Danıştay 2. Daire E.2021/13297 K.2023/3206

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti

…. İdare Mahkemesinin …günlü, E:…, K:…sayılı kararıyla; davacının büfe yerini 1 yıl süre ile …Ltd.

Şti.den 19/12/2013 tarihinde kiraladığı, davacı adına Yenimahalle Belediye Başkanlığınca …unvanlı, büfe faaliyet konulu, …sicil sayılı, 03/01/2014 günlü işyeri açma ve çalışma ruhsatının düzenlendiği, 6360 sayılı Kanun uyarınca büfenin bulunduğu alanın Etimesgut Belediyesi sınırlarına dahil edildiği ve kira süresinin 20/12/2014 tarihinde sona erdiği, işyeri ruhsatı alınması sırasında Yönetmeliğin 6. maddesinde belirtilen başvuru beyan formunda belirtilen işyerinde "kiracı" beyanının kira sözleşmesinin sona ermesiyle ortadan kalmış olacağı ve davalı idarece;

davacının kira sözleşmesinin sona erdiğinden bahisle işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilebileceği, ancak halihazırda davalı idarece ruhsat iptaline ilişkin herhangi bir işlem tesis edilmediği, bir başka deyişle davacının işyeri açma ve çalışma ruhsatının halen yürürlükte olduğu, bu nedenle davacıya ait işyerinde ruhsatsız olarak faaliyet gösterildiği ve 5393 sayılı Kanun'un 15/c maddesinin ihlal edildiğinin tespit edildiğinden bahisle işyerinin faaliyetten men edilmesine yönelik olarak tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin …günlü, E:…, K:…sayılı temyize konu kararıyla; Mahkeme kararının usul ve hukuka uygun bulunması nedeniyle, istinaf başvursunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; davacının yapılan denetimde ve sonrasında işyeri açma ve çalışma ruhsatı ibraz etmediği, ruhsat almak için başvuruda da bulunmadığı, büfenin tahliyesine yönelik adli yargı yerinde görülen davanın kesinleşmesi üzerine 08/06/2017 tarihinde davacının büfeyi tahliye ederek idarelerine teslim ettiği ve davanın konusuz kaldığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Onuncu Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

3572 sayılı Kanun'da verilen yetkiye istinaden 10/08/2005 günlü, 25902 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe konulan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6. maddesinde, "Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz.

İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz.

İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır." düzenlemesine, Aynı Yönetmeliğin Ruhsatın Düzenlenmesi başlıklı 12. maddesinde ise, "Sıhhî işyeri açmak isteyen gerçek ve tüzel kişiler, işyerlerini bu Yönetmeliğe uygun olarak tanzim ettikten sonra Örnek 1'de yer alan başvuru ve beyan formuyla yetkili idareye müracaat eder.

Başvurunun Yönetmelikte öngörülen kriterlere uygun olduğunun tespiti halinde başkaca bir işleme gerek kalmaksızın işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenerek ilgiliye aynı gün içinde verilir. " düzenlemesine, Örnek 1'de ise, Mülkiyet durumu : Kira (kira sözleşmesi) Malik (tapu sureti) şeklinde doldurularak müracaat edileceği düzenlenmiştir.

Uyuşmazlık konusu olayda, davacının Yenimahalle Belediye Başkanlığı şirketi olan …Ltd.

Şti'den 1 yıl süre ile kiraladığı büfe için Yenimahalle Belediye Başkanlığınca …günlü, … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının düzenlendiği, 6360 sayılı Kanun uyarınca taşınmazın davalı idarenin sorumluluk alanında kalması üzerine davalı idarece ruhsatsız faaliyet yürütüldüğünden bahisle dava konusu faaliyetten men ve mühürleme işleminin tesis edildiği, İdare Mahkemesince "kira süresinin 20/12/2014 tarihinde sona erdiği, işyeri ruhsatı alınması sırasında Yönetmeliğin 6. maddesinde belirtilen başvuru beyan formunda belirtilen işyerinde kiracı beyanının kira sözleşmesinin sona ermesiyle ortadan kalmış olacağı ve davalı idarece;

davacının kira sözleşmesinin sona erdiğinden bahisle işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilebileceği, ancak halihazırda davalı idarece ruhsat iptaline ilişkin herhangi bir işlem tesis edilmediği, bir başka deyişle davacının işyeri açma ve çalışma ruhsatının halen yürürlükte olduğu" gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiş, davalı idarece yapılan istinaf başvurusu ise temyiz incelemesine konu İstinaf Dairesi kararıyla reddedilmiştir.

İşyeri açma ve çalışma ruhsatı almak için yapılacak başvuru sırasında başvuruya eklenecek belgeler arasında kira sözleşmesi yer almakla birlikte kira sözleşmesinin sona ermesi doğrudan ruhsat iptalini gerektiren bir neden değildir. Nitekim, davacının kira sözleşmesinin sona erdiği 20/12/2014 tarihinde taşınmazı tahliye etmediği, taraflar arasında kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlığın çözümü için adli yargı yerine başvurulduğu, …Batı İcra Hukuk Mahkemesinin E:…, K:…sayılı tahliye kararının Yargıtay … Hukuk Dairesinin E:…, K:…sayılı kararı ile onanmasının ardından kira sözleşmesinden kaynaklanan ilişkinin sona erdiği ve taşınmazın 08/06/2017 tarihinde davacı tarafından boşaltılarak teslim edildiği görülmüştür.

Bu durumda, dava konusu işlemin; davacının kira sözleşmesinin sona erdiğinden bahisle işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilebileceği, ancak halihazırda davalı idarece ruhsat iptaline ilişkin herhangi bir işlem tesis edilmediği, bir başka deyişle davacının işyeri açma ve çalışma ruhsatının halen yürürlükte olduğu gerekçeleriyle iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyiz incelemesine konu İstinaf Dairesi kararının "davacının kira sözleşmesinin sona erdiğinden bahisle işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilebileceğine" ilişkin kısmında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.