Karar Özeti
12. Ceza Dairesi 2022/3643 E. , 2025/7936 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2020/1965 E., 2021/253 K. DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat HÜKÜM : İstinaf başvurularının düzeltilerek esastan reddi TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine
Karar Detayı
12. Ceza Dairesi 2022/3643 E. , 2025/7936 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2020/1965 E., 2021/253 K. DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat HÜKÜM : İstinaf başvurularının düzeltilerek esastan reddi TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; davacı ve vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, işin esasına geçildi, gereği düşünüldü: I. HUKUKÎ SÜREÇ İlk Derece Mahkemesince davacının haksız arama, el koyma, yakalama, gözaltı nedeniyle 1.000.000,00 TL maddi ve 1.000.000,00 TL manevi tazminatın gözaltına alınma tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin maddi tazminat talebi yönünden davacı hakkında uygulanan adli kontrol tedbiri ile arama, elkoyma, yakalama kararlarında bir usulsüzlük tespit edilemediği yine bu tedbirler nedeniyle davacı tarafından ispat edilen bir maddi zarar bulunamadığı, cezaevi giderleri, ziyaretçi masrafları, tasarruf edememesi nedeniyle mahrum kaldığı kar ve taşınma masrafları gibi iddia olunan zararların muhtemel giderlerdan sayılmakta olup CMK'nın 141. ve devamı maddelerinde açıklanan haksız koruma tedbiri nedeniyle tazminat davalarının konusunu teşkil etmediği, davacının kamu görevlisi iken 16.07.2016 tarihinde görevden uzaklaştırıldığı, 24.08.2016 tarihinde meslekten çıkarıldığı, 29.11.2016 tarihinde meslekten çıkarma kararının kesinleştiği, dosya kapsamında ispat ettiği maddi zararı tespit edilemediğinden davacının maddi tazminat taleplerinin reddine, 1.500,00 TL manevi tazminatın gözaltı tarihi olan 22.07.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince davacının ve davalı vekilinin istinaf başvurusunda bulunması üzerine manevi tazminatın 200,00 TL'ye indirilmesi suretiyle hükmün düzeltilerek istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı ve vekilinin temyiz istemlerinin kabulü ile hükmün bozulmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir. II. TEMYİZ SEBEPLERİ Davacı ve vekilinin temyiz sebepleri; kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna, eksik inceleme ile hüküm kurulduğuna, hakkında uygulanan koruma tedbirlerinin usulsüz ve hukuka aykırı olduğunu ve haksız yere uzun süre bu tedbirlere maruz kaldığına, maddi tazminata hükmedilmesi gerektiğine, malvarlığı üzerine tedbir konulması nedeniyle tasarrufta bulunamadığına, hükmedilen manevi tazminat miktarının eksik olduğuna, talep edilen tazminat miktarlarının tamamına hükmedilmesi gerektiğine ilişkindir. III. DAVANIN KONUSU İlk Derece Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Gaziantep 10. Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/179 Esas, 2019/195 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının "silahlı terör örgütüne üye olma" suçundan yargılandığı, 22.07.2016 tarihinde gözaltına alındığı ve aynı gün Mardin Sulh Ceza Hâkimliğinin 2016/159 sorgu nolu kararı ile sorgusu yapıldıktan sonra serbest bırakıldığı, davacının 1 gün gözaltında kaldığı, yapılan kovuşturma sonucunda beraatine karar verildiği, kararın 21.06.2019 tarihinde kesinleştiği, kesinleşme tarihinden itibaren 3 aylık süre dolmadan davanın açıldığı, gözaltı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı, davacı tarafından aynı konuda açılan davanın bulunmadığı, gözaltı süresinin infaz gördüğü ve mahsuba konu yapılmadığı, kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu belirlenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince kısmen kabul edilen davada, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından istinaf başvurularının düzeltilerek esastan reddine karar verildiği anlaşılmıştır. IV. GEREKÇE VE KARAR Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, maddi tazminat şartlarının oluşmadığı, manevi tazminat şartlarının oluştuğunun saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı anlaşılmakla, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin yukarıda tarih ve sayısı yazılı kararında, davacı ve vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı CMK'nın 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden CMK'nın 302/1. maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA, Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/1. maddesi uyarınca Manisa 1. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 18.11.2025 tarihinde karar verildi.
Özgün Analiz
Olay Özeti: Terör örgütü üyeliğinden 1 gün gözaltına alınıp sorgusunun ardından serbest bırakılan ve beraat eden davacı; arama, el koyma, yakalama ve gözaltı nedeniyle tazminat istemiştir. Mahkeme arama-el koyma-yakalama kararlarında usulsüzlük ve ispatlı maddi zarar bulunmadığından maddi talebi reddedip manevi tazminata hükmetmiştir.
Hukuki İlke: Uygulanan arama, el koyma ve yakalama kararlarında usulsüzlük tespit edilemeyen ve davacının ispatladığı somut maddi zarar bulunmayan hallerde; cezaevi giderleri, ziyaretçi masrafı, taşınma ve mahrum kalınan kâr gibi muhtemel giderler CMK 141 ve devamı maddeleri kapsamında tazminata konu edilemez.
Uygulama Sonucu: Onama. Maddi tazminat şartları oluşmadığı, manevi tazminat şartlarının oluştuğu ve miktarın kesin verilere dayalı belirlendiği anlaşıldığından hüküm onanmıştır.
Dava Strateji Notu: Koruma tedbiri kararlarının kendisi usulüne uygunsa ve somut/belgeli maddi zarar yoksa, muhtemel giderlere dayalı maddi tazminat reddedilir; kamu görevlisinin maaşını almaya devam ettiği kısa gözaltılarda gerçekçi hedef manevi tazminattır.