaklığından istifa eden müvekkilinin kooperatife yaptığı ödemelerin iadesi için bir çok kere başvurduğunu ancak kooperatifin müvekkilin oyaladığını ileri sürerek 50000 YTL’nin ayrıldığı yılın bilançosunun kesinleşmesinden 1 ay sonraki tarihten itibaren işleyecek temerrüt faizinin tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının müvekkiline parasının iadesi izin başvurmadığını, temerrüde düşürmediğini, 2.06.2004’te yapılan 2003 yılı olağan genel kurul toplantısında çıkan ve çıkarılan ortaklara yapılacak ödemelerin 3 yıl ertelenmesine karar verildiğini, 3 yıllık sürenin henüz dolmadığını, erteleme kararının müteahhitle yapıla sözleşme gereği inşaata devam etmek zorunda olması ve kooperatifin varlığını tehlikeye düşürecek oranda istifa talepleri nedeniyle alındığını, davacı dışında istifa eden hiçbir ortağın dava açmadığını, davacının dava tarihine kadar 33.695 YTL aidat yatırdığını, meblağın iadesi sırasında kooperatifin genel giderleri vs. düşürülerek iade yapılacağını, haksız ve mesnetsiz olarak 50.000 YTL istendiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, kooperatif kayıtlarına ve bilirkişi incelemesine dayanılarak, davacının ödemiş olduğu aidatlar toplamının 33,695.00 YTL olduğu, davalının bu meblağı iadeyle yükümlü olduğu gerekçesiyle, davacının davasının kısmen kabul, kısmen reddi ile 35.191.54 YTL’nın 23.07.2004 tarihinden itibaren temerrüt faiziyle birlikte davalı kooperatiften tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Davacı, dilekçesiyle kooperatiften istifa etmiş olup, istifayı takip eden genel kurul toplantısı 23.06.2004 tarihinde yapılmış bu toplantıda kooperatiften istifa eden ve çıkartılan ortalara aidatların iadesinin 3 yıl süreyle ertelenmesi yönünde karar alındığı anlaşılmaktadır. Bahsi geçen genel kurulda alınan bu kararın aidatların hemen iadesinin kooperatifi müzayakaya düşüreceği gerekçesiyle alındığının kabulü gerekir.

Ne var ki bu hususta mahkemece herhangi bir inceleme ve değerlendirme yapılmış değildir. Öte yandan kooperatiften ayrılan her üyenin yerine yeni bir üyenin alınması halinde ödediği aidatın kendisine hemen iadesi gerekip herhangi bir nedenle ödemenin ertelenme cihetine gidilmeside mümkün değildir.

Tüm bu açıklamalar ışığında davanın varsı diğer istifa eden veya çıkarılan ortaklara aidatlarının bilançonun tasdikini takip eden 1 ayı içinde toptan ödeme yapılması halında kooperatifin müzayakaya düşüp düşmemesi hususu üzerinde durulup bu yönde bilirkişi incelemesi yapılması suretiyle davanın erken açılıp açılmadığı,

şayet müzayaka hali söz konusu değilse davacının ödediği aidatlarından o tarihe kadar düşülmesi gereken ve borcu gözüken genel giderler düşüldükten sonra bilançonun tasdikini takip eden 1 ay içinde ödenmesi gerektiği gözetilmek davalı kooperatifin bu 1 aylık süre sonunda kendiliğinden temerrüde düşeceği dikkate alınmak ve buna göre faize hükmedilmek suretiyle hüküm kurulmak gerekirken yukarıda açıklanan hususlar dikkate alınmadan yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.