Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/4853 K.2025/3079

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkili şirketin 2016/06127 sayılı “Av Tüfeği” başlıklı tasarımının tasarımcısı olan davalı ile imzalanan 07.04.2017 tarihli sözleşme ile 2016/06127 sayılı “Av Tüfeği” başlıklı tasarımının müvekkili şirkete devredildiğini, müvekkili adına 19.09.2016 tarihinde başvuru üzerine sicil kaydının yapıldığını,

müvekkili tarafından faydalı model başvurusu yapılmak üzere tüfeğin teknik çizimleri beklenirken Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) nezdinde ürünün tasarımcısı davalı ...'nin 2016/15840 sayılı ve “Bull Pup Yarı Otomatik Gazlı Şarjörlü Av Tüfeği” ürününe yönelik kötü niyetle 07.11.2016 tarihinde "faydalı model" başvurusunda bulunduğunu ve kendi adına tescilini yaptırdığını, müvekkilinin tasarım ürün başvurusunun davalıdan önce olduğunu, davalı adına tescilli faydalı modelin, müvekkiline ait tasarım ile birebir aynı olup yenilik vasfı taşımadığını, davalının haksız yarar sağladığını, iltibasa sebebiyet verdiğini,

tasarım hakkında her türlü tasarrufun müvekkiline ait olduğunu, davalının 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 109. maddesi uyarınca davalının faydalı model başvurusu yapmaya yetkili olmadığını ileri sürerek davalı adına tescilli 2016/15840 sayılı faydalı modelin hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin dava konusu av tüfeğinin hem tasarımcısı hem de faydalı model hakkı sahibi olduğunu, müvekkilinin, ''Bull Pup Yarı Otomatik Gazlı Şarjörlü Av Tüfeği'' isimli ürününün buluş niteliğini haiz olacak şekilde teknik olarak meydana getirip tasarladığını, 07.11.2016 tarihinde faydalı model başvurusunda bulunulduğunu, bu başvurudan sonra müvekkilinin buluşunu gerçekleştirdiği dava konusu ürünün tasarım hakkının 07.04.2017 tarihli sözleşmesi ile davacı şirkete devredildiğini, müvekkilinin faydalı model başvurusunun, tasarım devir sözleşmesinden önceki tarihli olduğunu,

davacının bu devir üzerine TÜRKPATENT nezdinde ''av tüfeği'' isimli tasarımı kendi adına tescil ettirdiğini, müvekkilinin, ürünün yalnız ''tasarım'' hakkını devrettiğini, endüstriyel tasarım ile faydalı modelin birbirinden farklı hakları koruduğunu, nitelikleri itibariyle farklılıklar ihtiva ettiğini, savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davaya konu 2016/15840 sayılı faydalı model belgesinin tüm istemler yönünden bilirkişi raporunda belirtilen US20130185975A1 numaralı Amerikan Patenti kapsamında yenilik vasfını taşımadığı, söz konusu Amerikan Patentinde davaya konu faydalı modelin tüm istemlerinin, tüm özelliklerinin tamamının yer aldığı, davaya konu faydalı model belgesinin mülga 551 sayılı Patent Haklarının Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname (551 sayılı KHK) hükümlerine göre tescil edildiği,

551 sayılı KHK'nın 7. maddesi uyarınca faydalı model belgesinin yenilik kriterini taşıması gerektiği, bu kriterin mutlak bir anlam taşıdığı, tekniğin bilinen durumuna göre herhangi bir yenilik getirmeyen buluşların faydalı model olarak tescil edilemeyeceği, davalının, faydalı model tescil talebinde bulunduktan sonra aynı konuda tasarım tescili yaptığı, bu tasarım tescilini ise faydalı model tescil talebinden haberdar olmadığı anlaşılan davacıya sözleşme ile devrettiği, burada davalının kötü niyetli olduğu hususunda kanı oluştuğu, zira davalının, aynı konuda faydalı model tescili için başvuruda bulunduğu,

yine aynı konuda tasarım tescili yaptığı ve bu tasarım tescilini davacıya sözleşme ile devrettiği, bu esnada daha önceki faydalı model başvurusu da kabul edilerek, faydalı modelin tescil edildiği, diğer yandan, dava konusu olmayan tasarım tescili ile davaya konu faydalı model tesciline konu av tüfeği ürününün bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere US 2013 0185975A1 sayılı Amerikan Patentine konu olduğu, bu şekilde davalının tescilinden daha önce kamuya sunulduğu, bu itibarla davalı tarafın faydalı model belgesinin yenilik kriterini sağlamadığı,

551 sayılı KHK'nın 7., 129, 130, 131 ve 132. maddeleri ile 6769 sayılı SMK'nın 138 vd. maddelerinde birbirine benzer mahiyette hükümler bulunduğu, söz konusu KHK hükümlerinin patent tarihi itibariyle somut olaya uygulanması gerektiği, mezkûr mevzuat hükümleri uyarınca yenilik kriterinin patentlenebilirlik koşulu olarak düzenlendiği ve bu kriteri taşımayan faydalı model belgesinin veya patentin hükümsüzlüğüne karar verilebileceğinin belirtildiği gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm, davalı tarafça istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Mahkemece, Dairelerinin kaldırma kararı doğrultusunda sunulan Türkçe tercüme evrak da incelenerek, davalı itirazlarını da karşılamak üzere bilirkişi heyet raporu alındığı, buna göre davalı adına tescilli faydalı modelin davalıdan çok önce kamuya sunulmuş olduğunun, yani yenilik unsurunun bulunmadığının belirlendiği, raporun ayrıntılı, hüküm kurmaya ve denetime elverişli olduğu, kararın usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesi ile davalı vekilinin istinaf itirazlarının esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, faydalı modelin hükümsüzlüğü talebine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.