İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/269 K.2025/67

Mahkememizde görülmekte olan sigorta ödemesine dayanan rücuen tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Dava konusu talepler ile ilgili olarak davadan önce davalı ... Sigorta A.Ş.’ne müracaat edildiğini ancak davalı sigorta şirketi tarafından müvekkilinin zararı karşılanmadığı için huzurdaki davanın ikame edildiğini, davalılardan ...

Sigorta A.Ş.’ne 12733183 no'lu ZMMS Trafik Sigorta Poliçesi ile sigortalı, davalı ... adına kayıtlı ve davalı ...’ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın, 19.07.2022 tarihinde asli ve tamamen kusurlu olarak, müvekkili şirketin sigortalısı ... adına kayıtlı ... plakalı araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkiline sigortalı ... plakalı araçta toplam 6.324,02 Euro tutarında zarar meydana gelmiş olup, aracın bütün onarım masrafları kasko sigorta poliçesini düzenleyen müvekkil şirket tarafından yapıldığını,

müvekkilinin zararının ödenmesi amacıyla ... plakalı aracın ZMMS Trafik Poliçesini düzenleyen davalı ...

Sigorta A.Ş.’ ne müracaat edildiğini ancak belirtilen davalı tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, davalı sigorta şirketi meydana gelen zarardan düzenlemiş olduğu trafik poliçesi teminatı limitine kadar, diğer davalılar ... ve ... ise zararın tamamından müşterek ve müteselsilen sorumlu olduklarını, izah edilen sebeplerle müvekkiline sigortalı araçta meydana gelen zararın tahsili amacıyla huzurdaki davayı açma zarureti doğduğunu, fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulü ile.

6.324,02 Euro hasar bedeli tazminatının (fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif satış kuru üzerinden hesaplanacak Türk Lirası karşılığının) müvekkili şirket tarafından yapılan ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan (... Sigorta A.Ş. azami Z.M.M.

Trafik poliçe limiti ile sorumlu olmak kaydıyla) müşterek ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalılara yükletilmesine karar verilmesi arz ve talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle.

Motorlu araç kazalarından doğan maddi tazminat taleplerine ilişkin olarak zamanaşımı konusu 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 109. maddesinde düzenlenmiş olup, net bir şekilde görüldüğü üzere, huzurdaki başvuru anılan zamanaşımı süreleri geçtikten sonra açılmış olduğundan zamanaşımı itirazları doğrultusunda reddi gerekeceği, delillerin tebliğini talep ettikleri, davacının rücuen tazminat talebinde, (kabul anlamına gelmemekle) rücu borçlusunun durumunu ağırlaştırmama ve durumu derhal bildirme yükümlülüğü bulunduğu,

kendilerine yapılan başvuru tüm itiraz ve savunma hakları sona erip ödeme dahi yapıldıktan sonra olduğu şu halde müvekkili şirketin haklarına halel getirildiği aşikar olup, davacının davası iyi niyet kuralları ile bağdaşmadığı, davanın reddini talep ettikleri, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemekle mahkemenin bir an için huzurda görülen davanın haklılığına karar vereceği düşünülse dahi sigortalı araçta meydana geldiği iddia edilen hasarın tespiti uzman sigorta eksperi tarafından tespit edilmesi gerektiği,

davacı tarafından dosyaya sunulmuş olan evrakların hiçbiri araçta meydana gelen fahiş hasar tutarını kanıtlar nitelikte olmadığından hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek üzere araç hasarının uzman sigorta eksperi tarafından Yargıtay içtihatları doğrultusunda belirlenmesi gerektiği, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte; müvekkili şirketin KTK’nın 91. maddesi ve ZMMS uyarınca, sigortalısının kusuru ile 3. şahıslara verdiği zararı poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak üzere tazmin etmekle mükellef olduğu, müvekkili şirket sigortalısının dava konusu kazada kusuru bulunmadığı,

dolayısıyla müvekkili şirketin sorumluluğunun doğmayacağı, kabul anlamına gelmemekle beraber, bir an için söz konusu huzurda görülen davanın haklı olduğu varsayılsa bile, müvekkilin şirketin faizden sorumluluğunun sınırlı olduğu, o bakımdan, açıklanan nedenler ile; öncelikle dava öncesi müvekkil şirkete başvuru yapılmaması ve ihbar yükümlülüklerinin ihlali nedeniyle davanın usulden reddine, aleyhe hüküm kurulması halinde dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu tutulmamalarına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesi arz ve talep edilmiştir.

Diğer davalılara, dava dilekçesinin ve tensip tutanağının usulüne uygun tebliğe edilmiş olmasına rağmen, davaya cevap verilmemiştir.

DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davacı kasko sigortacısı tarafından sigortalısına ödenen hasar bedelinin davalı sigorta şirketi ve araç işleteni ile sürücüsü diğer davalılardan rücuen tazmini istemine ilişkindir.

Davalı vekili cevap dilekçesi ile birlikte zamanaşımı definde bulunmuş ise de; ödeme tarihinin 08/08/2023 tarihi, dava tarihinin 06/05/2024 tarihi olduğu anlaşılmakla, TBK'nın 72/3 maddesi gereğince 2 ve 10 yıllık zaman aşımı sürelerinin dolmadığından davalı tarafın zaman aşımı def'iinin reddine karar verilmiştir.

Yine davalı vekili tarafından cevap dilekçesi ile birlikte sigorta şirketine başvuruda bulunulmadığına dair itirazda bulunmuş ise de dosya kapsamında bulunan 14/09/2023 tarihli dilekçenin incelenmesi ile başvuru şartının yerine getirildiği görülmüştür.

Taraflarca sunulan dilekçe ve belgeler incelenmiş, kazaya karışan araçlara ilişkin tramer ve trafik kayıtları, poliçe ve hasar dosyası celbedilmiştir.

Eldeki davada, dava şartlarının tam olduğu, incelenecek başkaca bir ilk itiraz ve süreler yönünden itiraz bulunmadığından davanın esasına geçilmiş, uyuşmazlık teknik çözüm gerektirdiğinden Uyuşmazlığa konu kaza nedeniyle kazanın oluşumundaki kusur durumu, davacı yanca talep edilebilecek tazminat miktarının tespiti ve yabancı ülkede faturaya bağlanan tamir bedelinin yaşadığı ülke rayiç bedellerine uygun olup olmadığı noktasında bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiştir.

Bilirkişi heyeti tarafından 13/08/2024 tarihli raporda; ... plakalı aracın sürücüsü ...’ın Karayolları Trafik Kanununun 47.maddesinin d) fıkrası ile 52.maddesinin b) ve c) fıkraları ve 56.maddesinin c) fıkrası ile 84.maddesinin d) fıkrasını ihlal ederek.

Karayolunda araç ile seyir halindeyken, Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere uymak, aracının hızını, aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak ve bir aracı izlerken belirlenen durumları göz önünde tutarak güvenli bir mesafe bırakmak ve öndeki aracı, kendi aracının kilometre cinsinden saatteki hızının en az yarısı kadar metre ya da aracının 2 saniyede kat edeceği yol uzunluğu kadar olan güvenli ve yeterli bir takip mesafesinden izlemek ve önündeki araca arkadan çarpmamak zorunda olduğu halde,

dosya kapsamı ve dosyada mevcut sürücülerin kendi aralarında tanzim ettikleri maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağına göre; sürücü ...’ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile 19.07.2022 günü saat:17.05 sıralarında, ... üzerinde, seyir halindeyken, aracının ön kısımları ile önünde seyir halindeyken duraklayan sürücü ...’un sevk ve idaresindeki ...

Almanya plakalı aracın arka kısımlarına çarpması sonucu sürüklenmeleriyle dava konusu Trafik Kazasının meydana geldiği, sürücülerin kendi aralarında tanzim ettikleri Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağındaki beyanında özetle.

“Önümdeki araç aniden durunca, duramadım. ... plakalı araca arkadan çarptım.” şeklinde ifadede bulunduğu, bu durumda, kullandığı aracın hızını, aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmadığı ve önündeki bir aracı izlerken güvenli bir mesafe bırakmadığı, dikkatsizlik ve tedbirsizlik neticesi, özensiz davranışları nedeniyle, aynı istikamette seyir halinde olan sürücü ...’un yönetimindeki ... plakalı araca asli kusur ihlali yaparak arkadan çarpması ile trafik kazasına sebebiyet verdiği anlaşıldığından, meydana gelen trafik kazasında %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, ...

Almanya plakalı aracın sürücüsü ...’un meydana gelen trafik kazasında trafik kuralı olarak uymak zorunda iken ihlal ettiği Karayolları Trafik Kanununun ilgili maddeleri bulunmadığı anlaşıldığından, meydana gelen trafik kazasında kusurunun olmadığı, dava konusu araçtaki hasar tutarının 6.324,02 Euro olduğu, davalı sigortalının diğer davalının işleteni olduğu ... plakalı araç için düzenlediği Trafik Poliçesinin maddi zararlarda araç başına 100.000.00 TL sorumluluk limiti olduğu,

davalı sigortacı, tanzim etmiş olduğu poliçe ile düzenlendiği poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlü olup, sigortanın kapsamının üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında,

sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlı olduğu, Heyetimiz Teknik bilirkişisi tarafından tespit edilen hasar tutarının 06.05.2024 dava tarihi itibari ile 219.834,32 TL (6.324,02 EURO x 34,7618 TL/EURO) olduğu, davalı sigortanın eğer ödemiş olduğu bir tazminat var ise tenzil edilmesi ile en fazla 100.000.-TL’ye kadar tazminat borcu olduğu, aşan 119.834,32 TL’den ise ... plakalı aracın işleteni olan davalı tarafın sorumlu olduğu şeklinde tespitlerde bulunmuştur.

Bilirkişi raporu taraflara tebliğ olunmuş ancak mahkememiz ara kararında belirtilen "yabancı ülkede faturaya bağlanan tamir bedelinin yaşadığı ülke rayiç bedellerine uygun olup olmadığı" hususunda raporda bir tespit yapılmadığı anlaşılmıştır. Bu hususun değerlendirilmesi noktasında yeniden alınan 23/11/2024 tarihli ek raporda.

Kusur yönünden itirazın olmadığı, ekspertiz raporunda tespit edilen hasar tutarının denetlenebilir bir yöntem ile yapıldığı, yapılan piyasa araştırmasında yedek parça birim fiyatlarının Türkiye deki yetkili servis / orijinal yedek parça fiyatları sınırlarında olduğu , onarımın davacı tarafından belgelendirildiği, tamir bedellerinin onarımın yapıldığı ülke rayiç bedellerine uygun olduğu, dava konusu araçtaki toplam 6.324,02 Euro hasar bedelinin kabul edilebilir / kadri maruf olduğu şeklinde tespitlerde bulunmuştur.

Dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunun ayrıntılı ve denetime elverişli olduğu anlaşılmakla hukuki değerlendirmeler mahkememize ait olmak üzere dosya kapsamında karar vermeye uygun olduğu değerlendirilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın19/07/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davacı sigorta şirketine kasko sigorta poliçesi ile sigortalı ... plakalı araçta meydana gelen hasarın davacı sigorta şirketi tarafından karşılanmasından dolayı 6.324,02 Euro hasar bedeli tazminatının ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte ... plakalı aracın ZMMM sigortacısı davalı sigorta şirketi ve araç işleteni ile sürücüsü diğer davalılardan tahsili istemine ilişkin olduğu görülmüştür.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 49. Maddesinde. Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiil ile başkasına zarar verenin bu zararı gidermekle yükümlü olduğu, 53. Maddesinde; ölüm halinde uğranılan zararların, cenaze giderleri, ölüm hemen gerçekleşmemiş ise tedavi giderleri ile çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar olduğu, 54. Maddesinde.

Tazminat talep edilebilecek bedensel zarar kalemlerinin, tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar olduğu, 56. Maddesinde. Hakimin , bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda olayın özelliklerini göz önünde tutarak zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebileceği düzenlenmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 85. Maddesinde. Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, 91. Maddesinde.

İşletenlerin bu kanunun 85. Maddesinin 1. Fıkrasına göre olan sorumlulukların karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu, 95. Maddesinde; ödemede bulunan sigortacının, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılması veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabileceği, 97. Maddesinde. Zarar görenin ZMMS sigortacısına başvurabileceği.

99. Maddesinde; trafik sigortacısının, hak sahibinin başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü içinde ZMMS kapsamındaki miktarları ödemek zorunda olduğu, 109. Maddesinde de.

Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin taleplerin, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrenmesinden itibaren iki yılın her durumda kaza tarihten itibaren 10 yılın geçmesiyle zaman aşımına uğrayacağı, davanın cezayı gerektiren bir fiilden doğması ve ceza kanunun bu fiil için daha uzun bir zaman aşımı süresi öngörmüş ise bu sürenin maddi tazminat talepleri içinde uygulanacağı, düzenlenmiştir.

Türk Ticaret Kanunun 1472. Maddesinde, Sigortacının, sigorta tazminatını ödediğinde hukuken sigortalının yerine geçeceği, sigortalının, gerçekleşen zarar zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hakkın, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal edeceği... düzenlenmiştir.

Türk Borçlar Kanunu'nda haksız fiil sorumluluğunda zamanaşımı 72. maddede " Tazminat istemi, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın ve her halde fiilin işlendiği tarihten itibaren on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrar. Ancak, tazminat ceza kanunlarının daha uzun bir zamanaşımı öngördüğü cezayı gerektiren bir fiilden doğmuşsa, bu zamanaşımı uygulanır..." şeklinde düzenlenmiştir. Aynı yasanın 73. Maddesinde de, rücu isteminin, tazminatın tamamının ödendiği ve birlikte sorumlu olduğu kişinin öğrenildiği tarihten başlayarak iki yılın ve herhalde tazminatın tamamının ödendiği tarihten itibaren 10 yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrayacağı düzenlenmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;

19/07/2022 tarihinde ... plakalı araç ile ... yabancı plakalı aracın karıştığı çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği; kazaya karışan ... plakalı aracın kaza tarihini kapsar şekilde davacı sigorta şirketi tarafından kasko poliçesi ile sigortalanmış olduğu, bu kasko poliçesi kapsamında sigortalı aracın kazada hasarlanmasından dolayı davacı sigorta şirketi tarafından dava dışı sigortalısına 08/08/2023 tarihinde 6.324,02 EUR ödeme yapıldığı;

kazaya karışan ... plakalı aracın kaza tarihini kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalanmış olduğu ve sürücüsü olan davalı ...'ın kara yolunda araç ile seyir halindeyken, trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere uymak, aracının hızını, aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak ve bir aracı izlerken belirlenen durumları göz önünde tutarak güvenli bir mesafe bırakmak ve öndeki aracı,

kendi aracının kilometre cinsinden saatteki hızının en az yarısı kadar metre ya da aracının 2 saniyede kat edeceği yol uzunluğu kadar olan güvenli ve yeterli bir takip mesafesinden izlemek şeklindeki 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun ilgili maddelerini ihlal etmesi nedeniyle % 100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, davacı tarafa kasko sigortalı ... plakalı araçtaki hasar tutarının, kaza tarihi itibariyle 6.324,02 EUR olduğu, aracın yabancı plakalı olması nedeniyle onarımının yurt dışında yapıldığı, onarım bedelinin yaşadığı ülke rayiç bedellerine uygun olup olduğu,

davacının sigortalısına yapmış olduğu ödeme ile sigortalısının yerine geçeceği ve sigortalısının haklarına halef olacağı, davacının davalılardan sigortalısına ödemiş olduğu 6.324,02 EUR hasar bedeli tazminatının ödeme tarihindeki TL kuru üzerinden talep ettiği, Türk Ticaret Kanunun 1472.

Maddesi uyarınca davalıya rücu şartlarının oluştuğu, temerrütün ödeme tarihi olan 08/08/2023 tarihinde oluştuğu, ... plakalı aracın ticari araç ve taraf sigorta şirketlerinin tacir olması karşısında temerrüt tarihinden itibaren avans faizi talep edilebileceği anlaşılmakla 08/08/2023 hasar ödeme tarihindeki 6.324,02 EUR karşılığı 187.824,65 TL hasar bedelinin davalı ... Sigorta A.Ş'nin.

100.000,00 TL'sinden sorumlu olmak üzere 08/08/2023 ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde davanın kabulüne dair hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır