Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/5788 K.2025/3765

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 2019-2022 yılları arasında davalı eğitim kurumunda müzik öğretmeni olarak çalıştığını, davalının talebi üzerine müvekkilinin ücret karşılığında “Anadolu Gelişim Okulları Marşı”nın sözlerini yazıp bestelediğini, okul marşının 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (FSEK) uyarınca müzik eseri olduğunu, okul marşının davalı tarafın web sitesinde ve Youtube kanalında kullanıldığını, ancak davalı tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını,

müvekkilinin eser üzerindeki hem mali hem de manevi haklarının ihlal edildiğini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla FSEK'in 68. maddesi uyarınca hesaplanacak maddi tazminatın 3 kat fazlası olarak şimdilik 5.000,00 TL maddi ve 5.000,00 TL manevi tazminatın eserin ilk yayın yılı olan 2019 yılından itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, ıslah dilekçesiyle maddi tazminat talebini 45.000,00 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı talebinin zamanaşımına uğradığını, dava konusu marşın davacıya ait olduğuna dair herhangi bir delil sunulmadığını, FSEK ve taraflar arasında akdedilen belirli süreli iş sözleşmesi gereğince davacının müvekkili şirketten talep edebileceği mali ve manevi hiçbir hakkı bulunmadığını, müvekkilinin yalnızca FSEK'ten doğan mali hakları kullanma yetkisi olduğunun kabulü halinde dahi işverenin çoğaltma ve yayma hakkını kullanabilmesi için manevi haklardan umuma arz etme hakkını kullanması gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bilirkişiden rapor alındığı, dava konusu marşın okulun internet sayfasından kaldırıldığı, raporda belirtilen youtube adresinde davalı marşa ulaşılabildiği, yine davalı okulun .... tr. uzantılı adreste marşın yer aldığı, davacının davalı şirket bünyesinde belirli sürede müzik öğretmeni olarak çalıştığı, davalının talebi ile davalı için okul marşı yazıp bestelediği, marşın davalı tarafından kullanıldığı hususunda uyuşmazlık bulunulmadığı, dava konusu marşın FSEK'in 3. maddesi kapsamında musiki eser olduğu,

eserin meydana getirildiği en erken tarihin 20.12.2021 olarak tespit edildiği, davalının marşı kullanmaya başladığı en erken tarihin ise 23.05.2022 olarak tespit edildiği, eserin davalı tarafından kullanıldığından davacının haberdar olduğu, davalının bu kullanım nedeni ile herhangi bir bedel ödemediği, davacının müzik öğretmeni olduğu nazara alındığında, görevleri içerisinde müzik eğitimi vermek dışında davalıya karşı işçi işveren ilişkisi kapsamında musiki eser meydana getirme yükümlülüğü bulunmadığı,

bu nedenle de eserin FSEK'in 18/2 hükmü kapsamında değerlendirilemeyeceği, eserin davalı tarafça davalının rızası hilafına kullanılması ile davacının mali haklar kapsamında temsil ve umuma iletim hakkı ile manevi haklar kapsamında adın belirtilmesi yetkisinin ihlal edildiği, bu nedenle davacının, anılan Kanun'un 68. maddesi uyarınca tazminat talep edebileceği, bu tazminat miktarının ise bilirkişilerce toplamda 45.000,00 TL olarak hesap edildiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının, davalı eğitim kurumunda 01.08.2018 ile 31.07.2022 tarihleri arasında belirli süreli iş akdiyle çalıştığı, belirli süreli iş sözleşmelerinde davalının görev tanımının müzik öğretmeni olduğu, görev tanımı içerisinde okul marşı yazma yükümlülüğünün bulunmadığı, bilirkişi heyeti raporuna göre davacının sözlerini yazarak bestelediği Anadolu Gelişim Okulları Marşı'nın FSEK kapsamında eser niteliğinde olduğu, davacıya ait eserin davalı tarafından haksız şekilde kullanıldığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, davacıya ait eserin haksız kullanımından kaynaklı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına, taraflar arasındaki sözleşmenin Çalışma İlişkileri başlıklı 6. maddesinde yer alan hükmün, davacının iş yerindeki çalışmaları nedeniyle meydana getirdiği bir eser olmaması ve iş tanımı kapsamına girmemesi nedeniyle uygulanamayacak olmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.