Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/18 K.2024/303

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR

ESAS NO

2023/18 Esas

KARAR NO : 2024/303

HAKİM : .... KATİP : ....

DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI :... VEKİLİ : Av. ....

DAVA

İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 06/01/2023

KARAR TARİHİ : 29/04/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 22/05/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali ( Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ....

İşi'nin yüklenicisi olduğunu, davalı ile bu işin yapımında kullanılmak üzere 6000 m3 beton teslimine dair sözleşme akdedildiğini, sözleşme bedelinin 1.451.500,00 TL olduğunu, davacı şirketin bu bedelden KDV düşüldükten sonra kalan 1.362.000,00 TL için davalıya 5 adet çek verdiğini, davalının teslim borcunu kısmen yerine getirmediğini, bunun üzerine davalı aleyhine 01.09.2021 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname keşide edilerek süre verildiğini, borcun bu süre içinde de ifa edilmemesi üzerine sözleşme konusu betonun dava dışı iki firmadan temin edildiğini, taraflar arsındaki sözleşmede fiyat karkı istenebileceğine dair hüküm bulunduğunu,

davacı şirketin bu hükme dayanarak 316.031,97 TL fiyat farkı için 29.07.2022 tarihli ve .... no.lu faturayı düzenleyerek davalıya tebliğ ettiğini, davalının faturaya itiraz ettiğini, ayrıca davacı şirketin peşin olarak ödediği beton bedelinden teslimatı yapılan kısım düşüldüğünde bakiye 110.299,15 TL cari hesap alacağı bulunduğunu, fiyat farkı ve cair hesap alacağının tahsili için davalı aleyhine .... esas sayılı dosyasıyla takip başlatıldığını, davalını itiraz ederek takibi durdurduğunu beyanla, itirazın iptali ile takibin devamına alacağın %20'sindan az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: taraflar arasında akdedilen sözleşmeye göre hazır beton talebinin müşteri tarafından asgari bir gün önce satıcıya bildirilmesi gerektiğini, bildirilmeyen ve satıcı tarafından onaylanmayan siparişler bakımından satıcının sorumlu olmadığını, davacının bildirim yükümlülüğüne uymayarak aynı gün teslimat istediğini, davalının yalnızca davacıyla iş yapmadığını, birçok noktada beton döküm işi bulunduğunu, bu nedenle betonun aynı gün hazırlanmasının ve tesliminin mümkün olmadığını, bu durumdan davalının sorumlu tutulamayacağını,

davacı şirketin farklı firmadan aldığı beton için aradaki farkı davalının hakedişinden kesebilecekken daha sonra fatura etiğini, bu durumun sözleşmeye ve dürüstlük kuralına aykırı olduğunu, davalı şirketin 110.299,15 TL tutarındaki cari hesap alacağını kabul ettiğini, davacı tarafa paranın iadesi konusunda bilgi verildiğini ancak davacı şirketin iadeyi kabul etmeyip sürekli ertelediğini, bilahare proje bitmesine rağmen davacı şirketin kalan betonun sözleşmedeki tutardan dökülmesini istediğini, sözleşmeye göre hammaddeye gelen zamlar sebebiyle proje süresi boyunca fiyat farkı verilmeyeceğini,

bu nedenle proje bittikten sonra betonun sözleşmedeki fiyattan dökülmesi talebinin kabul edilmediğini, davacının dürüstlük kuralına aykırı hareket ettiğini, hakkın kötüye kullanılmasına varan bu davranışlar sebebiyle davalının zarara uğradığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Mahkememizce bilirkişi heyetinden alınan 17.07.2023 tarihli raporda özetle; "Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde, .... E. sayılı dosyasında takip tarihi itibarıyla talep edilebilecek cari hesap alacağı 110.299,15 TL, fiyat farkı alacağı ise 166.527,65 TL olarak hesaplanmıştır. Ödeme emrinin tebliğinden önce temerrüt gerçekleşmediğinden, takipten önce işlemiş faiz bulunmamaktadır.

" şeklinde görüş bildirmiştir.

Mahkememizce bilirkişi heyetinden alınan 18.03.2024 tarihli ek raporda özetle; "Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde, davacı tarafından ileri sürülen itirazların kök raporda yer alan tespit ve hesaplamaların değiştirilmesini gerektirir nitelikte olmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır." şeklinde görüş bildirmiştir.

Dava eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan takibe vaki itirazın iptaline yönelik olup davacı yüklenici davalı ise taşerondur.

Davacı; taraflar arasında akdedilen sözleşme ile .... İşi'ne ilişkin olarak gereksinim duyulan 6.000 m3 hazır betonların davalı tarafından üretilmesi, trans mikserler ile taşınması mobil pompalar ile kalıma teslim edilmesi işinin üstlenildiğini, davalı taşeronun beton dökümü yapmadığını, işçi ve malzeme bulundurmadığını, sözleşmeyi ihlal ettiğini, bundan dolayı 3. Bir firmadan malzeme temin edildiğini, davalı namına işlerin dava dışı 3. Bir firmaya yaptırıldığını,

sözleşmenin 7.T maddesi gereğince fark alacağı olan 316.031,97 TL ve taraflar arasındaki cari hesap nedeniyle 110.299,15 TL alacak ve faiz için başlatılan takibe davalı tarafından haksız itiraz edildiğini beyanla itirazın iptalini ve takibin devamı ile inkar tazminatının davalıdan tahsilini talep etmiş, davalı cevabında sözleşmenin 7/j bendi uyarınca hazır beton teslimatının 1 gün önceden bildirilmesi gerektiğini, davacının arayıp aynı gün teslimat istediğini, yine davacının sözleşmenin 7/T maddesi gereğince fark bedelin hakedişten kesilmesi yerine fatura ettiğini,

110.299,15 TL turarındaki cari hesap alacağını kabul ettiklerini sözleşmenin bir çok maddesinde davacı tarafa fesih yetkisi tanınmasına rağmen davacının fesih yetkisini kullanmadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalı aleyhine 316.031,97 TL fatura alacağı, 110.299,15 TL cari hesap alacağı, 1.500,07 TL fatura alacağının işlemiş faizi, 16.643,08 TL cari hesap alacağının işlemiş faizi toplamı 444.474,27 TL üzerinden ilamsız takip yapıldığı, davalı tarafından ise asıl alacak ve ferileri ile icra dairesinin yetkisine itiraz edilmesi üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.

Taraflar arasındaki Sözleşme ile davalı taşeronun ... İşi için gereksinim duyulan 6000 m3 hazır betonların taşeron tarafından üretilmesi, trans mikser ile taşınması, mobil pompalar ile kalıba teslim edilmesi işine ilişkin olarak toplam KDV dahil 1.451.500,00 TL birim fiyatlı sözleşme akdedildiği,

sözleşmenin 7/T maddesi gereğince taşeronun taahhüdünü yerine getiremediği günlerde yüklenicinin hiçbir ikaza gerek kalmaksızın farklı bir firmadan beton dökümünü gerçekleştirebileceği, bu döküm sonucu oluşacak fatura ödemesindeki beton birim fiuatları ile sözleşme birim fiyatları arasındaki fark kadar tutarın taşeronun hak edişinden kesileceğinin kararlaştırıldığı anlaşılmakla taraflar arasında davacının davalı yandan 110.299,15 TL alacağı olduğuna ve sözleşmenin feshedilmediğine dair ihtilaf bulunmamakta olup, uyuşmazlık sözleşmenin 7/T maddesinde belirtilen cezai şart bedelinin davalıdan tahsil edilip edilmediğine ilişkindir.

Tüm dosya kapsamı bir bütün halinde incelendiğinde, taraflar arasında hazır beton üretimi ve teslimine ilişkin eser sözleşmesi ilişkisinin mevcut bulunduğu, hükme esas bilirkişi heyet raporundan da anlaşılacağı üzere davalının 01/09/2021 tarihli ihtarnameden sonra 13/12/2021 tarihine kadar davacıya hazır beton teslim edilmediği , davacı tarafından davalıya 01/09/2021 tarih ... yevmiye sayılı ihtarnamenin gönderildiği ve gönderilen ihtarnamede ihtarnamenin tebliğinden itibaren 2 gün içerisinde teslim edilmemesi halinde teminatların ifaya ekli cezai şart niteliğinde irat kaydedileceği ihtarında bulunulduğu,

davacının 01/09/2021-13/12/2021 döneminde temin edemediği betonu dava dışı firmalardan temin etmek durumunda kaldığı Şubat/Haziran 2022 döneminde davalının hazır beton temin edildiği son teslimin ise 30/06/2022 tarihinde yapıldığı bu tarihten sonra ise hazır beton tesliminin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Taraflara arasında kararlaştırılan yüklenicinin taahhüdünü yerine getirmediği taktirde iş sahibinin farklı bir firmadan beton dökümünü gerçekleştirebileceği ve fark bedeli yükleniciden tahsil edebileceğine dair hüküm TBK 179/II maddesinde tanımlanan ifaya ekli cezai şart niteliğinde olmayıp, 125/I.

Maddesi kapsamında olarak değerlendirilmiş, ahde vefa-sözleşme ile bağlılık ilkesi uyarınca kural olarak ve iradeyi sakatlayan sebeplerle geçersiz olduğu ileri sürülüp kanıtlanamadığı sürece sözleşmede kararlaştırılan tazminatının uygulanması gerektiği sonucuna gidilmiştir.

Bu nedenler ile fiyat farkı alacağı yönünden bilirkişi raporunda hesaplanan 166.527,65 TL ve davalı yanca kabul edilen 110.299,15 TL cari hesap alacağının davalıdan tahsiline, alacak likit kabul edilmekle davacı lehine inkar tazminatına, davadan önce temerrüde düşürülmediğinden işlemiş faiz talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.