İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/1432 K.2023/997

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili sunmuş olduğu dava dilekçesiyle; davalıların müvekkili olduğu şirkete gümrük müşavirliği hizmeti verdiklerini, davalılardan ... San. Tic. Ltd. Şirketinin işlerinin diğer davalı ... San. Tic. Ltd. Şirketi tarafından yerine getirildiğini, her iki firmanın ortak çalıştığını, davalılar tarafından 30/11/2010 tarihinde 79.223,63 TL müvekkilinden fazla para tahsil edildiğini, davalılar ile görüşmelerinde fazla alınan paraya ilişkin açıklama yapamadıklarını, müvekkili tarafından İzmir C.Başsavcılığı'na ... soruşturma numarası ile şikayetçi olunduğunu belirterek davalılardan fazlaya ilişkin alınan hakları saklı kalmak kaydıyla 8.000,00 TL nin müştereken ve müteselsilen tahsili ile davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

ISLAH

Davacı vekili sunmuş olduğu 15.10.2014 tarihli ıslah dilekçesiyle 79.223,63 TL'nin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

1-Davalılar ... San. Tic. Ltd. Şirketi ve ...vekili tarafından mahkememize sunulan 08/04/2011 havale tarihli cevap dilekçesinde; taraflar arasındaki işin ticari iş olduğunu, tarafların tacir sıfatının bulunduğunu, davalı ... n diğer davalı... Müşavirliği Ltd.

Şti'nin yetkili temsilcisi olup şahsi sorumluluğunun bulunmadığını, davanın Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerekmesi nedeniyle iş bölümü itirazında bulunduklarını, davalı ...yönünden husumet yönünden reddine karar verilmesini, davacı ile ...San. Ltd. Şti.

Arasında Gümrük Müşavirliği hizmeti yapıldığını, davacı tarafından adı geçen şirkete limandaki işlerini yürütmek ve şirketin temsili için vekaletname verildiğini, davacı şirketten hiç bir ad altında para almadıklarını, kendilerine bu yönde başvuru da yapılmadığından davanın reddini talep etmişlerdir.

2-Diğer davalı ... Şti.'ye usulüne uygun olarak tebligat yapılmış olmasına rağmen esasa cevap süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmamıştır. İzmir ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 27/12/2016 tarih, ...esas ve ... karar sayılı kararı ile görevsizlik kararı verilerek dava dosyası mahkememize gönderilmiştir.

DELİLLER

1-Görevsizlik kararı veren mahkeme tarafından davacı tanıkları ... dinlenmişlerdir.

2--Görevsizlik kararı veren mahkeme tarafından bilirkişiler ...dan alınan 18.08.2014 tarihli raporda, davacı ile davalı ... şirketi arasında hizmet ilişkisi olduğu, bu bağlamda davacı tarafından 2010 yılında banka havalesi yoluyla 616.860,00 TL ödeme yapıldığı, bu tutarın 531.804,08 TL si ile vergi vs. ödemelerin yapıldığı, 2009 yılından devreden borç bakiyesi ile birlikte davalı ... şirketinin davacı şirkete 79.295,73 TL borçlu olduğu belirtilmiştir.

2--Görevsizlik kararı veren mahkeme tarafından bilirkişiler ...'dan alınan 08.04.2015 tarihli raporda, davacı ile davalı... şirketi arasında hizmet ilişkisi olduğu, bu bağlamda davacı tarafından 2010 yılında banka havalesi yoluyla 616.860,00 TL ödeme yapıldığı, bu tutarın 531.804,08 TL si ile vergi vs. ödemelerin yapıldığı, 2009 yılından devreden borç bakiyesi ile birlikte davalı ... şirketinin davacı şirkete 79.295,73 TL borçlu olduğu, davacı ile diğer davalılar arasında vekalet ilişkisinin kurulduğu, davacı tarafından bu davalılara herhangi bir ödemenin yapılmaması nedeniyle diğer davalıların davacıya borçlu bulunmadıkları belirtilmiştir.

3--Görevsizlik kararı veren mahkeme tarafından bilirkişiler ...'den alınan 08.04.2016 tarihli raporda, 31.12.2010 tarihi itibarıyla fazla ödemeler nedeniyle, davalı ... şirketinin davacı şirkete 79.295,63 TL borçlu olduğu, davalı şirketler arasında adi ortaklık ilişkisi bulunduğundan davacı tarafça yapılan fazla ödemenin iadesinden diğer davalı şirketinde sorumlu olduğu belirtilmiştir.

4-...Bankası A.Ş'den gelen 03.04.2013 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.

5-Ege Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğü İzmir Serbest Bölge Gümrük Müdürlüğü'nden gelen 04.04.2013 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.

6-İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden gelen 14.05.2012 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.

7-Türkiye Halkbankası A.Ş'den gelen 04.04.2013 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.

8-Garanti Bankası A.Ş'den gelen 05.04.2013 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.

9-İzmir Gümrük Müdürlüğü'nden gelen 01.07.2019 havale tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.

10-Garanti Bankası A.Ş'den gelen 10.04.2013 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.

11-Garanti Bankası A.Ş'den gelen 05.04.2013 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.

12-Garanti Bankası A.Ş'den gelen 01.05.2013 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.

13-İzmir Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası'nın 11.04.2013 tarihli cevabi yazısı dosyaya delil olarak eklenmiştir.

14-İzmir SGK İl Müdürlüğü'nden gelen 14.01.2014 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.

15-İzmir ...Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde mali müşavir ... tarafından düzenlenen 18.08.2014 tarihli rapor dosyaya delil olarak eklenmiştir.

16-İzmir ... Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde mali müşavir ..., gümrük müşaviri ... ve hukukçu bilirkişi ... tarafından düzenlenen 08.04.2015 tarihli rapor dosyaya delil olarak eklenmiştir.

17-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi açısından bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, mali müşavir bilirkişi ..., gümrük müşaviri bilirkişi ... ve hukukçu bilirkişi ... tarafından düzenlenen 08.04.2016 tarihli raporda; davacının 31.12.2010 tarihi itibariyle davalılardan ...Ltd.

Şti.'ye yaptığı fazladan ödemelerden kaynaklandığı anlaşılan 79.223,63 TL cari hesap alacağının göründüğünün tespit edildiği, bu miktardan ... Ltd.

Şti.'nin sorumlu olduğu, temsili içeren vekaletnamenin teamül olarak gümrük müşavirleri tarafından şablon olarak, vekalet veren firma kısmı boş bırakılarak hazırlanmakta olduğu dikkate alındığında, bu vekaletnameyi kabul eden gümrük müşaviri ...'in vekaletnamede adı geçen diğer dava dışı kişiler ile ...'ın zımnen personeli olduğunu kabul ettiği anlamını taşıdığı, davacının vekaletname ile dolaylı temsilci tayin ettiği davalı ... Ltd.

Şti.'nin beyan sahibi olduğu, tüzel kişilik temsilcisi ... tarafından imzalandığı anlaşılan gümrük beyannameleri muhteviyatına tahakkuk eden gümrük vergileri tutarlarının, davalı ... tarafından eşya sahibine bildirilerek eşya sahibi davacının banka hesabından doğrudan ödenmesini sağlamak yerine gümrük vergilerinin ödenmesinde davalı ... Ltd.

Şti.'nin aracı edildiği, gümrük vergileri ödenerek gümrük işlemleri sonuçlanan gümrük beyannameleri için davalı ...Gümrük Müşavirliği Ltd. Şti tarafından davacı şirket adına düzenlenen gümrük müşavirliği hizmet bedelini içeren faturaların doğrudan hizmet verilen davacıya verilmesi gerekirken davacının temsilcisi veya vekili olmayan davalı ... Ltd. Şti aracılığıyla müşavirlik faturaları ... Ltd.

Şti.'nin düzenlediği dekontlar ekinde davacıya iletildiği, bu durumda davacı tarafından yapılan fazla ödemenin iadesinden davalı ... Ltd. Şti.'nin de sorumlu olacağı bildirilmiştir.

18-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında aynı bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, düzenlenen 24.01.2019 tarihli ek raporda bilirkişi heyeti kök rapordaki görüşlerini muhafaza etmiştir. 19-İzmir Serbest Bölge Gümrük Müdürlüğü'ne yazılan yazıya verilen 29.01.2021 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir. 20-İzmir CBS'nin... Soruşturma sayılı dosyasının bir sureti getirtilerek dosyamız arasına delil olarak eklenmiştir. 21-Ege Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüğü'nden gelen 02.12.2020 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.

22-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında dosyanın 1 gümrük müşaviri, 1 mali müşavir, 1 üniversite öğretim görevlisince oluşturulacak heyet tarafından, tarafların itirazları, adam çalıştıranın sorumluluğu, vekalet hükümleri, taraflar arasındaki fatura ve dekontlar, gümrük yükümlülüğünün dolması, güncel ve uygulanan mevzuat çerçevesinde değerlendirilmek üzere bilirkişiye tevdii ile bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olup, Prof Dr ... tarafından düzenlenen 10.09.2019 tarihli raporda; davacı ile diğer davalı ...

Gümrükleme Ltd. Şti.'nin ticari defterleri ve dayanağı belgeler üzerinde yapılan incelemeler doğrultusunda davacının 31.12.2010 tarihi itibariyle davalılardan ... Ltd. Şti.'ye fazla yaptığı ödemelerden dolayı 79.223,63 TL alacağının olduğunun tespit edildiği, davalı ... ile diğer davalı ... Ltd. Şti.'nin farklı tüzel kişiliklere sahip farklı şirketler olduğu, aralarında adi ortaklıktan söz edilmesinin de hukuken ve fiilen mümkün olmadığı, davacının davalılardan ... Ltd.

Şti.'ye yaptığı fazla ödemelerden kaynaklanan 79.223,63 TL cari hesap alacağının olduğu, bu alacak tutarından sadece ... Ltd.

Şti.'nin sorumlu olduğu, davalı her iki gümrük müşavirliği şirketinin aralarında adi ortaklık bulunmadığı, her ikisinin de ayrı tüzel kişilikleri bulunduğu, dolayısıyla Gümrük Kanunu ve TTK hükümleri çerçevesinde birinin defter kayıtları dikkate alınarak hesap bakiyesinden diğerinin sorumlu olmasının mümkün olmayacağı sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

23-İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne müzekkere yazılmış olup, gelen 27.12.2019 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.

24-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında en son rapor düzenleyen bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, düzenlenen 25.02.2020 tarihli ek raporda bilirkişi heyeti kök rapordaki görüşlerini muhafaza etmiştir.

25-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında en son rapor düzenleyen bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, düzenlenen 05.09.2021 tarihli 2.ek raporda bilirkişi heyeti kök rapordaki görüşlerini muhafaza etmiştir.

26-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında Halkbankası A.Ş'ye müzekkere yazılmış olup, gelen 29.09.2023 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.

27-Davalı şirketler arasında organik bağ bulunup bulunmadığı konusunda davalı ... ticari defterleri incelenmek suretiyle ...dan ek rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, düzenlenen 31.10.2023 tarihli ek raporda; her iki davalı şirket arasında adi ortaklık bulunmasa da yapılan iş ve işlemler doğrultusunda davacı adına düzenlenen tüm ihracat ve ithalat gümrük işlemlerinin ... Ltd. Şti tarafından yapıldığı, davacıya yönelik tüm faturaların ... Ltd. Şti tarafından düzenlendiği, dolayısıyla sorumluluğun hem ... Ltd. Şti hem de ... Ltd. Şti.'ye ait olacağı bildirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ / KABUL

Davanın, sebepsiz zenginleşmeden kaynaklı alacak davası olduğu,

Tarafların beyanları, toplanan bilgi ve belgeler ve bilirkişi heyetlerinden alınan rapor ve ek raporların birlikte değerlendirilmesi neticesinde; taraflar arasında hizmet ilişkisinin bulunduğu, davalı ... ...... Şti nin , davacı şirketin gümrük işlemlerini ve vergi ödemelerini yaptığı, davalı ... ... Şti. nin, davacı şirketin beyannamelerini hazırladığı, davalı ... ...

Şti nin, vergi vs. ödemeleri ile müşavirlik fatura bedelleri için davacı şirkete makbuz kestiği, davacı şirketin tüm ödemeleri davalı ... ... Şti ne yaptığı, davalı şirketlerin, davacı şirket dışında da başka şirketlere aynı hizmetleri verdikleri, davalı ... ... Şti.nin hizmet bedellerine ilişkin tutarların davalı ... ... Şti tarafından davalı ... ... Şti.nin hesabına aktarıldığı, davalı ... ...

Şti tarafından hiç tahsilat yapılmadan iki yıl boyunca davacı adına beyanname hazırlanmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu,

Davacı tarafından, davalı ... ... Şti ne 2010 yılında, banka havalesi yoluyla 616.860,00 TL havale yapıldığı, 531.804,08 TL kısmı ile vergi vs. ödemelerin yapıldığı, vergi tahsil alındıları ve diğer ödemelere ait makbuz tutarları ile yapılan ödeme tutarlarının birbirleriyle örtüştükleri, davalı ... ... Şti. tarafından davacı adına düzenlenen fatura bedellerinin, fazla yatan kısımdan düşülmesi ile fazla ödeme tutarının 76.225,58 TL olduğu, muavin hesaplarına göre 2009 yılından devreden davalı ... ... Şti ne ait 3.070,15 TL borç bakiyesi ile birlikte, davalı ... ... Şti nin borcunun 79.295,73 TL olduğu, davacı talebinin 72,10 TL daha düşük miktarda 79.223,63 TL olduğu, bu miktardan ... ... Şti. nin sorumlu olduğu,

Diğer davalı ... ... Şti. nin sorumluluğunun değerlendirilmesinde, dolaylı temsili içeren vekaletnamenin teamül olarak gümrük müşavirleri tarafından şablon olarak, vekalet veren firma kısmı boş bırakılarak hazırlanmakta olduğu dikkate alındığında, bu vekaletnameyi kabul eden davalı ... ... Şti. nin vekaletnamede adı geçen kişilerin, zımmen personeli olduğunu kabul ettiği anlamını taşıdığı, eşya sahibi davacının vekaletname ile dolaylı temsilci tayin ettiği davalı ... ...

Şti'nin beyan sahibi olduğu, tüzel kişilik temsilcisi Gümrük Müşaviri ...tarafından imzalandığı anlaşılan gümrük beyannameleri muhteviyatına tahakkuk eden gümrük vergileri tutarlarının, davalı Gümrük Müşaviri tarafından eşya sahibine bildirilerek, eşya sahibi davacının banka hesabından doğrudan ödenmesini sağlamak yerine, gümrük vergilerinin ödenmesinde davalı ... ...

Şti nin aracı kılındığı, gümrük vergileri ödenerek, gümrük işlemleri sonuçlanan gümrük beyannameleri için davalı ... ... Şti. tarafından davacı şirket adına düzenlenen gümrük müşavirliği hizmet bedelini içeren faturaların, doğrudan hizmet verilen davacıya verilmesi gerekir iken, davacının temsilcisi veya vekili olmayan davalı ... ... Şti. aracılığı ile müşavirlik faturalarını ... ... Şti'nin düzenlediği dekontlar ekinde davacıya iletildiği, davalı ... ..

Şti. defter kayıtlarında; davalı ... ...

Şti'nin davalı ... .. .Şti 'ne “Arşivleme hizmet bedeli, antrepo yol ücreti, bekleme bedeli, pazarlama hizmet bedeli” açıklamalı faturalar düzenlediğinin tespitinin yapıldığı, faturalarda açıklanan hizmetlerin, gümrük müşavirliği firmalarının mutat giderleri niteliğinde bulunmadığı, her iki davalı şirket arasında adi ortaklık bulunmasa da davacı adını düzenlenen tüm ihracat ve ithalat gümrük işlemlerinin davalı ... .. .Şti tarafından yapıldığı, davacının tüm ihracat ve ithalat gümrük işlemlerinin tüm faturaların davalı ... .. .Şti tarafından düzenlendiği,

bu tespitler çerçevesinde, davacı tarafından yapılan fazla ödemenin iadesinden davalı ... ... Şti. nin de sorumlu olduğu,

Davalı ...n sorumluluğunun değerlendirilmesinde; davacı karşısında, davalı tüzel kişiler sorumlu olduğu için ve davalı ... ... .. Şti. nin tek ortağı ve temsilcisi olması, kendi adına personel çalıştırmasının söz konusu olmaması ve TBK nun 116 md. si gereğince " yardımcı kişilerin fiillerinden sorumluluk" kapsamında herhangi bir sorumluluğunun bulunmaması nedeniyle davacıdan fazla tahsil edilen paradan sorumluluğunun bulunmadığı anlaşılmakla,

Böylelikle,davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, davalılar ... Gümrük Müşavirliği Ltd. Şti ve ... Gümrükleme Nakliye Lojistik Ve Antrepo Hizmetleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi'ye yönelik açılan davanın KABULÜYLE; 79.223,63 TL'nin davalılar ... Gümrük Müşavirliği Ltd. Şti ve ... Gümrükleme San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen tahsiliyle davacıya verilmesine ve davalı ...e yönelik açılmış bulunan davanın reddine, karar vermek gerekmiş, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM /Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;

Davanın KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE,

Davalılar ... Gümrük Müşavirliği Ltd. Şti ve ... Gümrükleme Nakliye Lojistik Ve Antrepo Hizmetleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi'ye yönelik açılan davanın KABULÜYLE; 79.223,63 TL'nin davalılar ... Gümrük Müşavirliği Ltd. Şti ve ... Gümrükleme San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen tahsiliyle davacıya verilmesine

Davalı ...'e yönelik açılmış bulunan davanın REDDİNE,

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 5.411,76 TL nispi karar ve ilam harcından başlangıçta yatırılan 1.335,15 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 4.076,61 TL nispi karar ve ilam harcının davalılar ... Gümrük Müşavirliği Ltd. Şti ve ... Gümrükleme Nakliye Lojistik Ve Antrepo Hizmetleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nden tahsili ile hazineye gelir kaydına,

Davacı tarafından başlangıçta yatırılan toplam 1.356,45 TL harcın davalılar ... Gümrük Müşavirliği Ltd. Şti ve ... Gümrükleme Nakliye Lojistik Ve Antrepo Hizmetleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nden tahsili ile davacıya verilmesine,

Davacı tarafından yapılan tebligat ve posta gideri 898,80 TL, bilirkişi ücreti toplam 7.250,00 TL olmak üzere toplam 8.148,80 TL yargılama giderinin davalılar ... Gümrük Müşavirliği Ltd. Şti ve ... Gümrükleme Nakliye Lojistik Ve Antrepo Hizmetleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nden tahsiliyle davacıya verilmesine,

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 17.900,00 TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... Gümrük Müşavirliği Ltd. Şti ve ... Gümrükleme Nakliye Lojistik Ve Antrepo Hizmetleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine,

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 17.900,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'e verilmesine,

Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan bulunması halinde karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,

Katip ... Hakim ... · e-imza e-imza