İstanbul Anadolu 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi E.2021/96 K.2024/151

T.C. İstanbul Anadolu 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/96

KARAR NO : 2024/151

DAVA

Marka (Marka Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 10/06/2021

KARAR TARİHİ : 17/09/2024

Mahkememizde görülmekte bulunan Marka (Marka Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davacının pandemi döneminde maske kullanımının yarattığı bazı zorluklardan yola çıkarak mesleği hitabet gerektiren, gün içerisinde uzun saatler boyunca maske kullanmak zorunda kalan vatandaşlar başta olmak üzere kamunun kullanımına sunmak üzere maske altında kullanıma uygun plastik malzemeden üretilmiş ve ergonomik bir --- tasarladığını ve işbu ürünün kalıp işlemleri için yüklü miktarlarda masraf yaptığını, ilgili tasarım ürünün korumasının sağlanması ve ülke nezdinde satışının gerçekleştirilmesi adına Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde 08/09/2020 tarihinde Marka Tescil Başvurusunu,

Faydalı Model Başvurusunu ve Tasarım Başvurusunu gerçekleştirdiğini, başvurular sonrası seri üretimini gerçekleştirildiğini, sanal alışveriş platformu ----- başta olmak üzere başkaca platformlarda ürünü satışa çıkarıldığını, davalı ---- ürünü işbu platformlarda keşfetmesi akabinde kendisine ait olan diğer davalı şirket yetkililerine verdiği talimat ile şirket satış müdürü ---- 02/10/2020 tarihinde davacı ileiletişime geçerek maske aparatı ile ilgili görüşme sağlamak istediklerini bildirdiğini, akabinde taraflar arasında satın alma hususunda karşılıklı görüşmeler gerçekleştirildiğini, davacı tarafından,

davalıya fiyat teklifi sunulduğu ancak davalı şirket yetkililerince teklife dönüş yapılmadığını, davalıların tamamıyla kötü niyetli bir biçimde marka tescil başvurusu davacı tarafından yapılmış, tasarımı davacıya ait olan ---- satışı yapılan platformlarda bir adet alıp ürünün kalıbını çıkarttırarak birebir aynı ürünü taklit edip seri üretimini gerçekleştirerek şirketleri----- internet sitesi üzerinden kendi tasarım ürünleriymiş gibi kendi amblemlerini basarak satışa çıkardıklarını ve bu yol ile yüklü miktarlarda maddi kazanç elde ettiklerini iddia ederek.

Haklı davamızın kabulü ile marka tecavüzü ve haksız rekabet durumunun tespitine, önlenmesine ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasına, dava konusu marka tecavüzüne ve haksız rekabete sebebiyet veren kullanımının önlenmesi, tecavüzün durdurulması amacıyla davalıların satışını gerçekleştirdiği taklit ürünlerin satımının, ilan, reklam, broşür afiş ve sair tanıtım malzemesinin kullanılmasının önlenmesine dair ihtiyati tedbire hükmedilmesine,

Yapılacak yargılama neticesinde belirlenecek tutarı üzerinden talep artırma ve ıslah hakkımız saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak mahiyetinde şimdilik 10.000,- TL maddi, 20.000,- TL manevi tazminatın davalılardan faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava ettiği anlaşıldı.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı şahıs açısından -----no.lu davalı şirketin ortaklarından olmakla şahsi olarak faaliyeti olmadığında husumet itirazında bulunarak maddi ve manevi tazminat taleplerinin reddini talep ettiği, davalı şirket açısından;

davalı şirketin, bir çok --- sertifikalarına sahip olduğunu, dünyaca bilinen --- teknoloji şirketi -----ile 160 milyon maske üretimi konusunda iş ortaklığı yaptığını, bunun sonucu 45 milyon dolarlık ihracat anlaşmasına imza attıklarını, ---- teknolojisinin hammaddesi, üretim takip ve iz barkotlamada Türkiye'deki tek özel lisans sahibi olduklarını, Davacının hak iddia ettiği markasının konusunu oluşturan tasarım;

henüz tescil edilmemiş, henüz özgün olduğu dahi kanıtlanamamış, tescilsiz bir tasarım ve marka olup 6769 Sayılı Kanun 4. Maddesi uyarınca korumadan yararlanamayacağını, dava konusu ürünün davacının başvurusundan çok önce yaklaşık 2 yıldır zaten tüm dünyada satışı olan ve kullanılan bir ürün olduğunu, Yani yeni bir buluş ya da tasarım olmayan bu ürüne ilişkin sınai hakların tekelinin davacıda olmayacağını, davacının kendisine ait olduğunu iddia ettiği aparat tasarımı anonim nitelikte olup yenilik ve ayırt edici niteliği bulunmadığını, haksız rekabet şartlarının oluşmadığını iddia ve beyan ederek davalı --- yönünden husumet yokluğundan,

her iki davalı yönünden da tüm talepler yönünden davanın esastan reddine karar verilmesini talep ettiği şeklinde cevap dilekçesi sunduğu görüldü.

DELİLLERVEGEREKÇE

Dava, Davacı tarafından tescil için başvurusu yapılan ----- numaralı maske aparatının davalılar tarafından benzerinin veya aynısının üretilip satılması iddiası nedeniyle marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet oluşup oluşmadığı ve maddi manevi tazminat konusuna ilişkin davadır.Mahkememizde aldırılan 25/03/2022 tarihli bilirkişi raporunda.

Davacı ve Davalıya ait yapılan Yüz Maskelerinde kullanılan plastik parçanın dünya genelinde ve yurt içinde çok fazla benzer ürünü olduğu, ----- başvuru no.lu tasarım'ın 21.09.2020 tarihi itibariyle; --- tescil no. ile davacı adına tescil edildiği, davacı taraf, dava dilekçesi ekinde ----- başvuru no.lu faydalı model tescil başvurusu numaralı tasarım ile davalı tarafa ait ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, bu sebeple benzer olarak algılandıkları ancak, başvuru henüz yayınlanmadığı için Türk Patent ve Marka Kurumu internet sitesi üzerinden ulaşım sağlanamadığı,

faydalı Model başvurusu açısından ilgili belgelerin dosyaya temini sonrası inceleme yapılabileceği şeklinde rapor sunulduğu görüldü.

Mahkememizde aldırılan 03/04/2023 tarihli bilirkişi raporunda.

Davacı ve Davalıya ait yapılan Yüz Maskelerinde kullanılan plastik parçanın dünya genelinde ve yurt içinde çok fazla benzer ürünü olduğu, davacı taraf, dava konusu ürün ile davalı tarafa ait ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, bu sebeple benzer olarak algılandıkları, marka hakkına tecavüzün gerçekleşmediği şeklinde rapor sunulduğu görüldü.Mahkememizde aldırılan 18/03/2024 tarihli bilirkişi raporunda.

Maske altında kullanım için plastık malzemeden üretilmiş ve ergonomik bir ---- olduğu, Tasarım koruması için gerekli bir diğer unsur olan ayırt edicilik ise; tasarımın yaratıldığı anda dış görünümünü oluşturan genel izlenim itibariyle, benzerlerinden farklı niteliklere sahip olup olmadığına göre belirlendiği, Plastik aparatın yüz ergonomik yapısına uygun t destekli maske altı tampon mesafe ile nefes alanı için yumuşak plastikten tasarlandığı,

yüz maskesi içinde yer alarak nefes solunum alanı oluşturmaya nefes almayı rahatlatması için orta nokta yükseltisi yüze oturan ergonomik bir yapı teşkil ettiği, Benzer tasarımların olduğu asıl amacın yükselti orta noktası ile nefes alanı oluşturmak maskenin yüze yapışmasını engellemek olduğu İki tasarım arasında t şekli orta yükselti desteği çerçeve şekil biçimi birebir aynı olup iltibas ve iktibas yarattığı tespit edildiği,

Davacı taraf, dava dilekçesi ekinde ----- başvuru no.lu faydalı model tescil başvurusu numaralı tasarım ile davalı tarafa ait ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, bu sebeple benzer olarak algılandıkları, 6769 Sayılı Kanunun 151/2-b maddesine göre Davalının 21.09.2020-10.06.2021 tarihleri arasında dava konusu üründen toplam net gelirinin/kazancının 19.377,20 TL olduğu şeklinde rapor sunulduğu görüldü.

Tarafların gösterdikleri deliller toplanmış, tüm usuli eksiklikler giderilmiştir.

İncelenen dosya kapsamı, mevcut deliller, bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafından ---- isimli ürünün davalılar tarafından kullanıldığı iddiası ile marka hakkına tecavüz, faydalı model hakkına tecavüz ve tasarım hakkına tecavüz nedeniyle tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, önlenmesi ve meni ile maddi manevi tazminat talebinde bulunulduğu, davalılarca davanın reddinin talep edildiği, mahkememizce aldırılan 25/03/2022 tarihli bilirkişi raporuna göre davalı ürünlerinin davacının ---- numaralı tasarımına ve ---- başvuru numaralı faydalı modeline benzer olarak algılandığının değerlendirildiği yönünde rapor sunulduğu,

itiraz üzerine aldırılan 03/04/2023 tarihli bilirkişi raporuna göre de kök rapordaki görüşün muhafaza edildiği, davacı tarafça aldırılan 18/03/2024 tarihli bilirkişi raporunda da taraf ürünlerinin benzer olduğu ve davalı ürünlerinin davacının ----- numaralı tasarımına benzer olduğu, maddi tazminat yönünden de 19.377,20 TL tazminat hesaplandığı, buna göre de tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde davacı tarafça marka tasarım ve faydalı model başvurusunda bulunulduğu, ---- numaralı marka başvurusunun ve ---- numaralı faydalı model başvurularının tescil edilmediği,

---- numaralı tasarımın ise tescil edildiği bu nedenle mahkememizde öncelikle tescil edilmeyen marka ve faydalı model başvuruları yönünden davacının Sınai Mülkiyet Hakkı mevcut olmadığından bu talepler yönünden davanın reddine karar vermek gerektiği, tasarım hakkına tecavüz yönünden ise davacıya ait ----- numaralı tasarımın maske ile yüz arasında tampon görevi görecek plastik aparatlar olduğu, davalı tarafından piyasaya sunulan ürünler ile karşılaştırıldığından konusunda uzman bilirkişi heyetinin incelemesine göre ürünlerin benzer olduğunun belirtildiği, ortalama tüketici nezdinde karışıklığa sebebiyet verdiği,

davalı kullanımlarının SMK 81/1-a maddesi uyarınca tasarım hakkına tecavüz teşkil ettiği, bu nedenle de mahkememizce tasarım hakkına tecavüz yönünden davanın kabulüne karar vermek gerektiği, tecavüz halinde davacının SMK 149.

Maddesi uyarınca maddi manevi tazminat talebinde bulunabileceği, davacı tarafından SMK 151/2.b kapsamında tazminat talep edildiği, incelenen defterler, sunulan tüm belgelerin incelenmesi sonucu davalıların dava konusu üründen 19.377,20 TL maddi gelir elde ettiği, bu miktar üzerinden maddi tazminat talebinin kabulüne karar vermek gerektiği, yine manevi tazminat yönünden de dosyaya sunulan ticari belgeler, incelenen mali müşavir bilirkişi raporları,

celp edilen vergi beyannameleri de değerlendirilerek davalı eylemlerinin davacının tasarım hakkına verdiği manevi zararda değerlendirildiğinde talep edilen 20.000,00 TL manevi tazminatın dosya kapsamına uygun olduğu bu nedenle kabulüne karar vermek gerektiği, davacı tarafça haksız rekabet yönünden de talepte bulunulmuş ise de Yargıtay -----.

Hukuk Dairesinin 14/03/2022 tarih, ---- esas ve ----- karar sayılı ilamında SMK kapsamında yapılan koruma karşısında artık TTK 55/1.a4 düzenlemesi talebinin gereksiz olduğu ve yorum güçlüklerine de yol açtığı anlaşıldığından haksız rekabet talep edilemeyeceği belirtildiğinden haksız rekabet yönünden davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ