İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/278 K.2025/856

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle.

Davacı şirketin sigortalısı olan davalının sahibi olduğu ...plakalı aracın yetersiz sürücü belgesi ile ... tarafından kullanılırken İstanbul ... ... ve ... caddelerinin kesiştiği bölgede kaza meydana geldiğini, kazada dört araçta maddi hasar olup ayrıca yaya ... isimli kişinin de yaralandığını, trafik ekipleri tarafından tutulan kaza tespit tutanağına göre "... plakalı aracın sürücüsü ...’in 2918 sayılı KTK ‘nın 57/1-c maddesini, ...plakalı aracın yetersiz sürücü belgeli sürücüsü ...’ın ise 52/1-a maddesini ihlal" ettiğinin tespit edildiğini, bu sebeple davalı sigortalının yasal ve sözleşme yükümlülüklerini yerine getirmediği,

yapılan bu tespitler ile sonrasında alınan eksper raporu kapsamında 26/07/2023 tarihinde 80.900,00 TL tutarında ...'na ödeme yapıldığını, bu bedelin sigortalıya rücusu için ....İcra Müdürlüğünün 2023/...

E. Sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, ancak davalının haksız şekilde takibe itirazı sebebiyle takibin durduğunu belirterek itirazın iptalini, takibin devamını, % 20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesi ile harç ve yargılama giderinin davalıdan tahsilini dava ve talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı sigorta şirketi tarafından müvekkili aleyhine işbu dava açılmış ise de müvekkiline ait aracı kullanan şoförün kazanın oluşmasında hiçbir kusuru bulunmayıp tamamen kusursuz olduğunu, davacının kaza ile ilgili olarak müvekkiline ait aracın sürücüsünün kusurlu olduğunu iddia etse de herhangi bir kusurunun bulunmadığının bilirkişi raporu ile ortaya çıkacağını ayrıca müvekkiline ait aracın sürücüsü olan ...'ın bu aracı kullanmak için ehliyeti yetersiz olsa da tamamen ehliyetsiz olmadığını belirterek davanın reddini dilemiştir.

-06/10/2025 tarihli bilirkişi raporu özetle.

Kusur yönünden trafik kazasının meydana gelmesinde önceden teknik olarak belirlenmiş kurallara karşı dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmeyen ... plakalı otomobil sürücüsü dava dışı ...'in %75 oranında kusurlu olacağı, mevcut bilgilere göre dava dışı sürücü ...'ın idaresindeki ...plakalı aracın araç sınıfının otobüs ya da minibüs olup olmadığı konusunda herhangi bir tespit yapılamadığı, buna göre alternatifli değerlendirme yapıldığı,

(1.) Alternatif: Trafik Kaza Tespit Tutanağına ve “ Trafik İdari Para Cezası Tutanağına” göre: Dava dışı sürücü ...' ın idaresindeki ...plakalı aracın araç sınıfının otobüs olması halinde adı geçen sürücünün kaza tarihinde mevcut olan "B" sınıfı sürücü Belgesinin yetersiz olacağı. Yine önceden teknik olarak belirlenmiş (KTK'nun 39, 47/c,d. 52/a,b. Md. ile KT. Yönet. 75, 75/k, 85/bj.

Md. Sürücü belgelerine ait esaslar, Trafik İşaretlerine Uyma, Hızın Şartlara Uygunluğunu Sağlama) kurallara karşı dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmediği ve %25 Oranda Tali Kusurlu olacağı.

(2.) Alternatif: “Görüntü İzleme Tutanağına” ve Türkiye Noterler Birliğinin tarafından düzenlenen “ Şasiden, Geçmiş araç sahiplik bilgileri sorgulama” bilgilerine göre: Dava dışı sürücü ...' ın idaresindeki ...plakalı aracın araç sınıfının minibüs olması halinde adı geçen sürücünün kaza tarihinde mevcut olan " B" sınıfı sürücü Belgesinin yeterli olacağı. Yine önceden teknik olarak belirlenmiş (KTK'nun 47/c,d. 52/a,b.

Md. Trafik İşaretlerine Uyma, Hızın Şartlara Uygunluğunu Sağlama) kurallara karşı dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmediği ve %25 Oranda Tali Kusurlu olacağı, Anılan yerde park halinde durmakta iken, seyir halinde olan ve kaza yaparak gelen araç tarafından çarpılmaya uğrayan ... plakalı kamyonetin maliki/sürücüsü dava dışı ... ile.

Bu çarpma etkisi ve sebebiyet vermesi ile ... plakalı kamyonetin çarptığı ... plakalı otomobilin maliki/ sürücüsü dava dışı ...' ın kazada etkileri olmadığı, alabilecekleri bir tedbir bulunmadığı ve “Tamamen Kusursuz” olacakları. Trafik Kaza Tespit Tutanağında her hangi bir kural ihlali bilgisine rastlanmayan.

Yaya olarak yaya kaldırımı üzerinde durmakta iken, kendi etkisi olmadan kaza yaparak gelen aracın çarpmasına maruz kaldığı ve park halinde bulunan diğer araç arasında sıkışarak yaralandığı. Kazada etkisi olmadığı, ve alabileceği bir tedbir bulunmadığı düşünülen dava dışı yaya ...'nun “Tamamen kusursuz” olacağı.

Kaza tarihinde ...plakalı ticari otobüsün maliki olan davalı ... (...)' in ise (KTK'nun 85. Md. İşleten) kurallar gereği ticari otobüs sürücüsü dava dışı ...'ın kusuru oranında, adı geçen sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı,

Tazminat yönünden, ...'nun 26.07.2023 hesap tarihi itibarıyla tazminatının 89.063,07 TL olduğu, Sigorta şirketi araç işleteninden 26.07.2023 ödeme tarihinden itibaren yasal faiz ile 13.09.2023 ilamsız takip tarihi itibarıyla 80.900,00 TL talep ettiği, Sigorta şirketinin talep ettiği tutar ...'nun 26.07.2023 ödeme tarihi itibariyle tazminatından az olduğu için uygun olduğu, Sigorta şirketinin 13.09.2023 ilamsız takip tarihi itibarıyla talep edebileceği tutarın 81.877,45 TL olduğu,

Sigorta yönünden, Dava konusu 20.01.2020 tarihinde meydana gelen Yaralamalı/Maddi hasarlı Trafik Kazasının davacı ...

Sigorta şirketi tarafından ... adına kayıtlı ... plakalı araç için tanzim edilen ...-... poliçe numaralı ZMSS vadesi ve teminat kapsamında meydana geldiği, dava konusu kazada davacı şirkete ZMSS ile sigortalı ... plakalı aracın sürücüsü ... kazanın meydana gelmesinde %25 oranında kusurlu olduğu, davacı sigorta şirketi tarafından 26.07.2023 tarihinde tazminat talep eden mağdur için kusur oranına isabet eden 80.900,00 TL hasar tazminatı ödendiği, davacı sigorta şirketi nezdinde ZMSS ile sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...

20.01.2020 tarihinde yaptığı kaza anında ... seri numaralı B sınıfı sürücüsü belgesi mevcut olduğu, kaza tarihinde yürürlükte olan Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne göre B sınıfı sürücü belgesi ile minibüs kullanım tarzı aracı kullanabileceği, otobüs kullanım tarzı aracı kullanamayacağı, davacı sigorta şirketi nezdinde ZMSS ile sigortalı ... plakalı aracın kullanım tarzı Kaza Tespit tutanağında Otobüs olarak ve Noterler Birliği cevabi yazılarında kullanım tarzı Minibüs olarak belirtildiği,

ZMSS Genel Şartları B.4-b Maddesi “Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali sonucunda meydana gelmiş ise, kullanılması suretiyle kazanın meydana gelmesi halinde rücu şartlarının oluşacağı, rücu şartlarının oluşup oluşmayacağı hukuki konusu sayın mahkemenin takdirinde olacağı,

mahkeme tarafından rücu şartlarının oluştuğuna hüküm kurması halinde davacı sigorta şirketinin ödediği 80.900,00 TL tazminatı rücuen talep edebileceği görüşü bildirilmiştir.

GEREKÇE

Dava, 20/01/2020 tarihinde, davalı sigortalıya ait ...plakalı aracın kazaya karışması sonucu yaralanan dava dışı ...'na tazminat ödemesi yapıldığı, sigortalıya ait aracın dava dışı sürücüsü ... tarafından "yetersiz sürücü belgesi ile kullanıldığı" iddiasıyla dava dışı ...'na ödenen tazminatın davalı sigortalıdan rücuen tahsiline yönelik başlatılan .... İcra Dairesinin 2023/... Esas sayılı dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Taraflarca sunulan deliller, alınan bilirkişi raporu tüm dosya kapsamıyla birlikte değerlendirildiğinde; somut olayda, İstanbul İli ... İlçesi ... Mahallesinde, ... Cad. üzerinde ve 4 yönlü olan ... Cad. kavşağı yaklaşımında seyreden dava dışı sürücü ... ...’ in idaresindeki ... plakalı otomobil ile anılan kavşağa geldiği ve kavşağı takiben

aynı yolun diğer uzantısı yönünde doğrultu değiştirmeden seyrettiği ancak kavşağa diğer araca göre sol

taraftan gelmesine rağmen “Trafik İşaretlerine Uyma, Hızın Gerekli Şartlara Uygunluğunu Sağlama,

Kavşaklarda Geçiş Hakkı " kurallarını ihlal ile kavşaktan kontrolsüzce geçiş yapmakta olduğu esnada

aracının sağ yan kısımlarına; aynı kavşağa sağ taraftaki komşu yönlü ... Cad. üzerinden gelen ve

kavşağı takiben aynı yolun diğer uzantısı yönünde doğrultu değiştirmeden seyreden ancak “Trafik

İşaretlerine Uyma, Hızın Gerekli Şartlara Uygunluğunu Sağlama” kurallarını ihlal eden sürücü ...’ ın idaresindeki ...plakalı ticari otobüsün ön kısımları ile çarpması; bu çarpma

etkisi ve sebebiyet vermesi ile sürücü ...’ in idaresindeki ... plakalı

otomobilin kontrolden çıkarak ön kısımları ile ... Cad. No:51 önünde park halinde durmakta olan ... plakalı kamyonetin arka kısımlarına çarpması ve yine bu çarpma etkisi ve sebebiyet vermesi ile ... plakalı kamyonetin arkasında yaya kaldırımında durmakta olan yaya ...’ na çarpması

ve 2 araç arasında sıkıştırması; yine bu çarpma etkisiyle park halindeki ... plakalı kamyonetin ön

kısımları ile de önünde park halinde durmakta olan ... plakalı otomobilin arka kısımlarına çarpması

sonucu 4 araçlı, yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, kaza tespit tutanağına göre kazanın yerleşim yeri içinde, hava yağmurlu iken

ve gündüz vaktinde meydana geldiği; kavşaklara yaklaşırken kaza tehlikesi öngörülebilir

olduğu, yavaşlama, ses ve ışık ile diğer sürücüyü uyarma, uygun manevra yapma ya da

durma gibi tedbir alınma halinde kazanın önlenebilir ya da çarpma şiddeti azaltılabilir olduğu

halde etkin tedbir almadığı, kavşağa sol tarafından gelen ve ön ilerisinde bulunan sürücü

...’ in idaresindeki ... plakalı otomobile şiddetle çarptığı,

çarpma etkisiyle ... plakalı otomobilin kontrolden çıkarak park hali araca ve

kaldırımdaki yayaya çarpmasına sebebiyet verdiği; bu nedenle sürücü ...’ ın (KTK’ nun 39, 47/c,d. 52/a,b. Md. ile KT. Yönet. 75, 85/b,j. Md. Sürücü belgelerine ait esaslar, Trafik İşaretlerine

Uyma, Hızın Şartlara Uygunluğunu Sağlama) kuralları ihlal ettiği, dikkat ve özen yükümlülüğünü

yerine getirmediği ve “%25 Oranında Tali Kusurlu” olduğunun bilirkişi heyeti tarafından tespit edildiği; dava konusu 20.01.2020 tarihinde meydana gelen trafik kazasının davacı ... Sigorta şirketi tarafından ... adına kayıtlı ... plakalı araç için tanzim edilen ...-... poliçe numaralı ZMSS vadesi ve teminat kapsamında meydana geldiği, dava konusu kazada davacı şirkete ZMSS ile sigortalı ... plakalı aracın sürücüsü ...'ın kazanın meydana gelmesinde %25 oranında kusurlu olması nedeniyle davacı sigorta şirketi

tarafından 26.07.2023 tarihinde tazminat talep eden ... için kusur oranına isabet eden 80.900,00 TL hasar tazminatı ödendiği, davacı sigorta şirketi nezdinde ZMSS ile sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ... 20.01.2020 tarihinde yaptığı kaza anında ... seri numaralı B sınıfı sürücüsü belgesi

mevcut olduğu, kaza tarihinde yürürlükte olan Karayolları Trafik Yönetmeliği’ne göre B sınıfı

sürücü belgesi ile minibüs kullanım tarzı aracın kullanılabileceği, otobüs kullanım tarzı aracın kullanılamayacağı,

davacı sigorta şirketi nezdinde ZMSS ile sigortalı ... plakalı aracın kullanım tarzının kaza

tespit tutanağında otobüs olarak ve Noterler Birliği cevabi yazılarında kullanım tarzının minibüs olarak

belirtildiği ancak sigortalı aracın minübüs olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, Karayolları Trafik Yönetmeliği Tanımlar başlıklı 3.maddesinin c-3 bendinde Otobüs ve minibüsün," Yolcu taşımacılığında kullanılan, sürücüsü dahil dokuzdan fazla oturma yeri olan motorlu taşıttır. Troleybüsler de bu sınıfa dahildir.

Sürücüsü dahil oturma yeri onyediyi aşmayan otobüslere minibüs denir." şeklinde tanımlandığı, sigortalının beyanı ile düzenlenen poliçe incelendiğinde ise aracın yer adedi 17+1 olarak; kullanım şeklinin de küçük otobüs ( sürücü dahil 18-30 koltuk) olarak belirtildiği, kaza tespit tutanağında da sigortalı aracın otobüs olarak belirtildiği, sürücünün ehliyetinin yetersiz olduğu tespit edilerek zapta geçirildiği ve yetersiz ehliyetle araç kullanımı sebebiyle sürücüye KTK’ nun 39/2.

Md. göre Trafik İdari Para Cezası uygulandığı, ayrıca davalının cevap dilekçesinde sürücünün ehliyetinin yetersiz olduğunu ikrar ettiği dolayısıyla sigortalı aracın 18 koltuklu otobüs olduğunun anlaşıldığı, dava dışı ...’nun 26.07.2023 hesap tarihi itibarıyla tazminatının 89.063,07 TL olduğu, sigorta şirketinin araç işleteninden 80.900,00 TL talep ettiği, sigorta şirketinin 13.09.2023 ilamsız takip tarihi itibarıyla talep edebileceği tutarın faiziyle birlikte 81.877,45 TL olduğunun ve ödenen tazminatın kadri maruf olduğunun bilirkişi heyeti tarafından tespit edildiği,

davacı sigorta şirketi nezdinde ZMSS ile sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ... 20.01.2020 tarihinde yaptığı kaza anında ... seri numaralı B sınıfı sürücüsü belgesi

mevcut olduğu, kaza tarihinde yürürlükte olan Karayolları Trafik Yönetmeliği’ne göre B sınıfı

sürücü belgesi ile minibüs kullanım tarzı aracı kullanabileceği, otobüs kullanım tarzı aracı

kullanamayacağı, bu nedenle

ZMSS Genel Şartları B.4-b Maddesi uyarınca “Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine

göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya

da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi... “ nedeniyle rücu şartlarının gerçekleştiği anlaşılmakla, davanın kabulü ile, davalının .... İcra Dairesinin 2023/... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptaline takibin kaldığı yerden devamına karar vermek gerekmiştir.

Somut uyuşmazlıkta, davalının cevap dilekçesinde ikrar ettiği üzere yetersiz ehliyetle araç kullanıldığını bildiği, davacının dava dışı mağdura yaptığı ödemenin takip dosyasında açıkça belirtildiği, yapılan ödemenin miktarı ve dava dışı mağdurun yaralanmasının niteliği gözetildiğinde kadri maruf olduğunun anlaşıldığı bu nedenle talep edilen alacağın davalı bakımından likit olduğu değerlendirilerek; asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır