Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/2780 K.2025/6315

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; davalı şirketin Yönetmelik hükmüne aykırı davranarak abonelik sözleşmesini feshettiğini, sözlü olarak bildirdiğini, yine yapılan görüşmeler sonucunda; davacının kaçak elektrik kullandığı, bu nedenle aleyhine kaçak tahakkuk yapıldığını ve bu ödemeyi yapmadığı sürece sözleşmesinin yenilenmeyeceğinin belirtildiğini, davalı şirketin kaçak elektrik kullanımı iddiasını somut belgeler ile ispat etmek mecburiyetinde olduğunu, davalı şirketin Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin "zamanında ödenmeyen borçlar" başlıklı 35. maddesine açıkça aykırı davranarak fesih işlemini gerçekleştirdiğini ileri sürerek; davalının elektrik sözleşmesi feshi sureti ile yarattığı muarazanın giderilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; abonelik sözleşmesinin tarafı olan tüketicinin zamanında borcunu ödemediği durumda perakende şirketinin mevzuata uygun şekilde sözleşmeyi feshetme hakkına sahip olduğunu, güvence bedelinin fatura borcunu karşılamaması veya sözleşmeye aykırı bir durum hakkında yazılı ihtar yapılması akabinde 15 günlük süre sonunda sözleşmenin feshedilebileceğini, sözleşme feshi için söz konusu şartların yerine getirilmiş olmasının yeterli olduğunu, Yönetmeliğin (35.) maddesine göre davalı şirketin mevzuatı uygun olarak bildirimde bulunduğunu ancak davacı tarafın borcunu ödemediğini, 19.09.2023 tarihinde hem PTT marifetiyle bildirim yaptığını, hem de kayıtlı numarasına SMS gönderildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalı şirkete yazılan müzekkere cevabındaki belgeler incelendiğinde, davacıya gönderilen ihtarnamenin yönetmelikte belirtilen son aşamadaki mahsuba ilişkin 15 günlük süreli ihtarname olduğu, bu ihtarnamenin öncesinde yapılması gereken ihtarlar yapılmadan aboneliğin feshedildiği, bu halde mevzuatta belirtilen usule uyulmadan feshin yapıldığı gerekçesiyle; davanın kabulüne, davacıya ait aboneliğin feshi suretiyle yaratılan muarazanın menine, abonelik işlemlerinin devamına karar verilmiş; karara karşı, davalı vekilili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; 30.05.2018 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin "zamanında ödenmeyen borçlar" kenar başlıklı (35.) maddesine göre; "(1) Zamanında ödenmeyen borçların tahsiline ilişkin hususlar serbest olmayan tüketicilere ve son kaynak tedariki kapsamındaki tüketicilere uygulanır.

(2) Tüketicinin elektrik enerjisi tüketimine ilişkin ödemelerini son ödeme tarihine kadar yapmaması durumunda görevli tedarik şirketi tüketiciye yazılı olarak en az 5 iş günü ödeme süresini içeren ikinci bildirimde bulunur. Görevli tedarik şirketi yazılı bildirimle birlikte kalıcı veri saklayıcılarından en az birini kullanarak tüketiciyi bilgilendirmek zorundadır.

(3) İkinci bildirimde ödeme yükümlülüğünün belirtilen sürede yerine getirilmemesi halinde elektrik enerjisinin kesileceği de belirtilir. Kalıcı veri saklayıcılarından en az biriyle ve yazılı olarak bildirimde bulunulmamış kullanım yerinin elektriği kesilemez.

(4)Tüketicinin öngörülen ödemelerini, ikinci bildirimde belirtilen süre içerisinde de yapmaması halinde, görevli tedarik şirketinin bildirimi üzerine, bildirim tarihinden itibaren en geç 5 iş günü içerisinde dağıtım şirketi tarafından kesme bildirimi düzenlenmek suretiyle kullanım yerinin elektriği kesilir ve kesme bildiriminin bir örneği kullanım yerine bırakılır. Kesme bildiriminde, kesme tarihine, saatine, mühür bilgilerine, endeks değerlerine ve kesmeyi yapan çalışana ait sicil numarasına veya şirket tarafından belirlenen koda yer verilmesi zorunludur. Tüketiciye elektriğinin kesildiği, ayrıca kalıcı veri saklayıcısıyla da bildirilir.

(5) İkinci bildirim sonrası kullanım yerinin elektriği kesilen tüketicinin borçlarına ilişkin; a) Tüketicinin birikmiş borçlarını gecikme zamlarıyla birlikte 30 gün içinde ödememesi veya tedarikçi tarafından belirlenen takvim dahilinde ödemeyi taahhüt etmemesi halinde tedarikçi borcun güvence bedelinden mahsup edileceğine ilişkin yazılı ya da kalıcı veri saklayıcılarından en az birini kullanarak tüketiciyi bilgilendirmek zorundadır. Zamanında ödemenin yapılmaması halinde;

1) Güncellenmiş güvence bedeli, son ödeme tarihinden itibaren uygulanan gecikme zammını içeren toplam fatura tutarına eşit veya yüksek ise güncellenmiş güvence tutarı fatura tutarına mahsup edilir. Mahsup edilen güvence bedeli tutarı ile bu tutarı ödeme yükümlülüğünü yerine getirdiği tarihten itibaren kullanım yerinin elektriğinin bağlanacağına ilişkin bildirim kalıcı veri saklayıcılarından en az birini kullanarak ya da yazılı olarak tüketiciye aynı gün içerisinde yapılır.

2) Güncellenmiş güvence bedeli, son ödeme tarihinden itibaren uygulanan gecikme zammını içeren toplam fatura tutarından düşük ise güncellenmiş güvence bedeli toplam fatura tutarına mahsup edilir ve tüketiciye aynı gün içerisinde yazılı ve kalıcı veri saklayıcılarından en az birini kullanarak bildirimde bulunulur.

Bildirimde güncellenmiş güvence bedelinin toplam fatura tutarını karşılamadığı, fark tutarın bildirim tarihinden itibaren 15 gün içerisinde ödenmesi, borcun ödenmemesi durumunda sözleşmenin fesih edilebileceği ve muaccel hale gelmiş borcun yasal yollarla tahsiline gidileceğine ilişkin hususlar belirtilir. b) Tüketicilerin zamanında ödenmeyen borçlarına ilişkin olarak yasal yollara başvurabilmek için elektriğin fiilen kesilmesi ve güvence bedelinin muaccel borçlara mahsup edilmiş olması zorunludur.

Bu hükme aykırı olarak yasal yollara başvurulması halinde, yapılan işlemler sonlandırılır. Oluşan masraf ve giderler tüketiciden talep ve tahsil edilemez.

(6) Tüketicilerin zamanında ödenmeyen borçlarına, görevli tedarik şirketi tarafından bu Yönetmelikte belirlenen oranı aşmamak üzere, gecikme zammı uygulanır. Gecikme zammı günlük olarak uygulanır. (7) Borcun zamanında ödenmemesi nedeniyle elektrik enerjisi kesilmiş olan tüketicinin, birikmiş borçlarını gecikme zamları ile birlikte peşin ödeyerek veya görevli tedarik şirketi tarafından belirlenen takvim dahilinde ödemeyi taahhüt ederek görevli tedarik şirketine başvurması halinde tüketicinin elektrik enerjisi yeniden bağlanır. (8)Aynı kullanım yerine ait başka tüketicilerin önceki dönemlere ilişkin tüketimlerinden kaynaklanan borçları, yeni tüketicinin üstlenmesi talep edilemez.

(9)Tüketicinin borcu nedeniyle, aynı tüketicinin başka bir perakende satış sözleşmesine konu kullanım yerinin elektriği kesilemez." düzenlemesine yer verildiği, aynı Yönetmeliğın 4/n maddesinde; kalıcı veri saklayıcısı, "tüketicinin gönderdiği veya kendisine gönderilen bilgiyi, bu bilginin amacına uygun olarak incelemesine elverecek şekilde kaydedilmesini ve değiştirilmeden kopyalanmasını sağlayan ve bu bilgiye aynen ulaşılmasına imkân veren kısa mesaj, elektronik posta, internet, disk, CD, DVD, hafıza kartı ve benzeri her türlü araç veya ortam" olarak tanımlandığı,

davalı şirketten gelen müzekkere cevabında, ... numaralı tarımsal sulama aboneliğine ait enerji tüketim bedellerinin ödenmediği, 14.03.2013 tarihli ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanununa dayanılarak hazırlanan Yönetmenliğin (35/5) maddesinin muaccel hale gelmiş borç dolayısıyla sözleşmenin 19.09.2023 tarihinde fesih edildiği, gönderilen ihtarnamenin yukarıda açıklandığı üzere son aşamadaki mahsuba ilişkin 15 günlük süreli ihtarname olduğu, bu ihtarnamenin öncesinde yapılması gereken ihtarların yapılmadan aboneliğin feshedildiği, bu halde feshin usule uyulmadan yapıldığı,

taraflar arasındaki abonelik sözleşmesinde de benzer yönde hükümler olmasına rağmen bu şekle davalı tarafça uyulmadığı anlaşıldığından, davanın kabulüne karar vermesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; yeterli araştırma yapılmadan, eksik inceleme ve değerlendirme ile karar verildiğini, davalı şirket tarafından davacıya "Sayın Abonemiz, ..... tesisat numaralı abonenin perakende satış sözleşmesi;yapılan tüm bildirimlere rağmen elektrik borçlarının ödenmemesi sebebi ile feshedilmiştir.

Konuyla ilgili Müşteri Hizmetleri Merkezlerimizden bilgi alabilirsiniz." şeklinde SMS gönderildiğini, ayrıca 19.09.2023 tarihli sözleşme iptali hakkında ihtarda bulunulduğunu, abonenin tüketmiş olduğu elektrik enerjisi bedelinin tahsili nedeniyle borcun ödenmemesi neticesinde yasal mevzuata uygun olarak abonelik sözleşmesi fesih işlemlerinin gerçekleştirildiğini, abone tarafından kaçak ve usulsüz elektrik tüketimi halinde Yönetmeliğin (42.) maddesi kapsamında elektriğin kesilmesinde Yönetmeliğin (35.) maddesindeki bildirim aşamalarının uygulanmayacağını,

tarımsal sulama abonelerinin tüketilen enerjiye ait OSOS vasıtasıyla okuma endeks bilgilerini şifreleri ile anlık takip edebildiklerini, yapılan faturalandırma işlemi hakkında bilgi alabildiklerini ve fatura borcunu görebildiklerini, Yönetmeliğe uygun olarak faturaların tahakkuk ettirildiğini, davacının Yönetmelik gereği öncelikle davalı şirkete başvuru yapması gerekirken dava açmasında hukuki yararın bulunmadığını, davacı tarafın fatura borçlarını ödemeyerek gerek Yönetmeliğine gerekse de taraflar arasında akdedilen sözleşmeye aykırı davrandığını, hakkın kötüye kullanımı olan bu durumun korunmaması gerektiğini ileri sürerek;

kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, aboneliğin haksız feshedildiğinden bahisle oluşan muarazanın giderilmesi istemine ilişkindir. Temyiz olunan kararda belirtilen gerekçeye, davalı şirketin yaptığı bildirimin Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin (35.) maddesinde öngörülen son aşamadaki mahsuba ilişkin 15 günlük süreli bildirim olmasına, aynı madde kapsamında öncesinde yapılması gereken ihtarların yerine getirilmediğinin ve bu haliyle abonelik sözleşmesinin feshinin Yönetmelik hükümlerine aykırı olduğunun anlaşılmasına göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR