Karar Özeti
12. Ceza Dairesi 2025/1463 E. , 2025/6120 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2024/1024 E. 2025/107 K. DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat HÜKÜM : Davanın kısmen kabulü TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Ret Davacı hakkında Dairemizce verilen bozma kararı üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen karar
Karar Detayı
12. Ceza Dairesi 2025/1463 E. , 2025/6120 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2024/1024 E. 2025/107 K. DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat HÜKÜM : Davanın kısmen kabulü TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Ret Davacı hakkında Dairemizce verilen bozma kararı üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın, davalı vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, işin esasına geçildi, gereği düşünüldü: I. HUKUKÎ SÜREÇ İlk Derece Mahkemesince davacı vekilinin haksız tutuklama nedeniyle 100.000,00 TL maddi ve 120.000,00 TL manevi tazminatın işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin kısmen kabulü ile 56.174,86 TL maddi ve 80.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince davacı ve davalı vekillerinin istinaf başvuruları üzerine yapılan inceleme neticesinde; hükümdeki manevi tazminat miktarının "66.000,00 TL" olarak düzeltilmesi sureti ile istinaf başvurularının düzeltilerek esastan reddine karar verilmiş, hükmün davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 15.10.2024 tarih, 2022/5549 Esas, 2024/5361 Karar sayılı ilamıyla: "UYAP sistemi üzerinden yapılan araştırma da davacı hakkında açık soruşturmaların bulunduğu anlaşılmakla; tazminata esas ceza mahkemesi kararında belirtilen davacı sanık ... . hakkında konutunda bulunan 63 gram esrar maddesiyle ilgili olarak bir soruşturma yürütülüp yürütülmediğinin var ise akıbetinin araştırılması gerekliliği, kabule göre de; maddi tazminatın, davacının tutuklu kaldığı döneme ilişkin net asgari ücret üzerinden hesaplanan "56.151,09 "TL yerine, bu miktarın üstünde kalacak şekilde "56.174,86" TL olarak tayin edilmesi suretiyle, davacı lehine fazla maddi tazminata hükmolunması, nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda çok eksik manevi tazminata hükmolunması" hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle hükmün bozulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde davacının tazminat talebinin kısmen kabulü ile 56.151,09 TL maddi ve 120.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihi olan 04/12/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı hazineden tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş,Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca hükmün davalı yönünden kesin nitelikte olmasından dolayı temyiz isteminin reddine karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir. II. TEMYİZ SEBEPLERİ Davalı vekilinin temyiz sebepleri eksik araştırma ile hüküm kurulduğuna, davacının tutuklamaya kendi kusurlu hareketi ile sebebiyet verdiğine, tazminat şartlarının oluşmadığına, hükmedilen tazminat miktarlarının fazla olduğuna ilişkindir. III. DAVANIN KONUSU Bölge Adliye Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Konya 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2019/515 Esas - 2020/234 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapma veya sağlama suçundan 21.06.2018-12.10.2020 tarihleri arasında 844 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 01.12.2020 tarihinde kesinleştiği, kesinleşen beraat hükmünün davacı asile tebliğ edilmediği, tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı, davacı tarafından aynı konuda açılan davanın bulunmadığı, tutukluluk süresinin infaz gördüğü ve mahsuba konu yapılmadığı, kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu belirlenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. IV. GEREKÇE VE KARAR 7531 sayılı Kanunun 22 maddesi ile HMK'nın ek 1. maddesine 3. fıkra olarak eklenen madde gereğince; Dairemizin 15.10.2024 tarih, 2022/5549 Esas, 2024/5361 Karar sayılı ilamıyla bozma konusu edilen Konya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin 2021/1327 E. ve 2021/1362 K. sayılı ilamın karar tarihi olan 23/09/2021 tarihinde geçerli olan temyize ilişkin 78.630,00 TL parasal sınır dikkate alınarak; Dairemizce verilen bozma ilamı üzerine Bölge Adliye Mahkemesince yeniden yapılan yargılama neticesinde davanın kısmen kabulü ile 56.151,09 TL maddi ve 120.000,00 TL manevi tazminata hükmedildiği, bu suretle davalı aleyhine kabul edilen tazminat miktarının kesinlik sınırının üzerinde kaldığı anlaşıldığından hükmün davalı yönünden kesin olmaması sebebiyle tebliğnamedeki düşünceye iştirak edilmemiştir. Dairemizce verilen bozma ilamı üzerine yapılan yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, manevi tazminat şartlarının oluştuğunun saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı anlaşılmakla, Konya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin kararında davalı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı CMK'nın 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden CMK'nın 302/1. maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA, Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/1. maddesi uyarınca Akşehir Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Konya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE 08.07.2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Özgün Analiz
Olay Özeti: Uyuşturucu ticareti isnadıyla 844 gün gözaltı ve tutukluluktan sonra beraat eden davacı, koruma tedbirleri nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemiş; İlk Derece ve Bölge Adliye Mahkemesi talebi kısmen kabul etmiş, 12. Ceza Dairesi bir önceki turda manevi tazminatın çok eksik ve maddi tazminatın hesap dışı belirlendiği gerekçesiyle bozmuş, bozmaya uyulup 56.151,09 TL maddi ve 120.000,00 TL manevi tazminata hükmedilince dosya yeniden temyize gelmiştir.
Hukuki İlke: Manevi tazminat; davacının sosyal ve ekonomik durumu, atılı suçun niteliği, tutuklanmaya neden olan olayın cereyan tarzı ve tutuklu kalınan süre gibi ölçütler gözetilerek hak ve nesafet ilkelerine uygun makul bir miktar olarak belirlenmelidir; ayrıca hükmedilen tazminat kesinlik parasal sınırının üzerindeyse hazine yönünden karar temyize tabidir.
Uygulama Sonucu: ONAMA (temyiz isteminin esastan reddi) — bozma sonrası yargılamanın usule uygun yürütüldüğü ve manevi tazminat şartlarının oluştuğu saptanarak, hazine aleyhine kabul edilen miktar kesinlik sınırının üzerinde kaldığından tebliğnamedeki ret görüşüne katılınmamıştır.
Dava Strateji Notu: Uzun tutukluluğun ardından beraat eden müvekkil için haksız tutuklama tazminatında düşük manevi tazminata karşı, kararda sayılan nesafet ölçütlerinin somut olaya uygulanmadığını ileri sürerek bozma sağlanabilir; hazinenin kesin karar iddiasına karşı hükmedilen miktarın parasal sınırı aştığı vurgulanmalıdır.