Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2009/16688 K.2010/12914

Davacı, 17.07.1992-dava tarihleri arası 1479 sayılı Yasa sigortalısı olduğu günlerin tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici nedenlere göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine, 2-Dava, davacının vergiye kayıtlı olduğu 17.7.1992-31.12.1992, 10.9.1993-31.12.1994 ve 3.7.1995 ile 23.12.2008 dava tarihi arasında 1479 sayılı Yasa kapsamında ... sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir Mahkemece, davacının 1479 sayılı Yasa'nın Geçici 18. maddesine göre usulüne uygun başvurusu bulunmadığından istemin reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden davacının 25.3.1984 tarihinde Köy Muhtarlığından dolayı 1479 sayılı Yasaya tabi sigortalı olarak tescil edildiği, davalı Kurumca 25.3.1984- 17.7.1992, 31.12.1992- 10.9.1993, 31.12.1994- 3.7.1995 tarihleri arasında sigortalı sayıldığı, bu döneme ilişkin primlerini 1992 affından yararlanarak ödediği,

5.6.2008 tarihli yapılandırma talebinin kabulüyle 14.7.2008, 28.7.2008 ve 30.7.2008 tarihlerinde prim ödediği 17.7.1992-31.12.1992, 10.9.1993-31.12.1994 ve 4.7.1995-25.9.2000 tarihleri arasında vergi kaydı, 25.9.1996-15.8.2005 tarihleri arasında meslek odası kaydı ve 3.7.1995-19.10.2005 tarihleri arasında da esnaf sicil kaydının olduğu 3.7.2008 tarihinde Kurum kayıtlarına giren belgede davacının muhtarlık görevinin 26.3.1989 tarihinde son bulduğunun davalı Kurumca öğrenilmesi üzerine 1479 sayılı Yasaya tabi sigortalılığının 26.3.1989 tarihi itibariyle sona erdirildiği anlaşılmaktadır.

Gerçekten 1.4.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesinde zorunlu ... sigortalılığı için esnaf sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kaydı aranırken 4.5.1979 tarihinde yürürlüğe giren 2229 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa’nın 24. maddesinin öngördüğü meslek kuruluşlarına kayıtlı olma koşulu kaldırılmış sadece yasanın temel ilkesi olan kendi ad ve hesabına çalışma koşulu getirilmiş,

20.4.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesi değiştirilerek zorunlu ... sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olması şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için meslek kuruluşuna kayıtlı olma yeterli görülmüş, 22.3.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu ... sigortalılığı için vergi kaydı veya esnaf sicil kaydı veya oda kaydının bulunması yeterli görülmüş,

2.8.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu ... sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olma şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için esnaf sicil kaydı ve oda kaydının bir arada bulunması yeterli görülmüştür.

Somut olayda davacının 25.3.1984 tarihinde tescili bulunup ayrıca yeniden tescil için başvurusuna gerek olmadan vergi, oda ve esnaf sicil kayıtlarının bulunduğu 17.7.1992-31.12.1992, 10.9.1993-31.12.1994 ve 3.7.1995-19.10.2005 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa kapsamında ... sigortalısı olarak kabul edilmesi gerekmektedir. Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın somut olaya 1479 sayılı Yasanın Geçici 18.maddesinin uygulanma olanağı bulunmadığı gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.