Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/765 K.2024/870

2- ..... 3- ... 4- ..... 5- ...

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 27/11/2023

KARAR TARİHİ : 20/12/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 27/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; : Usul Hukuku kuralları davalı şirketlere karşı dava açılmadan önce müvekkilin hakedişlerinden mahsup edilmesi suretiyle ödemiş olduğu tazminatın rücuan tahsiline yönelik ..... dosya numarası ile yapmış oldukları Arabuluculuk görüşmesi davalı şirketler bakımından anlaşamama şeklinde neticelendiğini aynı arabuluculuk dosyası kapsamında dava dışı şirketlerden ... Ltd. Şti. ile 6.350,00 TL ödenmesi, ... Ltd. Şti.

İle 5.619,15 TL ödenmesi, ... A.Ş. İle 26.405,95 TL ödenmesi hususunda anlaşma sağlanarak ödemenin yapıldığını, adı geçen şirketler tarafından ödeme yapılmış olması nedeniyle bu şirketler aleyhine dava açmadıklarını, ... ile müvekkili şirket arasında işletme protokolü imzalandığını, müvekkili şirketin halen “ .....” ticari işletmelerin kiralanması,

fuar işletmeciliği gibi faaliyet kollarında çalışmalar yapmakta olduğunu, müvekkili şirket faaliyet alanı ile ilgili aldığı ihalelere konu işlerin bir kısmını taşeron şirketler aracılığı ile yaptırmakta olduğunu, bu kapsamda davalı şirketlerin müvekkili şirketin taşeronları olarak çalıştıklarını, davalı şirketin taşeron olarak çalıştığı dönemlerde, davalı şirketlerde çalışan işçilerden ... (TC: .....)'in .....

E. sayılı dosyası ile ...'ne, işçilik alacaklarının ödenmesi talebi ile dava açtığı davanın yapılan yargılaması sonunda, ...... sayılı Kararı ile dava dışı işçinin tüm işçilik alacaklarından ...'nı sorumlu tuttuğunu, Dava dışı işçinin ..... Mahkeme kararı ile hükmedilen alacakların tahsili hususnda verdiği karara istinaden .....

E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, İcra takip dosyasına takip sonrası işlemiş faizlerle birlikte ... tarafından 17/12/2021 tarihinde toplam 54.866,45 TL ödeme yapıldığını, ..... dava dışı işçiye ödemiş olduğu işçilik alacağının tamamını 27.06.2022 tarihinde müvekkil şirketin hakedişlerinden kesmek suretiyle kendisine müvekkili şirkete yüklediğini, taşeron şirketlerden ... Ltd. Şti., ... Ltd. Şti. İle ... A.Ş.

İle anlaşma sağlanmış ve taşeron şirketler tarafından toplamda 38.375,1 TL ödeme yapıldığını, bu nedenle Müvekkil şirketin ödemiş olduğu işçilik ücretinden bu meblağı düşerek kalan meblağ üzerinden diğer taşeron şirketlere dava açtıklarını belirterek protokol kapsamında ödeme yapan taşeron firmaların ödemeleri düştükten sonra kalan meblağa nazaran 16.491,35 TL'nin (şimdilik kısmi dava olarak her davalı bakımından 100,00'er TL olmak üzere) 500.00 TL kısmının müvekkilinin hakkedişlerinden mahsup edildiği ödeme tarihi olan 27.06.2022 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalı şirketlerden rücuen tahsiline karar verilmesini

talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili davasını ıslah etmiş, harcını da yatırmıştır.

Davanın; işçilik alacaklarının rücuen tazmini istemine ilişkin olduğu anlaşıldı.

Davalı yan usulüne uygun tebliğe rağmen davaya cevap vermemiştir.

Usulüne uygun dayanılan deliller,dava dışı işçinin ... hizmet dökümü , ..... Mahkemesi dosyası , ..... icra takip dosyası ,davaya konu hizmet sözleşmeleri ile eki şartnameler celbedilmiş, bilirkişi raporu alınmıştır.

Dosya kapsamı bilirkişiye tevdii edilmiş, 31/05/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; dava dışı işçiye davalılar nezdinde ki çalışmasına istinaden 54.866,45 TL kıdem tazminatı ödendiği, kıdem tazminatı hesap cetveli düzenlenerek 17/12/2021 tarihinde dava dışı işçiye ödeme yapıldığı, dava dışı işçinin davalılar nezdinde geçen hizmet süresi ile orantılı olarak hesaplama yapıldığında; davalı ... Ltd Şti'nin 3.643,28 TL 'den sorumlu olduğu, ... İnş. Tur. Ve Dış Tic. San, Ltd. Şti.'nin 3.926,65 TL'den sorumlu olduğu, ... San. Ltd. Şti.'nin 3.022,58 TL'den sorumlu olduğu, ... ve Dış Tic. San. Ltd. Şti'nin 2.361,39 TL'den sorumlu olduğu, ...... Ve Dış Tic. San. Ltd. Şti.'nin 1.214,43 TL'den sorumlu olduğu rapor edilmiştir.

..... nolu ilamında; "İşçilik alacağı davasında idarenin sorumlu tutulması iş kanunundan kaynaklanan bir zorunluluktur.Davacı tarafından ödenen kısmın rücuuna ilişkin davada ise taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine bakmak gerekir.Taraflar arasındaki sözleşmenin 23.maddesi hizmet işleri genel şartnamesine atıf yapmakta olup ,şartnamenin ,6.bölüm 38.maddesi hükmüne göre ,çalıştırılan işçilerin ücret ve yan ödemelerinden davacı yüklenici çalıştırdığı dönem ile sınırlı olarak sorumludur.Müteselsil borçlulukta borçlular arsındaki iç ilişkiyi düzenleyen TBK 167 .maddenin dava konusu olayda uygulanması mümkün değildir.Zira sözleşme ve ihale dökümanında sorumluluk belirlenmiştir...."

..... nolu ilamında; "dava dışı işçinin davalı ve dava dışı diğer altverenler işçisi olarak çalıştığı süre olarak çalıştığı süre bir yıldan az olsa bile işçiyi çalıştırdığı süre ile orantılı olarak kıdem tazminatının bu alt veren işverenlerden tahsiline karar verilmesi gerektiği......."hüküm altına alınmıştır.

..... nolu ilamında ;" işçilik alacakları davası neticesinde davacının ödediği yargılama giderleri ,faiz ve vekalet ücreti açısından da davalılar aleyhine hükmedilecek işçilik alacağı miktarına göre bir oranlama yapılarak davacının davalılara bu alacağını da rücu edebileceği......" hükmü kararlaştırılmıştır.

Ayrıca .....14/02/2018 tarih ve ..... sayılı kararında “Davalıya Ait Borcu Ödemek Zorunda Kalan Davacının Zararı Ödeme Tarihinde Doğduğundan Ödeme Tarihinden İtibaren Faiz Talep Edebilmesi İçin Karşı Tarafı İhtar ile Temerrüde Düşürmesine Gerek Olmadığını” kabul etmiştir.

Söz konusu kararda “ Bilindiği üzere rücu hakkı, nihai olarak başkasının ödemesi gereken bir borcu tamamen veya kısmen ifa eden kişinin, yapmış olduğu ifayı asıl borçluya dönerek isteme hakkıdır. Söz konusu hak, başkasına ait bir borcu ifa ettiği için mal varlığında kayba uğrayan kişiye tanınan ve mal varlığındaki bu eksilmeyi gidermeye yönelen, tazminat niteliğinde bir talep hakkıdır.

Rücu hakkı, alacaklı ile asıl borçlu arasındaki asıl borç ilişkisinden bağımsız, rücu eden ile edilen arasındaki hukuki ilişkiden doğan tamamen yeni bir haktır. Diğer bir anlatımla asıl alacağı ödeyen kişi, bu alacaktan bağımsız olarak kendi şahsında doğan bir hak elde etmektedir. Bunun sonucu olarak da rücu hakkı bu hakka sahip olan kişinin şahsında doğduğu anda muaccel hale gelmektedir. Keza ödeyenin malvarlığındaki zarar, ödeme anında doğmaktadır.

Bu durumda, davalıya ait borcu mahkeme ilamı uyarınca ödemek zorunda kalan davacının zararı ödeme tarihinde doğduğundan, açtığı rücu davasında ödeme tarihinden itibaren faiz talep edebilmesi için karşı tarafı ayrıca bir ihtar ile temerrüde düşürmesine gerek olmadığı Hukuk Genel Kurulunca kabul edilmiştir.” denilmektedir. Buna göre İşçilik alacaklarının rücu edilmesine dair davalarda davacı alacaklının ödeme tarihi itibari ile borçlunun ödeme miktarı kadar sebepsiz zenginleşeceğinden ,davalı yanın dava tarihinden önceki faiz talebi için davadan önce ayrıca temmerrüde düşürülmesine gerek yoktur.

Tüm dosya kapsamı, mahkememizce aldırılan ve hükme esas alınan bilirkişi raporu, dosyaya kazandırılan ödeme belgeleri ve taraflar arasındaki hizmet sözleşmeleri ile birlikte değerlendirildiğinde; dava dışı işçi ...'in alt işveren olan davalı şirketler bünyesinde çalıştığı, işçinin hak kazandığı işçilik alacaklarının, işçinin yürüttüğü yargılama ve icra takibi süreci sonucunda davacı tarafça ödendiği,

mahkememizce incelenen taraflar arasındaki hizmet sözleşmelerinde ''Yüklenici firma çalıştırdığı kendi personelinin iş yasasından ve sair yasalardan kaynaklanan her türlü hak ve alacaklardan ,ücret ,fazla mesai alacağı ,yıllık ücreti izin alacağı ,ulusal ve genel tatil alacağı vs.den sorumludur.

Bununla ilgili Yüklenici firmanın alacağı ceza vb. uygulamalar ...'ya rücu edilemez "düzenlemesi karşısında ,bu sözleşme ile tarafların bağlı bulunduğu, bununla birlikte dava dışı işçinin hak kazandığı ve işçiye ödenen kıdem tazminatı ve diğer işçi alacaklarından asıl işveren ve alt işverenlerden talep hakkı bulunduğu,

davacı asıl işverenin ise ödemiş olduğu işçilik alacakları ve ferilerinin tamamını, işçiyi çalıştıran alt işverenlerden işçi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak talep hakkı bulunduğu anlaşılmakla, davacı tarafça dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarına yönelik davanın kabulü ile davalı alt işverenlerden dava dışı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olmak ve feshe bağlı hakların son işverenle sınırlı olmak üzere rücuen tahsiline karar vermek gerekmiş, 27/06/2022 tarihli ödeme tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ..... · e-imzalıdır Hakim ..... · e-imzalıdır