Yargıtay 6. Ceza Dairesi E.2023/19608 K.2025/5047

Kanunu’nun 288 nci maddesinin, ''Temyiz, ancak hükmün hukuka aykırı olması nedenine dayanır. Bir hukuk kuralının uygulanmaması veya yanlış uygulanması hukuka aykırılıktır.'', aynı Kanun'un 294 üncü maddesinin, ''Temyiz eden, hükmün neden dolayı bozulmasını istediğini temyiz başvurusunda göstermek zorundadır.

Temyiz sebebi ancak hükmün hukukî yönüne ilişkin olabilir.'' ve aynı Kanun'un 301 inci maddesinin, "Yargıtay, yalnız temyiz başvurusunda belirtilen hususlar ile temyiz istemi usûle ilişkin noksanlardan kaynaklanmışsa, temyiz başvurusunda bunu belirten olaylar hakkında incelemeler yapar.'' şeklinde düzenlendiği de gözetilerek Bursa Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet Savcısının temyiz dilekçesinde belirtilen sebeplere yönelik olarak yapılan incelemede.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 25.02.2014 gün ve 2013/678-2014/98 sayılı kararında ayrıntıları belirtildiği üzere.

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 765 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 308. maddesindeki "kendiliğinden hak alma" suçuna benzer bağımsız bir suç tipine yer verilmemiş, onun yerine kanunda belirtilen bazı suçların bir hukuki ilişkiye dayanan alacağın tahsili amacıyla işlenmesi halinde failin daha az ceza ile cezalandırılması öngörülmüş, bu bağlamda hırsızlık suçunda 144, yağma suçunda 150/1, dolandırıcılık suçunda 159, belgede sahtecilik suçunda 211. maddeler düzenlenmiştir.

Buna göre, 765 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 308. maddesinde adliye aleyhine işlenen bir suç olarak koruma altına alınan eylemlerin bir kısmı, 5237 sayılı Kanun'un 150/1. maddesiyle malvarlığına ilişkin bir suç haline dönüştürülmüştür.

Bu düzenlemeye göre, hukuki ilişkiye dayanan bir alacağın tahsili amacıyla cebir veya tehdit kullanılması halinde eylem yağma suçunu oluşturmakla birlikte, bu özel düzenleme nedeniyle fail kasten yaralama ve/veya tehdit suçundan cezalandırılacaktır. Böylece, hukuki ilişkiye dayanan bir alacağın tahsili amacıyla hareket edilmiş olması daha az ceza verilmesini gerektiren bir hal olarak kabul edilmiş, başka bir anlatımla failin saikine önem verilmiştir.

Bu madde hükmünün uygulanabilmesi için fail ile mağdur arasında alacak hakkı doğuran herhangi bir hukuksal ilişkinin bulunması gereklidir. Bu hukuki ilişkinin, ilgili kanunda belirtilen şekil şartına uygun olarak kurulmuş olması zorunlu olmayıp, hukuk düzenince kabul edilebilir meşru bir ilişki olması yeterlidir.

Başka bir anlatımla, şekil şartına uyulmadan kurulan bu ilişkinin ilgili kanun hükümleri uyarınca Özel Hukuk alanında hukuki sonuç doğurmayacak olması, ceza hukuku alanında dikkate alınmasına engel olmayacaktır. Burada önemli olan şekil şartına uyulsun veya uyulmasın meşru bir hukuki ilişkinin bulunup bulunmadığı ve bu hukuki ilişkiye dayanan alacağın tahsili amacıyla hareket edilip edilmediğidir.

Alacak iddiasının varlığını kabul için mutlaka alacak davası açılıp ispatının beklenilmemesi gerekir. Çünkü Cezanın delil anlayışı ile Hukukun delil anlayışı ve kabulü farklıdır. Hukukta şekli gerçeklik hakimdir. Daha ziyada iddia ve ıspata dayanan delil sistemi geçerli olup taraflarca ileri sürülmeyen iddia ve delillerin davanın kabulunde esas alınamayacağı bir gerçekliktir. Oysa cezada maddi hukuka dayanan bir kabul söz konusudur.

Taraflar idda etmese, savunmasa bile maddi gerçeklik her türlü delil incelenip kabulde esas alınmaktadır. Bu nedenle mutlaka hukuka göre ispat şartı aranmamaktadır. Ayrıca şüpheden sanık yararlanır kuralı ceza yargılamasının en temel kurallarındandır. Yargıtayda yıllardır istikrarlı şekilde bu durumu uygulamaktadır. Hukuki ilişkinin ve borcun varlığı konusunda gerçekten şüpheli bir durum ortaya çıkmış ise şikâyetçi yok dese bile sanık lehine yorumlamak uygun olacaktır.

Alacağın varlığına inanarak ve bu hakkı elde etme özel kastıyla hareket edilmesi hallerinde ise; eylemin 5237 sayılı Yasa'nın 30. maddesi kapsamında ve 150/1. maddesi yollamasıyla hukuki alacağın tahsili amacıyla yağma suçunu oluşturup oluşturmayacağı hususunun da ayrıca somut olayda ayrıca değerlendirilmesi gerekmektedir. (Benzer görüşler için bkz. Nur Centel- Hamide Zafer- Özlem Çakmut, Kişilere Karşı İşlenen Suçlar, Cilt: 1,4.

Baskı, Beta Yayınevi, Ankara 2017, s. 404, Gökcan/Artuç TCK Şerhi age s.5461 ) Bu açıklamalar ışığında, somut olayda, sanık ... ile katılan ...'in oğlu ... arasında araç alım satımı nedeniyle alacak borç ilişkisinin olduğundan bahisle, sanığın katılanın da söz konusu aracı kullandığını görmesi ve oğluna ulaşamaması sebebiyle, 01.08.2019 günü sanık ...'in yanında bir bayan şahıs ile birlikte katılan ...'in ... Mahallesi ....

Caddesi No:5/2 .../Bursa adresinde bulunan ikametine geldiği, katılandan ikametin içinde konuşmak için ricada bulunmaları üzerine katılanın sanık ... ve yanındaki bayan şahsı içeri aldığı, bu sırada katılan ...'in eşi ...'in de evde bulunduğu,

katılan ... ile sanık ...'in aralarında konuşmaya başladıkları, bu sırada sanığın katılana hitaben "ben kürdüm bu parayı senden alırım, ben ölürsem aşiret arkamdan gelir, siz göçmensiniz bir şey yapamazsınız, gelirim bu evde 50 kişi otururum, evi alırım, ödemezseniz ananızı avradınızı sinkaf ederim, sizi yaşatmam öldürürüm, torunlarını biliyorum gerekirse onları da kaçırırım" şeklinde tehdit ve hakaret içerikli ifadeler kullandığı, sonrasında "yarın akşam tekrar geleceğim" diyerek katılanın ikametinden ayrıldığı,

olaydan 2 gün sonra sanığın tekrar katılanın ikametinin bulunduğu apartmana geldiği ve aynı şekilde ifadeler kullanarak katılandan para istediği, son yaşanan olaydan 2 gün sonra yine sanık ...'in, katılanın ikametinin bulunduğu apartmana gelerek katılana hitaben "dışarı gel, bu borcu ödemezseniz ananızı avradınızı sinkaf ederim, sizi yaşatmam öldürürüm, alacağımı alırım kimsede bırakmam" şeklinde ifadeler kullandığı,

tanık sıfatıyla ifadelerine başvurulan katılanın eşi ... ve katılanın komşuları Mehmet Dursun Zengin ve Niyazi Akgün'ün katılan lehine tanıklık yaptıkları olayda, Sanığın alacaklı olduğunu beyan ettiği katılanın oğlu ... ile sanığın ortağı olan ...'in tanık sıfatıyla dinlenmek ve varsa ...'in kolluk beyanında iddia ettiği, ... ve ortakları adına dolandırıcılık isnadıyla açtığı dava dosyalarının da getirtilmek suretiyle,

ayrıca sanığın alacaklı olduğunu iddia ettiği ...'den olan alacağını katılan baba ...'den istemesi nedeniyle varsa baba oğul arasında bir iş ortaklığı veya aynı aracı ortak kullanma şeklinde bir ortaklığı olup olmadığının da tespitiyle, elde edilen delillerin sonucuna göre sanığın katılana yönelik eyleminin, 5237 sayılı Kanunun 150 nci maddesi delaletiyle 106 ncı maddesinde yer alan hukuki alacağın tahsili yoluyla tehdit suçunu oluşturup oluşturmadığının tespiti yerine yazılı şekilde hüküm verilmesi,