İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/575 K.2025/245

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 26.07.2023 tarihinde ... ... karayolu ... Kavşağı üzerinde meydana gelen trafik kazasında davalı şirketin sigortalısı ... ...’ye ait ...’nün sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın müvekkilinin kullanmakta olduğu ... plakalı motosiklete çarpması neticesinde müvekkilinin feci şekilde yaralandığını ve dolayısıyla iş göremez duruma düştüğünü, mezkur kazanın oluşumunda davalı sigorta şirketine, örneği ekte sunulan ... Acente ...

Poliçe Numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigortası Poliçesi ile sigortalanmış bulunan ...

Plakalı araç sürücüsü olan ...’ nün kusuru ve sorumluluğunun olduğunu, gerçekleşen trafik kazasında davacı müvekkilinin herhangi bir müterafik kusurunun olmadığını, davalı sigorta şirketine, örneği ekte sunulan Poliçe Numaralı Karayolları Trafik Kanunu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası teminat limiti dahilinde, söz konusu kazadan zarar gören müvekkili Mücahit ... adına iadeli taahhütlü usulde teminat limitleri dahilinde ödeme yapması ihtarı gerekli ekleri ile birlikte 14.08.2023 tarihinde tebliğ edildiğini, dava ön şartı olarak,

tarafların 14.09.2023 tarihinde arabuluculuk müzakeresi de bulunmuş olsalar da herhangi bir anlaşmaya varmadıklarını, KTK Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi tahtında, sakatlık halinde yeterli teminat limitine haiz olduğunu, davacı müvekkiline mezkur kaza neticesinde vücudundan yaralanmış olması,

davacının kalıcı sakatlığına neden olacak derecede olup, bacağı ve vücudu için tüm yaşamı boyunca hareket kısıtlılığı devam edecek nitelikte olduğunu, tüm bunların yanı sıra davacı müvekkilinin tedavi süreci oldukça uzun bir zaman dilimine yayıldığını, sakatlık durumunun kalıcılığının ve iş gücü kaybının hesaplanabilmesi açısından ve bilirkişi raporuna ışık tutulması amacı ile mahkememiz aracılığı ile davacı müvekkilinin Adli tıp Kurumuna gönderilerek sakatlık derecesini sakatlığının kalıcı olup olmadığı hususları ile iş gücü kaybının ne oranda olduğunu gösteren sağlık heyeti raporu alınmasını,

davacı müvekkilinin herhangi bir müterafik kusurunun olmadığını, davalı sigorta şirketinin sigortalısının hak ve borçlarına halef olan sigorta şirketlerinin sorumluluğu, sigortalısının kusuru oranında değil 3. Kişilerin uğradığı zararın tümünden sigorta poliçelerindeki limitleri dahilinde olduğunu, fazlaya dair talep ve dava haklarının mahfuz kalmak kaydı ile. KTK Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta şirketinden,(HMK 107.

Madde gereğince “alacağın miktarının tarafımızca tam ve kesin olarak bilinmemesi” nedeniyle) şimdilik geçici iş göremezlik(sakatlık) olarak 100,00 TL, daimi iş göremezlik(sakatlık)için ise 100,00 TL toplamda 200,00TL Sakatlık(İş Göremezlik) tazminatının, ihtarnamenin tebliğ tarihinin 15 gün sonrası olan 31.08.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı yandan tahsiline karar verilmesini, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalı sigorta şirketinden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu kazaya karışan ... plaka sayılı araç müvekkil şirket nezdinde ... numaralı Trafik Sigorta Poliçesi ile 15-08-2022- 15-08-2023 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, müvekkili olduğu şirketin Karayolları Trafik Kanunun Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi gereğince dava konusu zararlara ilişkin olarak sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olup sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve zarar nispetinde olduğunu, Poliçeye müstenit sorumluluklarının poliçe limitiyle sınırlı olduğunu, masraf, vekâlet ücreti sorumluluğumuz da bu miktara isabet eden oranlarda olacağını,

poliçe limitinin maktuen ödenecek rakam olmadığını, poliçe limiti üzerindeki zararlardan müvekkil şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi kararlarında istikrarlı bir şekilde, sürekli iş göremezlik oranının (maluliyetin) trafik kazasının gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan yönetmelik ve eklerine göre tespit edilmesini istediğini, buna göre kaza tarihi esas alınarak aşağıdaki yönetmelikler çerçevesinde maluliyet tespiti yapılması gerektiğini,

Müvekkili olduğu şirket nezdindeki zorunlu trafik sigorta poliçesinin 15.08.2022 tarihinde tanzim edilmiş olduğundan bu poliçe 01.06.2015 tarihli trafik sigorta poliçesi genel şartlarına tabii olduğunu, bu durumda kabul anlamına gelmemek kaydıyla, 01.06.2015 tarihli trafik sigorta poliçesi genel şartları ve ilgili mevzuat gereği, mahkemece hesaplanacak sürekli sakatlık tazminatında, güncel TRH-2010 (kadın-erkek hayat) tabloları esas alınması gerektiğini, mahkemece bilirkişi incelemesine başvurulması halinde, hazırlanacak raporda TRH 2010 yaşam tablosu ve %1,8 teknik faiz oranının esas alınması gerektiğini,

dolayısıyla davacı tarafın tazminat hesabında TRH-2010 (kadın-erkek hayat) tablosu ve 1.8 teknik faiz yönteminin esas alınması gerektiğini, meydana gelen kaza nedeniyle ortaya çıkan geçici iş göremezlik tazminatından müvekkili olduğu şirketin sorumlu tutulamayacağını, bu taleplerin poliçe teminatı dışında olup bu hususta sorumluluk sosyal güvenlik kurumu'na ait olduğunu, davacı tarafından SGK’dan geçici iş görmezlik giderine ilişkin ödeme alınmadığına dair belgenin iletilmesi gerektiğini, ödeme alınmışsa mükerrer ödeme gerçekleşmiş olacaktır ki bu durum sebepsiz zenginleşmeye sebebiyet vereceğini,

bu nedenle davacının SGK’dan geçici iş göremezlik ödemesi alıp almadığına ilişkin belgenin iletilmesi için kendisine süre verilmesi gerektiğini, başvuru konusu kaza uzlaşmaya tabi olup uzlaşma sağlanamadığına ilişkin belgenin dosya içerisine alınması gerektiğini, uzlaşmanın sağlanmış olması halinde hukuk davası açılamayacağını, kaza tespit tutanağı ve dosyadaki diğer belgelerden davacının koruyucu ekipman, ehliyet ve alkol hususu da incelenerek buna göre kusur değerlendirmesi yapılarak tazminat belirlenmesi gerektiğini,

Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin yerleşmiş içtihatları ve TBKM 51-52 gereğince hesaplanan tazminattan %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, davayı kabul anlamında gelmemekle beraber, davanın kabulü halinde dava tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesi gerektiğini, tüm bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini, yargılama harç ve giderleri ile vekâlet ücretinin de davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Türkiye Noterler Birliği'ne müzekkere yazılarak ... ve ... plakalı araçların aktif pasif mülkiyet kayıtlarının çıkartılması istenilmiş ve yazı cevabı dosyamız arasına alınmıştır.

... Devlet Hastanesi'ne müzekkere yazılarak davacının tedavi evraklarının gönderilmesi istenilmiş ve yazı cevabı dosyamız arasına alınmıştır.

... Cumhuriyet Başsavcılığı'na müzekkere yazılaraki ... soruşturma sayılı dosyasının gönderilmesi istenilmiş ve yazı cevabı dosyamız arasına alınmıştır.

Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'ne müzekkere yazılarak hasar dosyasının gönderilmesi istenilmiş ve yazı cevabı dosyamız arasına alınmıştır.

İlgili SGK'ya müzekkere yazılarak rücuya tabi ödeme olup olmadığının sorulması istenilmiş ve yazı cevabı dosyamız arasına alınmıştır.

Maluliyet oranının tespiti hususunda dosyamız Adli Tıp 2. İhtisas Kuruluna gönderilmiş ve 08/11/2024 tarihinde Adli Tıp Raporu dosyaya sunulmuştur.

Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesine kusur raporu aldırılmak üzere dosya gönderilmiş ve 05/02/2024 tarihinde Adli Tıp Raporu dosyaya sunulmuştur.

10/03/2025 tarihinde Aktüerya Hesap Uzmanı vasıtasıyla rapor aldırılmış ve dosyamıza sunulmuştur.

Davacı vekili 11/03/2025 tarihinde davasını ıslah etmiştir.

GEREKÇE

Dava, trafik kazası sebebiyle geçici ve sürekli iş göremezlik zararının tazmini istemine ilişkindir

Trafik kazaları nedeniyle maddi ve manevi tazminat talepleri asıl olarak haksız fiil sorumluluğuna dayanır. TBK md. 49’a göre kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar gören karşı tarafın kusurunu ve zarara uğradığını ispat yükü altındadır.

KTK md. 85 ve 88 uyarınca trafik kazası sonucu meydana gelen kazadan aracın işleteni veya aracın bağlı bulunduğu işletmenin sahibi de müştereken ve müteselsilen sorumludur. İşleten veya aracın bağlı bulunduğu işletmenin sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusursuz olması ve kazanın araçtaki bir bozukluktan meydana gelmemesi şartıyla, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya 3. kişinin ağır kusurundan kaynaklandığını ispat ederek sorumluluktan kurtulur. Hem TBK md. 52 hem de KTK md.86/2 uyarınca kazada zarar görenin de kusurunun bulunması halinde tazminat miktarından indirim yapılması gerekir.

TBK md. 54 uyarınca bedensel zarar halinde tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar zarar olarak tazmin edilir.

Trafik kazasından doğan tazminat davalarında 2 ve 10 yıllık zamanaşımı süreleri uygulanır. Ancak fiilin cezayı gerektirmesi durumunda, ceza kanununda daha uzun bir zamanaşımı süresinin öngörülmesi şartıyla, bu süre uygulanır.

Somut olayda dava konusu kaza 26/07/2023 tarihinde davacının sürücüsü olduğu ... plakalı araç ile davalının zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu ... plakalı araç arasında meydana gelmiştir. Davacının talep ettiği geçici ve iş göremezlik zararları davalının teminat altına aldığı sigorta poliçesi kapsamında bulunmakta ve her iki zarar kalemi yönünden de davalının teminat üst limiti 1.000.000 TL’dir.

Kusur durumuna ilişkin mahkememizce alınan ATK raporunda davacı sürücüsünün kusursuz olduğu, davalı sigortalısı sürücünün %100 oranında kusurlu olduğu anlaşılmıştır. Kazaya ilişkin yürütülen ... 2 ASCM ... Esas sayılı dosyası halen derdest olsa da, iddianameye esas alınan kusur raporunun, kovuşturma aşamasında yenilenmediği ve mahkememizce alınan kusur raporu ile uyumlu olduğu görülmüştür. Davalının davacının koruyucu ekipman takmadığı ve zararın artışında müterafik kusurunun bulunduğu yönündeki iddiası, davalının bu iddiasını ispata yarar bir delil sunmaması ve kaza tespit tutanağı ile dosya içindeki diğer evraklardan anlaşılamaması sebebiyle yerinde bulunmayarak, bu iddianın ispatlanamadığı kabul edilmiştir.

Davacının kaza sebebiyle ne kadar malul kaldığına ilişkin alınan ATK raporunda davacının %5 oranında sürekli maluliyetinin ve 18 aya kadar iyileşme süresinin bulunduğu tespit edilmiştir. Raporda esas alınan yönetmelik kaza tarihine göre uygun olup, rapor denetime elverişli olduğundan hükme esas alınabilecek nitelikte olduğu kabul edilmiştir.

Aktüer hesaplama için alınan 08/03/2025 tarihli bilirkişi raporunda davacının gelirinin asgari ücret seviyesinde kabul edilmesi, davacının daha fazla gelirinin bulunduğu ispat edilemediğinden yerindedir. Bununla birlikte pasif devre zararının agi hariç tutularak hesaplanması da içtihatlara uygundur.

Zira İstanbul BAM 9. HD 2022/2621 Esas ve 2023/553 Karar sayılı ilamı ile “Pasif devre zararının hesaplanması sırasında esas alınan ücretin, bir çalışmanın karşılığı değil, ekonomik bir değer taşıyan yaşamsal faaliyetlerin sürdürülmesinin karşılığı olduğu, ücretle fiilen çalışanlara uygulanmak için getirilen asgari geçim indiriminin, ücretli bir çalışmanın söz konusu olmadığı pasif dönem (devre) zararının hesaplanmasında dikkate alınamayacağı açıktır.

Zira, asgari geçim indirimi (AGİ), ücretin eki olmadığından, tazminat alacaklarının hesaplanmasına esas ücrete dahil edilemez (Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 05/02/2019 tarih, 2016/2455 E. ve 2019/1005 K. sayılı kararı).” şeklinde karar vererek, pasif devre tazminat hesaplarında aginin ücrete dahil edilmemesi gerektiğini belirtmiştir.

Denetime elverişli, usul ve yasaya uygun olan aktüer bilirkişi raporuna göre davacının 285.333,24 TL geçici iş göremezlik ve 608.208,07 TL sürekli iş göremezlik zararının bulunduğu hesaplanmıştır. Davacı taraf raporun tebliğinden sonra aynı miktarlarda davasını ıslah ederek talebini artırmıştır.

Davacı, davasını açmadan önce davalı sigorta şirketine 14/08/2023 tarihinde başvurmuş ve davalının 25/08/2023 tarihinde temerrüde düştüğü anlaşılmıştır. Taleple bağlı kalınarak tazminata yasal faiz işletilmesine karar verilmiştir. Yukarıda açıklanan sebeplerle, davacının trafik kazası sebebiyle uğradığı geçici ve sürekli iş göremezlik maddi zararının tazmini yönünde aşağıdaki şekilde kabul kararı verilmiştir.

Katip ... Hakim ...