Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2009/6843 K.2011/247

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 1.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 18/12/2008 tarih ve 2003/35-2008/324 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalılar 1 Numara Hearst Yayıncılık A.Ş. ve Kervan Çeyiz San. Ltd. Şti. Vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili, davalıların davacıların murisi ...'ya ait toplam 8 adet müzik yapıtını izin almadan müzik kasetlerine kayıt ederek ticari amaçla çoğalttıklarını ve yayımladıklarını, çoğaltmanın davalı Yavuz Burç Plakçılık ve Kasetçilik Ltd.

Şti. tarafından yapıldığını, davalı ...'un (Kervan Çeyiz) çoğaltım ve yayımlama işlemlerini gerçekleştirdiğini, diğer davalı Bir Numara Hearst Yayıncılık A.Ş.'nin ise müzik kasetlerini "Aktüel" adlı dergisinin Aralık 2002 tarihinde yayımlanan sayısında okuyucularına dağıttığını, kasetlerin kapak ve kartonetlerinde söz ve bestelerin ...'ya ait olduğunun belirtilmediğini, yine kapak ve kartonetlerde ...'ya ait eski bir fotoğrafın izin almaksızın kullanıldığını, bu şekilde ...'nun manevi haklarının da ihlal edildiğini ileri sürerek,

davalılar tarafından ... adı ile üretilen, çoğaltılan ve yayımlanan müzik kasetlerinin çoğaltılmasının, yayımlanmasının ve ticari amaçlarla kullanılmasının yasaklanarak tecavüzün ref'ine ve men'ine, 54.000 TL maddi tazminat, 14.000 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren Merkez Bankası reeskont faizi ile müteselsilen tahsiline, kararın yüksek tirajlı iki gazetede yayımlanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiş,

26.05.2003 tarihli dilekçesi ile dava dilekçesindeki davalı "Bir Numara Hearst Yayıncılık A.Ş." ünvanındaki "Bir" kelimesinin "1" olarak düzelterek davanın davalı "1 Numara Hearst Yayıncılık A.Ş." aleyhine devamına karar verilmesini istemiştir.

Davalı Bir Numara Hearst Yayıncılık A.Ş. vekili, Aktüel dergisinin imtiyaz sahibinin 1 Numara Hearst Yayıncılık A.Ş. olduğunu, davanın müvekkili şirketle bir ilgisinin olmadığını her iki şirketin farklı tüzel kişiliklere sahip olduğunu, ıslah yolu ile taraf değiştirilemeyeceğini, davalı Yavuz Plakçılık Ltd. Şti.'nin ibraz ettiği sözleşmeye istinaden diğer davalı Kervan Çeyiz firmasına kasedin çoğaltılması için lisans verdiğini, kasetin lisans hakına dayanılarak çoğaltıldığını ve Aktüel dergisi tarafından promosyon olarak dağıtıldığını, Yavuz Plakçılık Ltd. Şti.'ye açılan davadan feragat edilmesinin davacılar tarafından davalının eser üzerindeki haklarını kabul ettiğini gösterdiğini savunarak davanın husumetten ve esastan reddini talep etmiştir.

Davalı Yavuz Burç Plakçılık San. Ltd.

Şti. vekili, müvekkili ile ... arasında imzalanan 27.05.1988 tarihli sözleşmeyle "Darısı Başınıza" adlı yapıtın tüm haklarının, ayrıca 14.06.1989 tarihli sözleşme ile ...'ya ait şarkıların yayma, çoğaltma ve devretme haklarının müvekkiline verildiğini, davacılar tarafından daha önce de müvekkili tarafından kullanılan eserlerin izinsiz olduğu iddiasıyla davalar açıldığını, müvekkillerinin de dava açtığı, bu davaların karşılıklı feragat ile sona erdiğini, feragat nedeniyle ret kararlarının maddi ve şekli anlamda kesin hüküm teşkil ettiğini, müvekkilinin kendisine sözleşmeyle tanınan yetkiyi kullanarak davalı Kervan Çeyiz Ltd.

Şti.'ye 30.000 adet çoğaltılması için lisans hakkı tanıdığını, müvekkilinin iradesi ve sorumluluğu dışında verilen lisansı açıkça aşarak eser sahibinin ismine yer vermeden, kullanılan kapak konusunda müvekkiline danışılmadan ve yapım adını belirtmeden yayımlanmış bulunan eserlerdeki diğer davalının kusur ve sorumluluğunun müvekkiline yükletilemeyeceğini savunarak kesin hüküm nedeniyle ve esastan davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... adına ilanen tebligat yapılmış, davalı cevap vermemiştir.

Birleşen davada davalı Kervan Çeyiz Ltd. Şti. vekili, müvekkilinin davalı Yavuz Plakçılık ve Kasetçilik Ltd. Şti.'nin ibraz ettiği belgeye güvenerek bu davalı ile sözleşme imzaladığını, sözleşmeye göre Yavuz Plakçılık Ltd. Şti.'nin ...'nun eserlerini hazırlayacağını ve dağıtıma hazır hale getireceğini, bu aşamadaki hak ihlallerinden diğer davalının sorumlu olduğunu, bu kasetlerin diğer davalı 1 Numara Hearst Yayıncılık A.Ş.'ye promosyon olarak dağıtımının yaptırıldığını, ticari amaçlarının olmadığını, ayrıca müvekkili tarafından 30.000 adet promosyon amaçlı çoğaltılmasından kaynaklanan telif hakları nedeniyle ...'nun varisleri adına ...'ya 5.400 TL ödendiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunmalar ve tüm dosya kapsamına göre, davacıların murisi ... ile davalı Yavuz Plakçılık Ltd. Şti. arasındaki 07.05.1988 tarihli sözleşme ile 14.06.1989 tarihli muvafakatnamenin 7 Ağustos 1995 tarihinde feshedildiği, 1995 tarihi itibariyle eser ve icralar üzerindeki hakların davacıların murisine geçtiği, 1999 tarihli davanın 25.06.2002 tarihinde davacıların feragati nedeniyle reddedilmesinin kesin hüküm oluşturmayacağı, davalı Yavuz Plakçılık Ltd.

Şti.'nin eserler üzerinde hakkı olmadığı için diğer davalıların sorumluluklarının bulunduğu, davalı ...'un kişisel sorumluluğunu gerektiren fiilinin bulunmadığı, davalı 1 Numara Hearst Yayıncılık A.Ş. ismindeki maddi hatanın düzeltildiği gerekçesiyle davalı ... hakkındaki davanın husumetten reddine, davalı Yavuz Plakçılık Ltd. Şti. hakkındaki davanın feragat nedeniyle reddine, eser

başına ortalama 1.500 TL.'den 8 eser karşılığı 12.000 TL'nin FSEK 68. maddesi gereği 3 katı olan 36.000 TL maddi taminat ile ...'nun fotoğraflarının ticari amaçla izinsiz kullanımı nedeniyle 6.000 TL manevi tazminat ve eserin söz ve bestesinin ...'ya ait olduğunun belirtilmemesi nedeniyle 8.000 TL. manevi tazminatın ilk dava tarihinden itibaren avans faizi ile davalılar 1 Numara Hearst Yayıncılık A.Ş. ve Kervan Çeyiz Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile miras payları oranında davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin ve diğer taleplerin reddine karar verilmiştir.

Davalılar 1 Numara Hearst Yayıncılık A.Ş. ve Kervan Çeyiz San. Ltd. Şti. vekilleri kararı temyiz etmişlerdir.

1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına mahkeme kararının hüküm kısmında 7. bentte davalı "1 Numara Hearst Yayıncılık A.Ş." denilmesi gerekirken "Bir Numara Hearst Yayıncılık A.Ş." şeklinde yazılması mahallinde her zaman düzeltilebilecek maddi hata olarak değerlendirilmesi gerekmesine göre, mümeyyiz davalılar vekillerinin aşağıdaki bentlerin dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine, karar vermek gerekmiştir.

2- Davacılar vekili dört davalı aleyhine eser üzerindeki haklarının ihlal edildiği iddiasıyla husumet yöneltmiş, ancak dava sırasında davalı Yavuz Plakçılık ve Kasetçilik Ltd. Şti. hakkındaki davadan feragat edilmesi nedeniyle bu davalıya karşı açılan davanın reddine karar verilmiştir.

Müteselsil borç, sözleşme veya kanun gereği birden fazla borçlunun alacaklıya karşı borcun tamamından sorumlu olduğu, diğer bir deyişle alacaklının edayı her müteselsil borçludan talep edebildiği ve edanın tamamen yerine getirilmesine kadar bütün borçluların sorumluluğunun devam ettiği, borçlulardan birinin borcu ödemesi halinde diğerlerinin de borçtan kurtulduğu borç ilişkisine denir.

Borçlar Kanunu 141 ve devamına göre müteselsil borçta alacaklının hakkı birden çok borçluya karşı tek bir alacaktan ibaret olmayıp, borçluların herbirine karşı ayrı ayrı yönelen ve birbiriyle yarışan birden çok alacaktan ibarettir. Müteselsil borçlarda alacaklının borçlulardan biri ile ibra sözleşmesi yapması halinde diğer borçluların borcu kural olarak devam eder. Ancak bazı istisnai hallerde durumun özelliği veya borcun niteliği diğer borçluların da borçtan kurtulmalarını gerektirebilir (BK 145/ II)

Bu durumda mahkemece, yukarıda açıklamalar ışığında, davacılar vekilinin Yavuz Plakçılık ve Kasetçilik Ltd. Şti. yönünden davadan feragat ettiğini bildirdiği ve mahkemece bu davalı yönünden feragat nedeniyle davanın reddine karar verildiği halde, BK. 145. maddesi gereği feragatin diğer davalılara sirayet edip etmeyeceğinin tartışılması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken bu hususa hiç değinmeden karar verilmesinde isabet görülmemiştir.

3- Ayrıca davacılar vekili dava dilekçelerinde dava tarihinden itibaren "reeskont" faizi ile birlikte tazminatların tahsiline karar verilmesini talep ettiği halde mahkemece HUMK. 74. maddeye aykırı biçimde talepten fazlaya hükmedilerek avans faizine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

4- Davalı Kervan Çeyiz Ltd. Şti aleyhine 15.08.2003 tarihinde dava açıldığı ve bu dava dosyası ile 13.01.2003 tarihinde diğer davalılara karşı açılan asıl dava dosyasının birleştirilmesine karar verildiği, davacılar vekili tarafından her iki dava dosyasında dava tarihinden itibaren reeskont faizi talebinde bulunulduğu halde, davalı Kervan Çeyiz Ltd. Şti. aleyhine verilen kararda faize bu davalıya karşı açılan dava tarihinden (15.08.2003) itibaren hükmedilmesi gerekirken, asıl dava tarihinden (13.01.2003) itibaren bu davalı aleyhine faize hükmedilmesi doğru görülmemiştir.