Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2024/3829 K.2025/4925

Taraflar arasındaki kesinleşmiş orman tahdidine dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının, davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı ... İdaresi vekili dava dilekçesinde özetle; davalı adına kayıtlı bulunan Adana ili ... ilçesi ... Mahallesi 323 ada 1 parsel sayılı taşınmazın bir kısmının kesinleşmiş orman sınırları içinde kaldığını belirterek, tapu kaydının iptali ile taşınmazın orman vasfı ile Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili olan davalının, dava konusu taşınmazın Toplu Konut İdaresi tarafından yapılan ihalenin alıcısından satın aldığını, taşınmaz bedelini ödeyerek davalı adına tescil edildiğini, davacının iyi niyetli olduğunu, açılan davanın haksız ve yersiz olduğunu, davanın açılmasına davacının sebebiyet vermediğini belirterek, açılan davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda; "... dava konusu Adana ili ... ilçesi ... Mahallesi 323 ada 1 parsel sayılı taşınmazın 14.04.2021 tarihli fen bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen bölümünün yapılan incelemeler neticesinde orman sayılan yerlerden olduğunun tespit edildiği ..." gerekçesiyle, davanın kabulüne ve Adana ili ... ilçesi ...

Mahallesinde tapuya kain 323 ada 1 parsel numaralı parselin davalı adına olan tapu kaydının iptali ile Orman vasfı ile Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hükme karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince; "...

İlk Derece Mahkemesince yapılan araştırma ve verilen hükümde usul ve yasaya aykırılık bulmadığı ..." gerekçesiyle, istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/(1)-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiş ve iş bu karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davalı vekili temyiz başvuru dilekçesinde özetle; müvekkilinin taşınmazı ihale ile satın aldığında tapuda arsa olduğunu, orman vasfına ilişkin herhangi bir şerh mevcut olmadığını, müvekkiline atfedilecek herhangi bir kusur olmadığını, müvekkilinin kazanımının 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 1023. maddesi uyarınca değerlendirilmesi gerektiğini, çelişkili bilirkişi raporlarına dayanılarak hüküm tesis edildiğini, müvekkilinin davaya konu taşınmazın bedeli için dava açması halinde ekonomik yönden zarar göreceğini, dosyada mevcut 05.02.2019 tarihli cevap dilekçelerini, 11.05.2021 tarihli bilirkişi raporlarına karşı beyan ve itirazlarını,

diğer tüm sözlü savunmalarını aynen tekrar etiklerini, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf sebeplerinin esastan reddine ilişkin kararın kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

Dava, kesinleşmiş orman tahdidine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkin olup İlk Derece Mahkemesince, yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, bu kara usul ve yasaya uygun bulunmamaktadır.

Şöyle ki; bilindiği üzere, taraf teşkilinin sağlanması dava şartlarından olup bu koşul yerine getirilmeden işin esasına girilmesi hukuken mümkün bulunmamaktadır. Kamu düzenine ilişkin bu hususun, yargılamanın her safhasında Mahkemelerce re'sen gözetilmesi gerekir.

Dava konusu taşınmazın tapu kaydında Adana Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifi lehine konulan ve halen devam eden ipotek şerhi bulunmakta olup, ipotek alacaklısı Adana Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifi'nin davada taraf olarak yer almadığı ve bu haliyle yöntemince taraf teşkili sağlanmadan işin esasına girilip hüküm kurulduğu anlaşılmaktadır.

Hâl böyle olunca; İlk Derece Mahkemesince, davacı ... İdaresine, davasını çekişmeli taşınmaz üzerinde lehine ipotek şerhi bulunan Adana Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifine yöneltmesi için süre ve imkan tanınarak taraf koşulu sağlanmalı, bu şekilde taraf teşkilinin sağlanması halinde, dava dilekçesi ve duruşma günü ipotek alacklısına yöntemince tebliğ edilerek davaya ilişkin savunma ve delilleri sorulmalı ve bildirilmesi halinde delilleri toplanmalı ve bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.

İlk Derece Mahkemesince, bu husus gözden kaçırılarak, yöntemince taraf teşkili sağlanmadan işin esasına girilip yazılı şekilde karar verilmesi usul ve kanuna uygun bulunmadığından, hükmün bozulmasına ve bozma nedenine göre sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.