KÜNYE
T.C. Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Karar tarihi
- 7 Kasım 2024
- Esas no
- 2023/3 Esas
- Karar no
- 2024/1064
- Dava
- Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan
- Dava tarihi
- 02/01/2023
- Kararın yazıldığı tarih
- 25/11/2024
Karar Metni
1.336 kelime·7 dk okuma·1 bölüm
Davacı tarafından mahkememizde açılan davada yapılan yargılama sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle. Davacı müvekkilinin; sahibi ve işletmecisi olduğu , ( İstanbul, ...., .... mah. .... İşHanı Kat: 3 no: 19-20 adresindeki ..... Dersanesi ) ünvanlı işyerini, esasen yanında öğretmen olarak çalışan iki kardeşten; a) Önce 27-06-2008 tarihli sözleşme ile .......'e devretmiş ise de, ......., istenen bazı şartların noksanlığı sonucu işletmeyi üzerine alamamıştır.
Bu süreçte, ........ tarafından davacıya bu sözleşmeye dayalı ödenen bir bedel de olmamıştır. b) .......'in dersaneyi devralmamasında, devreden ......'in bir kusuru yoktur.
Hükuken devir yapılmadığı halde .......adına görünen dersanenin fiilen ....... ile kardeşi ........ tarafından birlikte işletilmeye başlanması, davacı .......yönünden sakınca ve sorumluluk yarattığı için, .......'un bilgisi dahilinde 13-11-2008 tarihli ........'ya devir için yeni bir sözleşme ile devir yapılmış, davalı ........, .....Dersanesini devralmış, faaliyeti kardeşi ....... ile birlikte sürdürmüştür. 13-11-2008 tarihli ........
İle yapıları sözleşme , 2008 tarihli ....... ile yapılanı sözleşmeyi zımnen ortadan kaldırmıştır. c ) Üçüncü kişi ......., davalı ........'nın kardeşi olup, dersaneyi ( öğretmen seçimi ve alımı yapan, öğretmen ücretlerini ve kirayı ödeyen ) fülen birlikte yönetmekte ve ayrıı zamanda matematik derslerine girmektedir.
Bu husus alenidir, ayrıca ilgili dava sırasında tanık ve Dersanenin devir bedeli olarak ayrıca şifaen kararlaştırılan 100.000-TL'yi davalı ........ satıcı .....'ye ödemesi için kardeşi .......'a nakten vermiş, ....... ise, bu bedelini 79.000-TL olan kısmının davacı ......'ye ödemesini kendi adına tanzim ettiği, toplamda 79.000-TL olan ileri tarihli bonolarla yapmış ve bu bono bedelleri vadesinde peyderpey davacıya ödenmiştir. .......'un düzenlediği bonoların tanzim tarihi, 02-12-2008 olup, bu tarih ........'ya devir tarihinden sonraki tarihtir.
Ancak bir süresonra kardeşi ........ ile aralarında vukubulan anlaşmazlıklar üzerine, güya kardeşini zor durumda bırakmak için, ....... tarafından Çatalca ......
Asliye Hukuk Mahkemesi ..... no.lu dava açılarak; söz konusu bonoların 27-06-2008 tarihli dersane devri ve satış sözleşmesi bedeli olarak verildiği ve ödendiği, fakat dersanenin kendisine değil de ablası ........'ya devredildiğinden bahisle, 90.000-TL bano bedellerinin faiziyle iadesini talep etmiştir.Dava, esasen kardeşler arası geçimsizlik sonucu olduğunu, tüm bu nedenlerle;
taraftar arasında yapılan 13-11-2008 tarihli dersane satış ve devir sözleşmesi için şifaen kararlaştırılan ve fazlaya ilişkin kısmı saklı tutularak bu aşamada 79.000-TL miktarının davacıya ödenmemiş bulunduğunun tespitine ve tespit edilen ödenmemiş bedelin sözleşme tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle davalıdan alınıp davacıya verilmesine, İlgilisi davada, derdest dava davalısının, usule uymayan önceki ödeme şekli sonucu müvekkil aleyhine yargılama süreci yaşanmasına neden olması ve davacı müvekkilden ticari avans faizi ve yargılama giderleriyle istirdatının hüküm altına alınması dikkate alınarak,
davacı müvekkilinin ödemesine hükmedilen yargılama masrafı giderlerinden (şimdilik) 1.000-TL'sinin davalıdan tahsiliyle davacıya ödenmesine, Yargılama masraf ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmadığı görüldü.
Mahkememizce Çatalca ..... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ..... esas ve Bakırköy .....ATM .... esas sayılı dosyaları celp edilerek incelenmiştir.
Mahkememiz dosyasına SMM bilirkişi .... ve bankacı .....'dan rapor aldırılmış, bilirkişi sunmuş olduğu 19/02/2024 tarihli raporunda özetle; "
..... Esas sayılı Dosya tarafımızca incelenmiş, davalı ....... Cep
telefonundan aranılmış, geri dönüş olmamış, Akabinde ..... üzerinden Bilirkişi
olarak alacak(ticari satımdan kaynaklanan) görevlendirildiğimizi, Adalete yardımcı
olmak adına iletişim içinde olunarak görüşme isteğimiz ifade edilmiş , ancak geri
dönüş sağlanmamıştır.
Görüşme sağlansa idi kendisinden o döneme ait ticari defterlerini ibraz etmesini
isteyecektik. Zira “…….Tacirler, tuttukları ticari defterler sayesinde yapabileceklerinin
ve yaptıkların tüm mali durumlarını, alacaklarını, borçlarını vb. Olayları takip edebilir
ve doğru kararları zamanında ve yerinde alabilirsiniz . Bunun yanı sıra ticari defter
tutmak tacirler için bir kamu görevidir…….” Denilmektedir. Bu anlamda defterlere
ulaşım girişimimiz sonuçsuz kalmıştır. Ayrıca devir sonrasında dershanenin
kapanışına kadar elde etiği gelirler, gelir vergisi beyannamesi sayesinde öğrenilebilir .
dershanenin kapanışının neye göre yapıldığı öğrenilebilir, Kardeş .......’in
dershanedeki görevi, ,yetki ve sorumlulukları bilinebilir, dershanenin ne şekilde ve
nasıl yönetildiği konuları hakkında tereddütlerin ortadan kalkması söz konusu
olabilirdi. Dershanenin kime satış ve işletme devri yapıldığı konusunda da
aydınlatılmayan uyuşmazlık konuları hususunda engeller ortadan kalkmış olurdu.
Çatalca ........ Dershanesinin açık olması halinde Çatalca’ya gitme planlaması
yapılmış, Ancak Dershanenin kapandığı öğrenildiğinden, Çatalca’ya da gidilmemiştir.
“Belge Konuşur “ derler, “Söz uçar Yazı kalır “ derler. Bilirkişi Kurulu olarak ticari
defterlerin yanı sıra gerekli belgelere ulaşılmadığından, Dosyada ki belgeler
üzerinden Rapor yazılmasına gayret gösterilmiştir.
...... Esas sayılı dosyada bir dershanenin devir ve satışı olmuş, 1 kez para transfer
işlemi gerçekleşmiş, dava süreci ve diğer konu ile ilgili açılan davalarda ödenmiş olan
79.000.-TL’nın faiziyle 310.032,98.-TL olarak .......’e ödendiği, bu kez bu
ödenen tutarın ... ’den tahsil edilmeye çalışıldığı anlaşılmaktadır. 79.000.-TL’nın hangi kardeş tarafından ödendiğinin belirlenmesi , Davacı ......’in hem dershaneden , hem de devir ve satış işleminden dolayı almış olduğu
paranın geri alınmasıyla, ispat yükümlülüğü tarafından kardeşlerden başka bir
transfer işleminin yapılıp yapılmaması bu anlamda önem kazanmaktadır. Aksi halde
dosyada bulunan belgeler de eksiklik bulunduğundan, konu tam gerçekliği ile ortaya
çıkarılamamış olduğunu " belirtmiştir.
Dava, ticari satımdan kaynaklanan alacak talebine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın, taraflar arasında davacıya ait dershanenin satış ve devir sözleşmesi kapsamında davalının davacıya 79.000TL ödeme yapıp yapmadığı konularında olduğu anlaşılmıştır.
Davacı taraf; sahibi ve işletmecisi olduğu , ( İstanbul, ....., ..... mah. .... İşHanı Kat: 3 no: 19-20 adresindeki .....
Dersanesi ) ünvanlı işyerini, esasen yanında öğretmen olarak çalışan iki kardeşten; a) Önce 27-06-2008 tarihli sözleşme ile .......'e devretmiş ise de, ......., istenen bazı şartların noksanlığı sonucu işletmeyi üzerine alamadığını, bu süreçte, ........ tarafından davacıya bu sözleşmeye dayalı ödenen bir bedel de olmadığını, b) .......'in dersaneyi devralmamasında, devreden .....'in bir kusuru olmadığını, hukuken devir yapılmadığı halde ..... adına görünen dersanenin fiilen ..... ile kardeşi ..... tarafından birlikte işletilmeye başlanması,
davacı ..... yönünden sakınca ve sorumluluk yarattığı için, ..... 'un bilgisi dahilinde 13-11-2008 tarihli ......'ya devir için yeni bir sözleşme ile devir yapıldığını, davalı ......'nın, ..... Dersanesini devraldığını, faaliyeti kardeşi ....... ile birlikte sürdürdüğünü beyan etmiştir.
Dava dışı .......'in davacıya karşı işletme devir sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine dair alacak davası açtığı, Çatalca ...... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...... esas, ..... karar sayılı dosyasında yargılama yapıldığı, mahkemece davanın reddine karar verildiği, ilgili kararın Temyiz edilmesi üzerine Yargıtay ..... Hukuk Dairesi'nin .... esas, ..... karar sayılı ilamı ile kararın kaldırıldığı, akabinde görevsizlik kararı verilerek Bakırköy ..... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... esas, .... karar sayılı dosyasında yargılama yapıldığı, mahkemece devir bedeli belirlenmiş olduğu ve davanın kabulüne karar verildiği ilgili kararın kesinleştiği anlaşılmıştır.
Yargıtay ...... Hukuk Dairesi'nin ..... esas, ..... karar sayılı ilamı'nda;" Dava, işletme devir sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir. Davacı, dava dilekçesinde noterde davalıya ait işletmenin kendisine devredildiğine dair sözleşme yapıldığını ve devir bedeli 90.000 TL'nin ödendiğini; daha sonra bu işletmenin dava dışı kızkardeşine devredildiğini ve özel öğretim ruhsatının da devredildiğini öğrendiğini ileri sürerek, ödediği paranın istirdadını talep etmiştir.
Davalı yan ise, işletmenin davacıya 79.000,00 TL bedel karşılığı devredildiğini, ancak onun ruhsatı devralmaya yanaşmaması nedeniyle ruhsatın kızkardeşine devredildiğini, bu nedenle davacının ödediği parayı isteyemeyeceğini savunmuştur. Davacının kızkardeşi ise isticvabında; aslında işletmeyi kendisinin devraldığını, bedelinin de davacı kardeşi aracılığıyla ödendiğini beyan etmiştir.
Bu durumda, dosyada başkaca bir delil de bulunmadığı gözetilmek suretiyle tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda, davacı tarafça, bedelin 27 Haziran 2008 tarihli işletme hakkının devri sözleşmesi uyarınca ödendiğinin belirtilmesi ve davalı tarafından da ödemenin kabul edilmesi karşısında mahkemece belirlenecek devir bedeli yönünden davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, davacı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile kararın bozulması gerekmiştir." şeklinde karar verilmiştir.
Davalı taraf Çatalca ...... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ..... esas, ..... karar sayılı dosyasındaki isticvabında aslında işletmeyi kendisinin devraldığını, bedelinin de davacı kardeşi aracılığıyla ödendiğini beyan etmiştir. Bu doğrultuda davalının bedeli kardeşinin ödediğini beyan ettiği göz önüne alınarak davacıya davaya konu işletme bedelini ödemediği kanaatine varılarak kesinleşen Bakırköy ..... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..... esas, ..... karar sayılı dosyasında hesap edilen işletme devir bedeli olan 79.000,00-TL üzerinden davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM-Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile, 79.000,00-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 5.396,49-TL ilam harcından peşin alınan 1.366,20-TL harcın mahsubu ile bakiye 4.030,29-TL'nin davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
3-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre alınan 1.560,00-TL arabulucu ücretinin davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
4-Davacı tarafından sarf edilen 3.000,00-TL bilirkişi ücreti, 353,00-TL posta masrafı, 179,90-TL başvuru harcı, 1.366,20-TL peşin harç ücreti olmak üzere toplam 4.899,10-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
6-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.07/11/2024
Katip ..... . · Hakim .......
Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2023/3, K. 2024/1064, 7 Kasım 2024 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama