Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/10957 K.2025/15178

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ...Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde. 06.07.2015 tarihinde davacı ...'in eşi ve diğer davacıların annesi olan destek ..'ın içinde bulunduğu dava dışı sürücü ..'ın idaresindeki kamyonet ile davalı .. .. Şirketinin maliki olduğu, diğer davalı ...'nin idaresindeki ve davalı ...Ş.'ye kasko sigorta poliçesi ile sigortalı olan, davalı ...Ş.'ye trafik sigorta poliçesi ile sigortalı olan çekici ve bu çekiciye bağlı (kasko sigortacısı .. Sigorta A.Ş.-trafik sigortacısı ..

Sigorta A.Ş.) römorkun karıştığı trafik kazasında vefat ettiğini, davacıların ölenin desteğinden yoksun kaldığı ve manevi zarara uğradıklarını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere davacı eş .. için 50.000,00 TL maddi, davacı çocuklar .. için 20.000,00 TL, .. için 30.000,00 TL, .. için 35.000,00 TL, .. için 50.000,00 TL olmak üzere toplam 185.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan sorumluluk oranlarında tahsilini, davacı ... için 100.000,00 TL,

çocukların her biri için 50.000,00 TL olmak üzere toplam 300.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte zorunlu mali mesuliyet sigortacıları dışında ve .. Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu oranında diğer tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş. 26.09.2016 tarihli ıslah dilekçesi ile davacıların her biri yönünden maddi tazminat talebini yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekilleri cevap dilekçelerinde; ayrı ayrı davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 268.809,32 TL destekten yoksun kalma tazminatının 50.000,00 TL'sinin davalı ... şirketleri yönünden dava tarihinden diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketlerinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

bakiye 218.809,32 TL destekten yoksun kalma tazminatının taleple bağlı kalınarak tüm davalılar yönünden ıslah tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketlerinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

fazlaya ilişkin talebin reddine, davacı ... için 35.723,27 TL destekten yoksun kalma tazminatının 20.000,00 TL'sinin davalı ... şirketleri yönünden dava tarihinden diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketlerinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

bakiye 15.723,27 TL destekten yoksun kalma tazminatının taleple bağlı kalınarak tüm davalılar yönünden ıslah tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketlerinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

fazlaya ilişkin talebin reddine, davacı ... için 53.464,05 TL destekten yoksun kalma tazminatının 30.000,00 TL'sinin davalı ... şirketleri yönünden dava tarihinden diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketlerinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

bakiye 23.464,05 TL destekten yoksun kalma tazminatının taleple bağlı kalınarak tüm davalılar yönünden ıslah tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketlerinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

fazlaya ilişkin talebin reddine, davacı ... için 59.700,66 TL destekten yoksun kalma tazminatının 35.000,00 TL'sinin davalı ... şirketleri yönünden dava tarihinden diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketlerinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

bakiye 24.700,66 TL destekten yoksun kalma tazminatının taleple bağlı kalınarak tüm davalılar yönünden ıslah tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketlerinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

fazlaya ilişkin talebin reddine, davacı ... için 75.124,50 TL destekten yoksun kalma tazminatının 50.000,00 TL'sinin davalı ... şirketleri yönünden dava tarihinden diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketlerinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

bakiye 25.124,50 TL destekten yoksun kalma tazminatının taleple bağlı kalınarak tüm davalılar yönünden ıslah tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketlerinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacı ... için 35.000,00 TL manevi tazminatın, davacılar ..., ..., ..., ...'ın her biri için ayrı ayrı 25.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 100.000,00 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., .. ..

Tarım Hayvan Yağ Çırçır San. ve Tic. Ltd. Şti. ve .. Sigorta A.Ş.'den (davalı ... şirketinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekil ile davalı ...Ş. vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine.

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ...Ş. vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; davacılar vekilinin gönderdiği istinaf dilekçesinin incelenmediği, davalı ...Ş. vekilinin istinaf taleplerinin değerlendirilerek dosyanın temyiz incelemesi için Dairemize gönderildiği, Dairemizin 15.02.2024 tarih ve 2021/22805 Esas ve 2024/1616 Karar sayılı gönderme kararı ile "...davacılar vekilinin istinaf talepleri hakkında olumlu veya olumsuz bir karar verilmeden dosyanın temyiz incelemesine gönderildiği,

olumlu veya olumsuz bir karar verilerek kararın da taraflara usulünce tebliği sağlandıktan sonra dosyanın incelenmesi için yeniden Daireye gönderilmesi..." gerekçesiyle dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği, davacılar vekilinin istinaf dilekçesinin taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, tarafların istinaf dilekçesine karşı cevap verme sürelerinin dolmasının beklenildiği, bu aşamada davalı ...Ş. vekili tarafından davacılar vekilinin istinaf dilekçesine karşı cevaplarının sunulduğu,

diğer davalılar tarafından cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmış olup Bölge Adliye Mahkemesince 26.06.2024 tarihli ek karar ile davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek ek kararın taraflara tebliği sağlanmıştır.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı ...Ş. vekili temyiz dilekçesinde; çekicinin sorumluluk sigortasının çekiciyi işletenin ve römorkun sebep olduğu zarardan dolayı sorumluluğunu da kapsadığını, kazaya sebebiyet verenin çekicinin maliki ve diğer davalı olduğunu, yarı römorkun sorumluluğu genel hükümlere tabi olup buna göre kazaya çekici sürücüsü sebebiyet verdiğinden yarı römorkun genel hükümlere göre bir kusurunun olmadığını, o halde yarı römorkun işleteni hakkında ve dolayısıyla müvekkili sigorta şirketi hakkında davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, istinaf itirazlarının TMK 2 nci maddesine dayanılarak reddedilmesinin kabul edilemeyeceğini, kararın gerekçesiz olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; desteğin yolcu olduğu araç ile davalıların sorumlu olduğu aracın karıştığı trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

1- Davalı ...Ş. vekilinin davacılar ..., ..., ... ve ...'a yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde; miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

İhtiyari dava arkadaşı konumunda olan davacılar yönünden kesinlik sınırı her bir davacı yönünden hüküm altına alınan tazminat miktarına göre ayrı ayrı belirlenecektir.

Dosya içeriğine göre davacılar ..., ..., ... ve ... lehine hüküm altına alınan ve ayrı ayrı anılan her bir davacıya yönelik temyize konu edilen miktarlar Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 78.630,00 TL'nin altında kalmaktadır.

2- Davalı ...Ş vekilinin davacı ...'a yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;

a- Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı ...Ş vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

b- Davacı ..., davaya konu trafik kazasında hayatını kaybeden eşi ..'ın desteğinden mahrum kaldığını ileri sürerek tazminat isteminde bulunmuştur. Destekten yoksun kalma iddiası ile açılan dava, ölümden sonraki süre boyunca doğacak zararın tazmini talebini kapsamaktadır. Bu nedenle yargılama boyunca davacının değişen durumu tazminatın belirlenmesi yönünden etkili olacaktır.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 53 üncü maddesi gereği destekten yoksun kalma tazminatının mahiyeti ve amacı, ölenin eylemli yardımını alanların, desteğin ölümünden sonra da bu yardımdan mahrum kalmaması olduğuna göre destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilebilmesi için her şeyden önce destek alma hakkı olan kişinin, destek alma ihtiyacının devam etmesi gerekir.

Bu itibarla; dul kalan eşin yeniden evlenmesi halinde destekten yoksun kaldığı sürenin önceki eşin ölüm tarihi ile yeniden evlenme tarihi arasındaki süreye göre hesaplanması gerekmektedir.

UYAP sistemi üzerinden davacının güncel nüfus kaydının incelenmesinde, davacı ...'ın 25.07.2024 tarihinde, desteğin ölümünden sonra yeniden evlendiği anlaşılmaktadır. Şu durumda, mahkemece davacı eşin evlendiği hususu göz önünde bulundurularak ve muris ..'ın anne ve babasının sağ olup olmadığı araştırılarak, sağ iseler davacı eş ...'ın yeniden evlenme tarihine kadar murisin anne ve babasına da pay ayrılmak suretiyle, desteğin ölüm tarihi ile davacının yeniden evlendiği tarihe kadarki gerçek zararının hesaplanması için bilirkişiden ek rapor alınıp sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken; desteğin eşi davacının yeniden evlendiği tarihten sonraki dönem için de destek hesabı yapılmış olması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

1. Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ...Ş. vekilinin davacılar ..., ..., ... ve ...'a yönelik temyiz dilekçesinin miktardan REDDİNE,

2. Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ...Ş. vekilinin davacı ...'a yönelik diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

3. Yukarıda (3) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ...Ş. vekilinin davacı ...'a yönelik temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

4. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalı ...Ş.'ye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,