Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/1735 K.2025/148

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde. Yapı Kredi Bankası ile müvekkilinin kardeşi ve arkadaşı olan ... ve ...'ın yetkilisi oldukları ... Tem. Ürün. Kuy. Turz. Gıda İnş. Ve Nak. San. Tic. Ltd.

Şti. arasında ticari kredi sözleşmesi imzalandığını, kullanılacak teminat olarak Gaziantep Şahinbey'de bulunan taşınmazın malik sıfatıyla dava dışı ... tarafından ipotek verildiğini, dairenin ipotekli olarak 27.02.2009 tarihinde ... tarafından kardeşi ...'ya satıldığını, Yapı Kredi Bankası'nın asıl borçlusunun borcunu ödememesi üzerine kat ihtarı gönderdiğini, sonrasında ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibi başlattığını, söz konusu takip içeriğinin incelenmesinde, Yapı Kredi Bankası tarafından genel kredi sözleşmesi uyarınca ipotekli taşınmazın satış işlemlerine başlandığını,

müvekkilinin ise sadece söz konusu taşınmazın maliki olduğunu, sözleşmede taraf olmadığı gibi herhangi bir kefaletinin de bulunmadığını, sonrasında ipotekli taşınmazın satılarak paraya çevrildiğini, icra müdürlüğünce 05.12.2013 tarihinde rehin açığı belgesini düzenlendiğini, davalının söz konusu rehin açığı belgesine dayanarak müvekkili hakkında takip başlattığını, müvekkilinin rehnin açığı belgesi alınan Gaziantep 8. İcra Müdürlüğünün 2009/21418 E. sayılı dosyasında sadece ipotek maliki olarak taraf sıfatına haiz olduğunu, ilgili icra dosyasında müvekkilinin borcunun bulunmadığını,

İstanbul 28. İcra Müdürlüğü 2021/23038 E. sayılı takibe dayanak sözleşmede de müvekkilinin taraf olmadığını ileri sürerek İstanbul 28. İcra Müdürlüğü 2021/23038 E. sayılı dosyası ile Adana 5. İcra Müdürlüğü'nün 2016/8199 E. sayılı dosyalarında müvekkilinin davalıya borcu olmadığının tespitine, davacı lehine % 20 kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili vekili cevap dilekçesinde; davanın yetkili mahkemede açılmadığını, davanın haksız ve hukuka aykırı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu İstanbul 28. İcra Dairesi 2021/23038 E. sayılı icra dosyası bakımından alacağın varlığı noktasında ispat yükü üzerinde bulunan davalı tarafa delillerini sunması için kesin süre verilmiş olup davalı vekilince verilen kesin süre içerisinde sunulan beyan dilekçesi ile delil olarak İstanbul 28. İcra Dairesi 2021/23038 E. sayılı icra takip dosyası ve temlik eden banka kayıtları gösterildiği, takip dosyasında davacının şahsi sorumluluğunu doğuracak herhangi bir yazılı belgenin bulunmadığı,

davacının genel kredi sözleşmelerinde asıl borçlu veya kefil sıfatıyla herhangi bir imzasının bulunmadığı, İstanbul 28. İcra Dairesi 2021/23038 E. sayılı takipte davalının davacıdan alacaklı olduğunu ispatlayamadığı gerekçeleriyle menfi tespit davasının kabulü ile davacının davalıya Adana 5. İcra Dairsi 2016/8199 E. sayılı icra takip dosyası ve İstanbul 28. İcra Dairesi'nin 2021/23038 E. sayılı takip nedeniyle borçlu olmadığının tespitine;

davacının şahsi sorumluluğunu doğuracak herhangi bir sözleşmesi bulunmamasına ve davalının bu durumu bilebilecek konumda olmasına rağmen davacı aleyhine takipler başlattığı, bu haliyle davacının kötü niyetli olduğunun kabulü gerektiği kanaatiyle % 20 kötü niyet tazminatının da davalıdan tahsiline karar verilmiş, hüküm davalı tarafça istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının ipotek borçlusu sıfatıyla taşınmazının Gaziantep 8. İcra Müdürlüğünün 2009/21418 E. sayılı dosyası üzerinden borca mahsuben satışının gerçekleştirildiği, genel kredi sözleşmelerinde asıl borçlu ya da kefil sıfatının bulunmadığı,

ipotek borçlusu sıfatıyla ipotek bedelinin aşan kısımdan davacının sorumlu tutulamayacağı, rehin açığı belgesiyle bakiye bedel için davacıya gidilemeyeceği, bankanın halefi sıfatıyla hareket eden davalı ... şirketinin basiretli davranarak temlik aldığı icra dosyalarında gerekli araştırmayı yaparak takip başlatması ya da takibe devam etmesi gerektiğinden takiplerde kötü niyetli addedileceği, ayrıca yetki itirazında da usulüne uygun olarak yetkili mahkemenin gösterilmemesi nedeniyle dinlenemeyeceği, kararda kamu düzenine aykırı başkaca herhangi bir husus da bulunmadığı,

kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davalı tarafça temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, menfi tespit talebine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.