Yargıtay 8. Ceza Dairesi E.2024/18230 K.2025/3108

Şüpheliler hakkında suçluyu kayırma suçundan Keçiborlu Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen soruşturma sonucunda verilen 24/03/2023 tarihli ve 2023/54 soruşturma, 2023/198 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itirazın Isparta 2. Sulh Ceza Hâkimliğinin 04.04.2023 tarihli ve 2023/961 Değişik İş sayılı kararı ile kesin olarak reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309/1. maddesi uyarınca, 13.02.2024 tarihli evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 25.03.2024 tarihli ve KYB-2024/20639 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin.

"Dosya kapsamına göre, maktul ...'i tasarlayarak öldürme ve yağmalama suçlarından haklarında soruşturma başlatılan ..., ...,... ve...nin saklanmaları için yer ve imkan sağlayan adı geçen şüpheliler haklarında suçluyu kayırma suçundan yapılan soruşturma neticesinde, şüphelilerin öldürme ve yağma suçlarının faillerinin suçu işlediklerini bilip yakalanmalarını ve tutuklanmalarını engellemek amacıyla imkan sağladıklarına dair haklarında kamu davası açmaya yeterli delil bulunmadığından bahisle kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiş ise de; şüphelilerin anılan suç gereğince birden fazla kez ifadelerinin alındığı,

ifadelerinin birbirleri ile çelişkili olduğu gibi, dosya arasına alınan tape kayıtları ve tanık beyanları ile de çelişkili olduğu, bu çelişkilerin giderilmesi gerektiği; tasarlayarak öldürme ve yağma suçlarına ilişkin Isparta 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 28/09/2021 tarihli ve 2020/98 esas, 2021/229 sayılı kararı ile anılan kararın istinaf edilmesi üzerine yeniden yapılan yargılama sonunda verilen Antalya Bölge Adliye Mahkemesi

1. Ceza Dairesinin 06/07/2022 tarihli ve 2022/1 esas, 2022/2329 sayılı kararının dosya arasına alınması gerekmesine rağmen anılan kararların dosya arasına alınmadığı ve kararlara konu dosya kapsamındaki beyanlar incelenmediği gibi, tasarlayarak öldürme ve yağma suçlarından sanık olarak yargılananların suçluyu kayırma suçu yönünden yapılan soruşturmada tanık olarak beyanları da alınmadığı, keza müşteki ...'in itiraz dilekçesinde bildirdiği,

öldürme ve yağma suçlarının sanıklarından...'ın saklanmasına imkan sağlayan Süleyman Yaman hakkında Uludere Asliye Ceza Mahkemesinin 12/02/2021 tarihli ve 2020/80 esas, 2021/65 sayılı kararı ile verilen ve istinaf incelemesinden geçerek kesinleşen mahkumiyet kararına dair dosyanın faillerin saklanmalarına imkan sağlayan diğer kişilerin tespiti yönünden dosya arasına alınması gerekirken bu eksikliğin giderilmediği;

şüphelilerin öldürme ve yağma olayının hemen sonrası ile bu olayların faillerinin yakalandığı tarihler arasındaki dönemi kapsar HTS görüşme kayıtlarının mümkünse baz istasyonlarını ve sinyal bilgilerini gösterir şekilde ve mesajlaşma kayıtlarının celp edilmesi,

öldürme ve yağma suçlarını işleyen sanıkların yargılandığı dosyada bulunması halinde HTS kayıtlarının soruşturma dosyası arasına alınarak karşılaştırmalı olarak ilgili kayıtların incelenmesi gerektiği anlaşılmakla, bu işlemlere müteakip, şüphelilerin hukukî durumlarının tayin ve takdir edilmesi gerektiği gözetilmeden, eksik soruşturma sonucu verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itiraz üzerine, soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi yerine, yazılı şekilde itirazın reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir.” Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

1. 5271 sayılı Kanun‘un 160. maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında.

Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlayacağı, maddî gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için, emrindeki adlî kolluk görevlileri marifetiyle, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlü olduğu belirlenmiştir.

2. 5271 sayılı Kanun’un, “Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar” başlıklı 172/1. maddesi; “(1) Cumhuriyet savcısı, soruşturma evresi sonunda, kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilememesi veya kovuşturma olanağının bulunmaması hâllerinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verir. Bu karar, suçtan zarar gören ile önceden ifadesi alınmış veya sorguya çekilmiş şüpheliye bildirilir.

Kararda itiraz hakkı, süresi ve mercii gösterilir...." Şeklinde düzenlenmiştir.

3. 5271 sayılı Kanun’un, “Cumhuriyet savcısının kararına itiraz” başlıklı 173. maddesinin inceleme konusu ile ilgili olan birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “(1) Suçtan zarar gören, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde, bu kararı veren Cumhuriyet savcısının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir.

(2) İtiraz dilekçesinde, kamu davasının açılmasını gerektirebilecek olaylar ve deliller belirtilir.

(3)(Değişik: 18/6/2014-6545/71 md.) Sulh ceza hâkimliği, kararını vermek için soruşturmanın genişletilmesine gerek görür ise bu hususu açıkça belirtmek suretiyle, o yer Cumhuriyet başsavcılığından talepte bulunabilir; kamu davasının açılması için yeterli nedenler bulunmazsa, istemi gerekçeli olarak reddeder; itiraz edeni giderlere mahkûm eder ve dosyayı Cumhuriyet savcısına gönderir. Cumhuriyet savcısı, kararı itiraz edene ve şüpheliye bildirir.

(4) (Değişik: 25/5/2005 - 5353/26 md.) Sulh ceza hâkimliği istemi yerinde bulursa, Cumhuriyet savcısı iddianame düzenleyerek mahkemeye verir..." Hükümleri yer almaktadır. 4.Kanun'da yer alan düzenlemelerden de görüleceği üzere.

Cumhuriyet savcısı, suçun işlenip işlenmediğinin tespiti bakımından hemen işin gerçeğini araştırmaya başlamalı, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açmalı, aksi halde 5271 sayılı Kanun’un 172. maddesi gereğince kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vermelidir.

5. Kovuşturmaya yer olmadığına dair kararı itiraz üzerine inceleyen Sulh Ceza Hakimliği, kamu davası açılması için yeterli delil bulunmaması durumunda itirazın reddine, yeterli delil bulunması durumunda itirazın kabulüne veya eksik soruşturma nedeniyle soruşturmanın genişletilmesine karar verebilecektir. 6. Bu kapsamda inceleme konusu soruşturma dosyası değerlendirildiğinde.

Keçiborlu Cumhuriyet Başsavcılığınca maktul ...'i kasten öldürme ve yağma suçlarından inceleme dışı ..., ...,... ve...hakkında yürütülen soruşturma sırasında alınan iletişimin tespiti kararlarına istinaden adı geçen kişileri saklanmaları için yer ve imkan sağladığı hususunda delil elde edilmesi üzerine şüpheliler ..., ..., ... ve ... hakkında suçluyu kayırma suçundan soruşturmanın tefrik edildiği ve kamu davası açmaya yeterli delil bulunmadığından bahisle kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği anlaşılmış ise de; kasten öldürme ve yağma suçlarına ilişkin Isparta

1. Ağır Ceza Mahkemesinin 28.09.2021 tarihli ve 2020/98 Esas, 2021/229 Karar sayılı kararı ile verilen hükümlerin istinaf edilmesi üzerine istinaf incelemesi yapan Antalya Bölge Adliye Mahkemesi

1. Ceza Dairesinin 06.07.2022 tarihli ve 2022/1 Esas, 2022/2329 sayılı dosyasının aslı veya onaylı suretinin bu dosya arasına alınması bahsi geçen dosya kapsamındaki tüm savunma ve beyanlar ile iletişimin tespiti kararı sonucu düzenlenen görüşme tutanaklarının titizlikle incelenmesi, kasten öldürme ve yağma suçlarından sanık olarak yargılananların suçluyu kayırma suçu yönünden yapılan inceleme konusu soruşturmada tanık olarak beyanlarının alınması, müşteki ...'in itiraz dilekçesinde bildirdiği,

kasten öldürme ve yağma suçlarının sanıklarından...'ın saklanmasına imkan sağlayan Süleyman Yaman hakkında yürütülüp mahkumiyet kararı ile sonuçlanan Uludere Asliye Ceza Mahkemesinin 12.02.2021 tarihli ve 2020/80 Esas, 2021/65 Karar sayılı dosyanın faillerin saklanmalarına imkan sağlaması muhtemel diğer kişilerin tespiti yönünden dosya arasına alınması, öldürme ve yağma olayının hemen sonrası ile bu olayların faillerinin yakalandığı tarihler arasındaki dönemi kapsar HTS görüşme kayıtlarının mümkünse baz istasyonlarını ve sinyal bilgilerini gösterir şekilde getirtilmesi,

öldürme ve yağma suçlarını işleyen sanıkların yargılandığı dosyada bulunması halinde HTS kayıtlarının soruşturma dosyası arasına alınarak taraflar arasında irtibatın mevcut olup olmadığı yönünde bu konuda uzman bilirkişilerden karşılaştırmalı rapor alınması ve tüm deliller toplanıp bir bütün halinde değerlendirildikten sonra şüpheliler hakkında bir karar verilmesi gerektiği gözetilmeden hatalı gerekçe ve eksik soruşturma neticesinde verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itiraz üzerine soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi yerine itirazın reddine karar verilmesi Kanun’a aykırı olup,

kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.

III. KARAR