İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/852 K.2025/252

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/852 Esas

KARAR NO : 2025/252

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 24/11/2023

KARAR TARİHİ : 10/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi özetle.

21.08.2023 tarihinde ----------- ait ve kendi sevk ve idaresindeki ----------- plakalı aracın, ----------- plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davacı kazanın meydana geldiği ---------- ili, ---------- İlçesi, ----------- mahallesinde kurallara uygun şekilde seyir halindeyken, davacı aracın arkasında seyreden ------------ plakalı araç, yeterli takip mesafesi bırakmamış olması hızını ayarlayamaması ve dikkatsizliği sebebiyle duramayarak, --------- plakalı davacı aracına arkadan çarptığı, işbu kazanın neticesinde trafik kazası meydana geldiği, Kaza neticesinde davacı aracının arka kısmı hasarlandığı,

Kaza sonrası polis memurunca düzenlenen kaza tespit tutanağında da ifade edildiği üzere işbu kazanın meydana gelmesinde------------ plakalı araç sürücüsü ------------- asli ve tam kusurlu olduğu, Husumet, 1 no'lu davalıya kazaya sebebiyet veren araç sürücüsü ve aracın işleteni sıfatıyla, 2 nolu davalı ------------Ş.'ye 23.05.2023 - 23.05.2024 tarihleri arasında geçerli olan ----------- poliçe no'lu ZMMS poliçesi nedeniyle yöneltildiği, davalılar açısından zarar ve eylem, zarar ve motorlu aracın işletilmesi zarar ve sigorta arasında uygun illiyet bağı mevcut olduğu,

davacı da kaza neticesi oluşan hasar miktarı iş bu dava ile talep ettiği, davacı geçici olarak ------------ bulunduğundan davacıya ait ve ----------- trafiğine kayıtlı araçta kaza sonrası meydana gelen zarar,--------- bulunan Araç Ekspertiz Merkezi tarafından düzenlenen 20.09.2023 tarihli bilirkişi raporu ile KDV dahil hasar miktarı 2.316,76-EUR ve rayiç değeri 33.000,00 EUR olarak tespit edildiği, Araçta meydana gelen hasar miktarı, araç rayiç değerinin çok altında kaldığından aracın hurda değer tespitinin yapılmasına gerek görülmediği yurt dışı raporunda belirtildiği, Bu durumda aracın tamir edilmesinin daha ekonomik olduğu kabul edilerek,

davacı nezdinde gerçekleşen gerçek zarar tamirat bedeli olan 2.316,76 EUR olarak belirlendiği, Bu rayiçler dikkate alındığında da aracın tamirinin ekonomik olduğu, davacının aracı yabancı plakalı olup davacının daimi ikametgâhı da ------------ olduğundan araçtaki zarar da ----------- rayiç değerlerine göre belirlenmesi gerektiği, davacının daimi ikametgâhı ve aracın ------------ plakalı olduğu dikkate alındığında davacının zararı gidermek için yabancı para üzerinden harcama yapılması gerektiği, davacı dava konusu zararının tespit edilebilmesi için aracın rayiç değer tespitinin ve hasar bedelinin tespiti gerekmekte olup,

İşbu meblağın fiili ödeme günü tarihindeki ---------- Bankası efektif satış kuru üzerinden yargılama giderlerine dâhil edilerek hüküm altına alınması gerektiği, Araçta meydana gelen zarara esas olmak üzere 2.316,76 EUR tutarındaki maddi tazminatın fili ödeme tarihindeki ---------- Bankası efektif satış kuru Türk Lirası karşılığının.

1 nolu davalıdan kaza tarihi olan 21.08.2023'den itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiziyle birlikte fiili ödeme tarihindeki ----------- Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak,

2 nolu davalı ---------Ş.'den (kaza tarihi itibariyle geçerli ZMMS poliçe teminat limiti olan 120.000 TL dikkate alınarak) temerrüt tarihi olan 13.11.2023'ten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ve müşterek ve müteselsilen davalılardan tahsiline,Müvekkilin bilirkişi ücreti olarak ödediği 658,07 EUR'nun fiili ödeme tarifesi ----------- Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk lirası olarak yargılama giderlerine dâhil edilerek (dava değerinin tamamı poliçe teminatının altında kaldığından) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, vekil eden adına talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesi özetle;

------------ plakalı araç davalı şirket nezdinde ------------ poliçe numaralı trafik sigorta poliçesi ile 23/05/2023 - 23/05/2024 tarihleri arasında sigortalı olduğu, poliçeden dolayı maddi zararlara ilişkin teminat limiti kaza tarihi itibari ile araç başına 120.000,00-TL'dir.

Poliçe limitini bildirmemiz davayı ve iddiaları kabul anlamında değildir. sigorta şirketine başvuru şartı sağlanmamıştır.Davacının dava yoluna gitmeden önce dava şartı olan müvekkil şirkete başvuru şartını yerine getirmiş olması gerekmektedir. Davacı taraf usulüne uygun başvuru yapmadığından öncelikle davanın usulden reddini talep etmekteyiz.

Zira Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları Ek:6 Tazminat Ödemelerinde İstenilecek belgeleri tam ve eksiksiz olarak müvekkil şirkete ibraz etmeksizin huzurdaki davayı ikame etmiştir.

Yine davacının aracını kasko sigorta poliçesi kapsamında tamir ettirip ettirmediği; şayet kasko kapsamında tamir işlemi gerçekleşmiş ise bu durumda, kasko hasar dosyasında bulunan tüm belgeleri ve özellikle eksper raporunu temin ederek başvuru yapması, hasar onarım bedelinin hesabının yapılabilmesi,

Aksi halde, aracı inceleme, aracı hasarlı görme ve dahi detaylı eksper incelemesi yapma şansı olmayan müvekkil şirketin, hangi parçaların ne oranda hasarlandığını anlayarak Genel Şartlardaki formüllere göre değer kaybı hesaplaması da mümkün olmayacağı, zorunlu trafik sigortası kapsamında bir zararın ortaya çıkması ve sigortacının sorumluluğunun doğması bakımından sürücünün kusuru şart olduğu, Aksi taktirde ortaya çıkacak kusursuzluk hallerinden tazminat ödeme yükümlülüğü de ortadan kalkacağından bahisle kusur hususunun herhangi bir şüpheye yer vermeyecek şekilde tespiti zaruri olduğu,

bu nedenle kusur oranlarının tespiti için bilirkişi raporu alınması gerektiği, kabul anlamına gelmemekle birlikte, hasar bedeli hesaplamasının sigortacılık teamülüne ve mevzuata uygun şekilde yapılması gerekmekte olduğu, Öncelikle hasar bedeli hesaplamasında hesap tarihi değil kaza tarihindeki işçilik ve yedek parça değerleri esas alınması gerektiği, 1 Haziran 2015 tarihinde uygulamaya giren trafik sigortası genel şartları, hasarlı araçların onarımında orijinal yedek parça yerine eşdeğer parça kullanımına izin vermekte olduğu,

davalı şirketin sorumluluğu, kaza tarihini itibari ile benzer hasarlardaki onarım uygulamasına göre, eşdeğer veya ömrünü tamamlamış araçlar mevzuatı kapsamındaki parça bedelleri ile sınırlı olduğu, Kabul anlamına gelmemek kaydıyla, araç hasarı talebine ilişkin davacının yokluğumuzda tanzim ettirdiği fatura, eksper raporu ve delil tespiti sonuçlarının kabulü mümkün olmadığı, Fahiş hesaplamanın yer aldığı,

herhangi bir amortismanın mahsup edilmediği ve iskonto uygulanmadan hesaplamanın yapıldığı fatura, eksper raporu ve delil tespiti sonuçlarının hükme esas alınmaması gerektiği, Müvekkil şirket anlaşmalı olduğu onarım merkezinde davacının aracının zararını giderebilecekken müvekkil şirket bu hakkını kullanamadığı, Zarara uğradığı iddia edilen bir kişinin pazarlık yoluyla iskonto alabildiği hem piyasa şartlarında mümkün olduğu, ancak herhangi bir vatandaşın pazarlık yoluyla yaptırabildiği makul iskontodan davalı şirketin mahrum bırakılması hayatın olağan akışına aykırı olduğu, dosya kapsamında yansıtma faturası bulunmadığı,

talebin kabulu anlamına gelmemek kaydıyla; davalı şirket aleyhine hasar tazminatına hükmedilmesi durumunda hesaplanan tutardan kdv hariç tutulması gerektiği, davacının görevlendirdiği eksper raporu esas alınarak karar verilmemesi gerektiği, Yargılama sırasında konusunda uzman bilirkişi eliyle rapor alınmasını, Kazadaki kusur oranlarının tespit edilmesi, Aracın rayiç değeri, geçmiş kazaları ve tamir gören kalemlerinin değerlendirmede dikkate alınmasını, Hasar kalemlerinin tespit edilmesi ve de kaza ile uyumlu olup olmadığının belirlenmesini, Değerlendirme yapılırken de müvekkil şirketin indirim iskonto hakkının gözetilmesini, talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, 21/08/2023 tarihli trafik kazasından kaynaklı ----------- plaka sayılı araçta oluşan maddi zararın tahsili talebine ilişkin olduğu görüldü.

Kaza tespit tutanağı; ------------ trafik denetleme şube müdürlüğü tarafından 21.08.2023 tarihinde tutulan maddi hasarlı trafik kaza tutanağına göre Sürücü ---------- sevk ve idaresindeki ----------- plakalı araç ------------ Cadde üzeri ------------- istikametinde seyir halinde iken önünde seyir halinde olan ---------- sevk ve idaresindeki ---------yabancı plakalı aracın arka kısımlarına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir Kusur Değerlendirmesi.

2918 sayılı karayolları trafik kanunu yönetmeliğinin sürücü kusurlarının tespiti başlıklı b maddesi” Adli mevzuat ve yargılama hükümleri saklı kalmak üzere, trafik kazalarına karışanların kusur durumları. 2918 sayılı Kanun ve bu Yönetmelikte belirtilen kurallar, şartlar, hak ve yükümlülükler ile asli kusur sayılan haller dikkate alınarak belirlenir.

Kaza mahallinde yapılan incelemeler sonunda tespit edilen iz ve delillere ilave olarak kazaya karışanların olay hakkındaki ifadeleri ile varsa tanık ifadeleri de kusur durumunun tespitinde dikkate alınır.” Şeklinde hükme haizdir. Dosyada ------------ trafik denetleme şube müdürlüğü tarafından tutulan 21-08-2023 tarihli trafik kaza tutanağı olmakla birlikte tarafların kazayla ilgili herhangi bir beyanı mevcut değildir.

Trafik kaza tespit tutanağı üzerinden yapılan değerlendirmede kazanın davacıya ait ---------- Alman plakalı aracın --------- –--------- ilçesi ------------- caddesi üzerinde seyir halinde iken davalı ----------- ait ----------- plakalı aracın arkadan çarpması suretiyle gerçekleşmiş olduğu anlaşılmış olup kazanın temel nedeni ------------ plakalı aracın önündeki araçla olan takip mesafesine uymayarak tedbirsiz ve dikkatsiz davranmak suretiyle önündeki araca arkadan çarpmak zorunda kalmasıdır.

2918 sayılı karayolları trafik kanunun 56/1-c maddesi uyarınca sürücüler önlerinde seyreden araç güvenli ve yeterli bir mesafeden ilerlemek zorundadırlar. Gene aynı kanunun 52/b-c maddesi uyarınca sürücüler trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak ve diğer bir aracı izlerken yukarıdaki fıkrada belirlenen durumları göz önünde tutarak güvenli bir mesafe bırakmak zorundadırlar.

Arkadan çarpan aracın, önümde seyreden araç aniden durdu vurmak zorunda kaldım şeklindeki mazeretleri kusur dağılımında herhangi bir etkisi olmayıp sürücülerin önüne herhangi bir insan yada hayvan yada yol engelide çıkabildiğinden zaman zaman ani fen yapmak durumunda kalabilirler.

Bu açıdan bakıldığında arkadan izleyen sürücüler her ne şekilde olursa olsun önlerindeki araçla güvenli bir takip mesafesi bıraktıkları takdirde bu tür arkadan çarpma kazalarının önüne geçilmesi mümkündür.

Bu bağlamda dava konusu kazada ----------- plakalı aracın trafikte seyir halinde iken tedbirsiz ev dikkatsiz davranmak suretiyle 2918 sayılı karayolları trafik kanunun Şerit izleme, gelen trafikle karşılaşma, araçlar arasındaki mesafe, yavaş sürme ve geçiş kolaylığı sağlama başlıklı 56/1-c,

hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlamak başlıklı 52/1/b-c- maddelerini ihlal etmek suretiyle arkadan çarpmak suretiyle kusurlu olduğuna kanaat getirilmiş olup bu kusurun gene aynı kanunun trafik kazalarında asli kusurlu sayılan haller başlıklı 84/d maddesinde asli kusur olarak nitelendirilmiş olması nedeniyle %100 asli kusurlu olduğuna kanaat getirilmiştir.

Davacıya ait ------------ plakalı araca ise kazayı önleyebilmek adına yapabileceği herhangi bir önlem olmadığından kusur atfedilmemiştir.

Teknik bilirkişi kusur değerlendirmesi mahkememizce de benimsenmiştir.

Hasar Değerlendirme ;

Ekspertiz raporu, kaza tespit tutanağı ve hasarlı araba resimleri üzerinden yapılan incelemede 21-082023 tarihinde meydana gelen kazada davacıya ait ---------- plakalı araçta arkadan çarpılma sonucu hasar oluştuğu arka tampon travers ve kenarlıkta kırılma ve deformasyon meydana geldiği tespit edilmiş olup parça fiyatlarının ------------ piyasasına göre tespit edildiği ve uygun olduğu, işçilik ve boyama fiyatları ---------- piyasasına göre oldukça yüksek olmakla birlikte ----------- da ki işçilik ve servis fiyatları göz önüne alındığında ----------- koşullarında kabul edilebilir niteliktedir.

Aracın tamirinde kullanılan ve değiştirilen parçalar ve yapılan tamir işleminin kazayla uyumlu olduğu ve kaza/hasar uyumunun olduğu anlaşılmış olup bu bağlamda işçilik ve parça bedeli olarak tespit edilen 1949,86 Euro+%19 KDV = 2.316.76 Euro tamir bedelinin ------------ da ki piyasa ev işçilik koşullar göz önüne alınarak uygun olduğu ve yaklaşık olarak arabanın tamir bedelini karşıladığı kanaatine varılmıştır. Hasar bedeli aracın kaza tarihi itibarıyla hesaplanması gerektiğinden:

Kaza tarihi : 21-08-2023 Euro kuru : 29.50 TL /Euro

Hasar bedeli : 2.316,76 Euro x 29,5 TL / Euro = 68.344,42 TL Ekspertiz rapor bedeli : 658,07 Euro = 687,07 x 29,5 = 19. 413,06 TL Olacaktır. Ekspertiz rapor bedeli ----------- şartlarına göre çok yüksek olmakla birlikte ekspertiz ve tamir ----------- da yapıldığından ------------ şartlarına göre makul bir rakamdır.

Sigorta ;

Kazada kusurlu olan ------------- plakalı aracın trafik sigortasının davalı -------------- tarafından yapıldığı davalı tarafın hasar bedelinin ödenmesinden sorumlu olduğu gözükmekle birlikte davacı ------------ kasko sigortası olup olmadığı ve varsa hasar bedelinin kasko sigortasından tahsil edilip edilmediği hususunda mevcut dosya kapsamında herhangi bir bilgi ve belgeye rastlanamamıştır. ------------- poliçe limiti 120.000 TL dir Araç sahipliği Ruhsat bilgilerinden aracın davacı ----------- üzerine kayıtlı olduğu görülmektedir.

Kusur değerlendirmesi sonucu ------------ plakalı aracın %100 kusurlu olduğu ve zorunlu mali sorumluluk sigortasının davalı ------------- tarafından yapıldığı, görülmekte olup bu kapsamda -------------- 2918 sayılı karayolları trafik kanunu gereği hazine müsteşarlığı tarafından yayınlanmış bulunan “karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları A3–sigortanın kapsamı” başlığı altında belirtilen maddesi gereği aynı kaza kapsamında davacıya ait ------------- plakalı aracın hasarını poliçe limitleri dahilinde ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır.

Sigortanın kapsamı Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibarıyla geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava ------------- plaka sayılı aracın hasar bedeli tahsil talebine ilişkindir.

23/08/2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında Davalı ------------ trafik poliçesini yapmış olduğu ------------ plakalı aracın %100 kusurlu olduğu, davacıya ait ---------- plakalı aracın kusurlu olmadığı Araçta meydana gelen hasarla kazanın uyumlu olduğu hasar onarım bedelinin -------------- da onarım şartlarına göre kabul edilebilir olduğu ve KDV dahil 2.316,16 Euro olacağı, araçtaki hasardan davalı ----------- ve ------------ş nin müşterek ve müteselsilen sorumlu olduğu ancak ----------- plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortasını yapan davalı -------------- teminat limiti kadar sorumluluğunun olduğu,

davacı tarafından davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğu ,sigorta açısından temerrütün 13.11.2023 tarihi olduğu, davacının davalılardan hasar bedelini tahsil şartlarının oluştuğu kabul edilmekle davanın kabulüne dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.