Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2025/3014 K.2025/7587

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirketin ... sayılı “...” ibareli marka başvurusuna müvekkilini itirazının davalı Kurum’un Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulunca (YİDK) nihai olarak reddedildiğini, müvekkilinin 2017/... sayılı 41. sınıf hizmetleri kapsayan aynı ibareli markasının bulunduğunu, ortağı olduğu ... Özel Eğitim Kurumları İnş. Tur. San. Tic. Ltd.

Şti.’nin ticaret unvanının ise 25.08.2017 tarihinde tescil edildiğini, müvekkilinin 2018- 2019 döneminden beri eğitim- öğretim alanında faaliyetlerini sürdürdüğünü, davalı şirketin başvurusundan önce 02.01.2017 tarihinde gerçekleştirdiği 2017/... sayılı marka başvurusunun dava dışı üçüncü kişinin itirazı sonucunda reddedildiğini, bu kararın iptali için ...

2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinde açtıkları 2018/375 E. sayılı davada müvekkili lehine karar verildiğini, dosyanın henüz istinaf aşamasında olduğunu, davalı şirketin gerçekleştirdiği başvurunun da eğitim- öğretim hizmetlerini kapsadığını, tüketicinin taraf markaları arasında yanılgı yaşayabileceğini, taraf markalarının asli unsurunun “...” kelimesinden oluştuğunu, davacının büyük hissedarı olduğu şirketin Milli Eğitim Bakanlığından 2018 tarihli okul ruhsatlarını aldığını,

davalı şirketin 41. sınıfta hiçbir faaliyeti olmadığı halde kötüniyetle dava konusu başvuruyu yaptığını ileri sürerek ... sayılı YİDK kararının iptali ile ... sayılı markanın tescili halinde hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde, Kurum kararının yerinde olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde, 1957 yılında kurulan müvekkilinin “...” markalarını tanınmış hale getirdiğini, yurt içi ve yurt dışında çok sayıda tescillerinin bulunduğunu, bağlı şirketlerinden ... İnşaat ve Tesisat A.Ş.'nin ... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2018/124 E. sayılı dosyası ile açtığı davada anılan dosyanın davalısı şirketin ticaret unvanından “...” ibaresinin çıkartılmasına karar verildiğini, ayrıca davacı aleyhinde devam eden ceza dosyasının da bulunduğunu, müvekkilinin tanınmış “...” markaları üzerindeki gerçek hak sahibi olduğunu, davacının yayına itiraza gerekçe tuttuğu markalarının, bağlı şirketleri tarafından yapılan itirazlar sonucunda reddedildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile “...” markası altında eğitim- öğretim hizmeti faaliyetlerine başlamak için 2017 yılında kurulduğu görülen ... Özel Eğitim Kurumları Ltd.

Şti.'ne davacının 19.01.2018 tarihinde hakim ortak olarak girdiği, dolayısıyla 2017 yılında “...” kılavuz unsuru ile eğitim- öğretim hizmetlerinde faaliyet göstermek adına kurulmuş bir şirketin bulunduğu, yine “...” adı altında gerçekleştirilecek eğitim- öğretim faaliyetleri için gerekli resmi izinlerin 2018 yılı Ağustos ayı içerisinde alındığı, 2018 Ekim ayında internet sitesinin açıldığı,

işlem dosyasında yer aldığı görülen ve davacının “...KOLEJİ” ismiyle gerek sosyal medya hesaplarında gerekse de muhtelif zamanlarda kamuya açık yerlerde düzenlediği etkinliklerle tanıtım ve reklamını yaptığı, ayrıca eğitim- öğretim hizmetleri alanındaki faaliyetlerine ilişkin düzenlediği faturaları da yine dosyaya sunarak “...” markaları ile aktif bir şekilde eğitim- öğretim hizmeti verdiğini kanıtladığı, ilgili faturalardaki kullanımların markasal nitelik de arz ettiği, bu hizmetin dava konusu marka başvurusu tarihinden daha eski tarihlere dayandığı,

dolayısıyla davacının ortağı olduğu şirket üzerinden gerçekleştirdiği faaliyetleri neticesinde “...” ibaresi üzerinde önceye dayalı hak sahibi olduğu yönünde bir kanaate varıldığı, bu üstün hak sahipliğinin yalnızca eğitim- öğretim hizmetleri ile sınırlı kaldığı, başvuru kapsamında yer alan sair hizmetler açısından ise herhangi bir faaliyet göstermediği, davacı gerçek kişinin, hakim ortağı olduğu ... Özel Eğitim Kurumları Ltd.

Şti.’nin kılavuz unsuru “...” olmakla birlikte bu tüzel kişilik üzerinden eğitim- öğretim hizmetleri alanında aktif olarak faaliyet gösterdiği, ... domain adının aktif olarak kullanımını gösterir delil sunmadığı, davalı şirketin sunduğu burs verilmesine ilişkin belgelerin eğitim öğretim hayatına doğrudan temas etmediği, bu kapsamda eğitim öğretim hizmetleri yönünden davacıdan önceki tarihlerde hizmet verdiğini gösterir delil sunmadığı,

davacının, dava dışı üçüncü kişiler adına kayıtlı markalar açısından iddialarının dinlenemeyeceği gerekçesiyle davanın kısmen kabul kısmen reddi ile YİDK’in ... sayılı kararının 41. sınıfta bulunan “eğitim ve öğretim hizmetleri” yönünden iptaline, YİDK iptaline yönelik fazlaya dair talebin reddine, hükümsüzlük talebinin kısmen kabul kısmen reddi ile, davalı şirket adına tescilli ... sayılı “...” ibareli markanın tescilli olduğu 41. sınıfta bulunan “eğitim ve öğretim hizmetleri” yönünden hükümsüzlüğüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince istinaf edilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının itirazına mesnet gösterdiği 2017/... sayılı “... Koleji” ibareli markanın 41. sınıfta yer alan “eğitim-öğretim hizmetlerinde” tescili için yaptığı marka başvurusunun, ...

Eğitim Sağlık Kültür Sanat ve Doğal Varlıkları Koruma Vakfı’nın itirazı üzerine, dava konusu ibare üzerinde uyuşmazlık konusu sınıfta anılan Vakfın 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (556 sayılı KHK) 8. maddesinin üçüncü fıkrasına dayalı öncelik hakkı bulunduğu gerekçesiyle YİDK tarafından reddine karar verildiği, bu kararın iptali için davacı tarafından açılan davada, davalı Vakfın itirazları kapsamında önceye dayalı kullanımlarının 41. sınıftaki “Orkestra hizmetleri, konser düzenleme hizmetleri” ile sınırlı olarak ispat edilebildiği,

bu hizmetler ile davacı başvurusunun reddedildiği 41. sınıftaki eğitim ve öğretim hizmetlerinin aynı/aynı tür olmadığı, davalı Vakfın uyuşmazlık konusu 41. sınıftaki “Eğitim ve öğretim hizmetleri” bakımından “...” ibaresi üzerinde üstün ve öncelikli bir hakkının bulunduğunun ispatlanamadığı, davacı başvurusunun tescilinin 556 sayılı KHK’nın 8. maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında engellenemeyeceği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verildiği, davalılar vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddedildiği, Yargıtay tarafından kararın bozulduğu, bozma kararından sonra davanın reddedildiği,

bu karara karşı davacı vekilinin temyiz itirazlarının Yargıtay tarafından reddi ile hükmün onanarak kesinleştiği, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 20.06.2023 tarih, 2022/1029 E., 2023/3897 K. sayılı kararında, dava dışı ...

Eğitim Sağlık Kültür Sanat ve Doğal Varlıkları Koruma Vakfı'nın kuruluş tarihinin, davacının 02.01.2017 tarihli marka başvurusundan önce olduğu, iştigal alanının da eğitim ve öğretim hizmetlerini kapsadığı, bu nedenle davacının “...” ibareli marka başvurusunun dava dışı Vakfın iştigal alanını işaret ettiği ve markasal seçenek özgürlüğünün de kötüye kullanıldığı vurgulandığına göre, somut olayda davacının, dava konusu ibare üzerinde 41. sınıf “eğitim ve öğretim hizmetleri” yönünden önceye dayalı üstün hak sahipliğinin bulunduğu ve bu nedenle dava konusu başvurunun tesciline engel olabileceğine dair yerel Mahkeme kabulüne iştirak edilmediği,

davacının kötüniyetle hareket ettiği ve dava konusu marka üzerindeki öncelikli hakkın davacıya ait olmadığı gerekçesiyle davalılar vekillerinin istinaf başvurularının kabulüne, davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmasına, davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava,itirazın reddine dair YİDK kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü talebine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.