İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/865 K.2025/12

MAHKEMEMİZ 2023/865 ESAS SAYILI DOSYASI İLE BİRLEŞTİRİLEN YİNE MAHKEMEMİZ 2023/877 ESAS, 2024/119 KARAR SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN ;

DAVA

İtirazın İptali

DAVA TARİHİ : 02/11/2023

MAHKEMEMİZ 2023/865 ESAS SAYILI DOSYASI İLE BİRLEŞTİRİLEN İZMİR 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ 2024/35 ESAS, 2024/446 KARAR SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN ;

DAVA

İtirazın İptali

DAVA TARİHİ : 15/01/2024

KARAR TARİHİ : 07/01/2025

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan İtirazın İptali davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

MAHKEMEMİZ 2023/865 ESAS SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 10/01/2013 tarihinde, davalı...ki, davalı...Jeotermal Enerji Tur. İnş. Tah. Ser. San ve Tic. A.Ş. (yeni unvanı ... Mersin Turizm İnş. San ve Tic.

A.Ş.) 'ye ait... plakalı araç ile seyir halindeyken, ... idaresindeki...plakalı araca çarptığını, kaza tespit tutanağında, davalı sürücü ...nun, asli kusurlu olduğu tespit edildiğini, kaza neticesinde, yolcu konumunda olan ..., ..., ..., ... yaralandığını, kaza tespit tutanağının dilekçe ekinde sunulduğunu, -İş bu trafik kazası neticesinde malul kalan hak sahiplerinin müvekkil kuruma maluliyet tazminat talebi ile başvuruda bulunmaları neticesinde;

...’ya 08.04.2014 tarihinde 12.153,00-TL, ...’ya 08.04.2014 tarihinde 7.336,00-TL,...e 08.04.2014 tarihinde 6.620,00-TL,...’ye 08.04.2014 tarihinde 9.076,00-TL,...’ya 05.07.2013 tarihinde 4.356,00-TL, ...

12.08.2014 tarihinde 11.751,00-TL, ...’ye 01.09.2014 tarihinde 17.940,00-TL, ...ya 14.07.2014 tarihinde 805,00-TL,...’e 14.07.2014 tarihinde 1.178,00-TL, ...’ye 14.07.2014 tarihinde 1.234,00-TL tazminat ödemesi yapıldığını, Kazada kusuru olduğu tespit edilen... plakalı aracın, kaza tarihini kapsayan Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigorta Poliçesi bulunmadığını, müvekkil kurumun, kazada kusurlu olduğu tespit edilen, araç sürücüsü...'na ve araç maliki ... Mersin Turizm İnş.

San ve Tic. A.Ş. 'ye, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m.14 ve Güvence Hesabı Yönetmeliği m.16 uyarınca, hak sahiplerine yapmış olduğu tazminat ödemelerini rücu hakkı doğduğunu beyan ederek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davaya konu trafik kazası nedeni ile mağdur yakınlarına yapılan ödeme sebebiyle iş bu davayı açmışlarsa da , kazada ölen 1 kişi olup, onun yakınları da zaten bu davada davacı dahi olmadıklarını, kazada, davacı kurumun ödeme yaptığını beyan ettiği mağdurların hepsi yolcu konumunda oldukları ve bu nedenle kusurlu olmadıkları belirtilmiş ise de, mağdurların bindikleri aracın römork olduğunu, römorkta yolcu taşınmasının kuralları olduğunu, bindikleri römork bu kurallara uygun dizayn edilmemiş olup, yolcu taşımaya elverişsiz bir araç olduğunu, yolcuların buna rağmen,

hem yolcu taşımaya uygun dizayn edilmemiş hem de alması gereken yolcu sayısının çok çok üstünde hayatlarını tehlikeye atma pahasına söz konusu römorka binerek trafiğe çıktıklarını, bu durum dahi açıkca göstermektedir ki, mağdur yolcular da kusursuz olmadıklarını, bilirkişi incelemesinde bu hususlar hiç dikkate alınmadığını, kazaya sebep olan traktör sürücüsü davalı ...'ın esasen tam kusurlu olarak kazaya sebep olan şahıs olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...Mersin Tur. İnş. Tar. San. ve Tic. A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle. Davacı taraf her ne kadar dava dilekçesinde, dava dışı araç sahibi aleyhinde ikame edilen Dikili ... Asliye Hukuk Mahkemesi ...

K. Sayılı dosya ile davalı sürücü...'nun asli ve tam kusurlu olduğu tespit edilmiş olduğunu, bu kapsamda rücu istemini itiraza konu Dikili İcra Müdürlüğü'nün...Esas sayılı dosyası ile müvekkillimize yönelttiğini beyan etmiş ise de aşağıda ayrıntıları ile izah edileceği üzere davacı tarafça daha önce aynı konu ve taleple başlatılan icra takibi ve akabinde kesinleşen itirazın iptali davası neticesinde rücuya konu alacaklar ödendiğini, her iki takibe ayrı ayrı itiraz edilmesi akabinde Dikili İcra Müdürlüğü'nün...Esas sayılı dosyasındaki itirazın iptali amacıyla İzmir ...

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyasında ikame edilen davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup, istinaf incelemesi neticesinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi...

Hukuk Dairesi'nin 19.06.2023 tarih ve... yerel mahkeme kararı kaldırılarak, yeniden davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, kesin kararın icra dosyasına sunulması akabinde dosya borcu ödenerek infazen kapatıldığını, Davacı taraf, aradan yıllar geçmesi akabinde taraflar arasında bu hukuki süreçler hiç yaşanmamış gibi huzurdaki davada itiraza konu Dikili İcra Müdürlüğü'nün...Esas dosyasından ödeme emri göndererek, söz konusu alacağı yeniden tahsil etme yolunu denediğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

MAHKEMEMİZ 2023/865 ESAS SAYILI DOSYASI İLE BİRLEŞTİRİLEN YİNE MAHKEMEMİZ 2023/877 ESAS, 2024/119 KARAR SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN ;

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 10/01/2013 tarihinde, davalı... sevk ve idaresindeki, diğer davalı ... Jeotermal Enerji Tur. İnş. Tah. Ser. San ve Tic. A.Ş. (yeni unvanı ...Mersin Turizm İnş. San ve Tic.

A.Ş.) 'ye ait... plakalı araç ile seyir halindeyken,... idaresindeki ... plakalı araca çarptığını, kaza tespit tutanağında davalı sürücü... asli kusurlu olduğunun tespit edildiğini, kaza neticesinde, yolcu konumunda olan ...nin yaralandığını, aynı olaya ilişkin olarak hak sahipleri tarafından müvekkili kuruma tazminat talebi ile yapılan başvuru neticesinde ödenen tazminatın rücusuna ilişkin olarak dava dışı... plakalı araç sürücüsü ...’ye karşı açılan Dikili ...

Asliye Hukuk Mahkemesi ...K.

Sayılı itirazın iptali davasında; iş bu davada davalı sürücü...'nun asli ve tam kusurlu olduğuna kesin olarak hükmedildiğini, ... plakalı aracın 2918 sayılı KTK 56/1 c maddesini ihlal etmesi sonucu oluşan kazada malul kalan..., ..., ... plakalı aracın ZMMS poliçesinin bulunmaması nedeniyle müvekkili kuruma başvurduğunu, müvekkili kurum tarafından iş bu trafik kazası neticesinde malul kalan hak sahipleri ...ye tazminat ödemesi yapıldığını, kazada kusuru olduğu tespit edilen, ... plakalı aracın, kaza tarihini kapsayan Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigorta Poliçesinin bulunmadığını, bu sebeple, müvekkili kurumun,

kazada kusurlu olduğu tespit edilen araç sürücüsü...'na ve araç maliki... Mersin Turizm İnş. San ve Tic. A.Ş. (Eski unvanı... Jeotermal Enerji Tur. İnş. Tah. Ser. San ve Tic. A.Ş.) 'ye, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m.14 ve Güvence Hesabı Yönetmeliği m.16 uyarınca yapmış olduğu ödemeleri rücu hakkının doğduğunu, işbu rücu alacağının tahsili amacıyla, müvekkili kurumca, borçlular aleyhine Dikili İcra Dairesi...

E. sayılı icra dosyası ile ilamsız takip başlatıldığını, borçluların ödeme emrine itiraz ettiğini ve takibin durdurulmasına karar verildiğini, fakat iş bu itirazların haksız ve kötüniyetli olduğunu, huzurdaki davanın ikamesinden önce davalı tarafla anlaşma sağlamak üzere barışçıl çözüm yollarının denendiğini, bu maksatla arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, ancak taraflar arasında yapılan toplantıda anlaşma sağlanamadığından bahisle borçluların, Dikili İcra Dairesi...E. sayılı dosyadaki haksız ve kötüniyetli itirazının iptaline ve takibin devamına,

yine borçluların % 20 den az olmamak üzere kötüniyetli itirazları sebebiyle icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı...Mersin Tur. İnş. Tar. San. ve Tic. A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle. Davacı tarafça, aynı kaza kaynaklı olarak aynı kişiler aleyhinde rücu talebi ile Dikili İcra Müdürlüğü'nün...

Esas sayılı dosyasında başlatılan icra takibine vaki itirazımızın iptali davasının, mahkemenin ...Esas sayılı dosyasında derdest olduğunu, HMK madde 166 fıkra 4 kapsamında her iki dava arasında bağlantı olduğunun açık olduğunu, davaların birlikte görülmesinin usul ekonomisinin bir gereği olduğunu, bu nedenle, HMK madde 166/1 kapsamında ilk açılan dava ...Esas sayılı dava olduğundan, davaların birleştirilerek yargılamanın mahkemenin...Esas sayılı dosyası üzerinden devam etmesine karar verilmesi gerektiğini, davacı taraf her ne kadar dava dilekçesinde, dava dışı araç sahibi aleyhinde ikame edilen Dikili...

Asliye Hukuk Mahkemesi...K. Sayılı dosya ile davalı sürücü...'nun asli ve tam kusurlu olduğu tespit edilmiş olduğunu, bu kapsamda rücu istemini itiraza konu Dikili İcra Müdürlüğü'nün...

Esas sayılı dosyası ile müvekkiline yönelttiğini beyan etmiş ise de davacı tarafça daha önce aynı konu ve taleple başlatılan icra takibi ve akabinde kesinleşen itirazın iptali davası neticesinde rücuya konu alacakların ödendiğini, ayrıca huzurdaki davada itirazı konu icra takibine konu edilen alacakların zamanaşımına uğradığından bahisle açılan davanın reddine, %20'den az olmamak üzere davacının kötüniyet tazminatı ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı...'na usulüne uygun olarak tebligat yapılmış olmasına rağmen bu davalı tarafından esasa cevap süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmamıştır. MAHKEMEMİZ 2023/865 ESAS SAYILI DOSYASI İLE BİRLEŞTİRİLEN İZMİR 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ 2024/35 ESAS, 2024/446 KARAR SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN;

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 10/01/2013 tarihinde, davalı..., sevk ve idaresindeki,davalı ...Jeotermal Enerji Tur. İnş. Tah. Ser. San ve Tic. A.Ş. (yeni unvanı ...Mersin Turizm İnş. San ve Tic.

A.Ş.) 'ye ait... plakalı araç ile seyir halindeyken,... idaresindeki...plakalı araca çarpması neticesinde ölümlü ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, kaza tespit tutanağında, davalı sürücü...'nun, asli kusurlu olduğu tespit edildiği, kaza neticesinde, yolcu konumunda olan ... yaralandığı, anı olaya ilişkin olarak hak sahipleri tarafından davacı kuruma tazminat talebi ile yapılan başvuru neticesinde ödenen tazminatın rücusuna ilişkin olarak dava dışı ...plakalı araç sürücüsü ... ve malik...’ye karşı açılan Dikili...

Asliye Hukuk Mahkemesi...K.

Sayılı itirazın iptali davasında ise kazanın meydana gelmesinde sürücü...'nun asli ve tam kusurlu olduğuna kesin olarak hükmedildiği, ilgili dosyada alınan Adli Tıp Kurumu İstanbul Trafik İhtisas Dairesi raporu ve mahkeme ilamı ekte sunulduğu, İş bu trafik kazası neticesinde malul kalan hak sahiplerinin davacı kuruma maluliyet tazminatı talebi ile başvuruda bulunmaları neticesinde;...e 14/07/2014 tarihinde 3.703,00-TL, ...'ya 14/07/2014 tarihinde 2.415,00-TL, ...e 14/07/2014 tarihinde 3.535,00-TL, ...a 12/08/2014 tarihinde 35.251,00-TL,...e 01/09/2014 tarihinde 53.820,00-TL, tazminat ödemesi yapıldığı,

hak sahiplerine ait maluliyet raporları, davacı kurum tarafından yapılan ödemeye ilişkin ödeme dekontları sunduklarını, kazada kusuru olduğu tespit edilen, ...plakalı aracın, kaza tarihini kapsayan Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigorta Poliçesi bulunmadığını, bu sebeple, davacı kurumun, kazada kusurlu olduğu tespit edilen, araç sürücüsü...'na ve araç maliki ...Mersin Turizm İnş. San ve Tic. A.Ş. (Eski unvanı ...Jeotermal Enerji Tur. İnş. Tah. Ser. San ve Tic.

A.Ş.) 'ye, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m.14 ve Güvence Hesabı Yönetmeliği m.16 uyarınca, hak sahiplerine yapmış olduğu tazminat ödemelerini rücu hakkı doğduğu, İşbu rücu alacağın tahsili amacıyla davacı kurumca borçlular aleyhine Dikili İcra Dairesi'nin...E.

Sayılı icra dosyası ile ilamsız takip başlatıldığını belirterek borçluların, Dikili İcra Dairesi ...E. sayılı dosyadaki haksız ve kötüniyetli itirazının iptaline ve takibin devamına, borçluların % 20 den az olmamak üzere kötüniyetli itirazları sebebiyle icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafça, aynı kaza kaynaklı olarak aynı kişiler aleyhinde rücu talebi ile Dikili İcra Dairesi...Esas sayılı dosyasında başlatılan icra takibine vaki itirazımızın iptali davası, İzmir...

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyasında derdest olduğunu, HMK madde 166 fıkra 4 kapsamında her iki dava arasında bağlantı olduğu aşikar olduğu, davaların birlikte görülmesi usul ekonomisinin bir gereği olduğu, bu nedenle, HMK madde 166/1 kapsamında ilk açılan dava ...Esas sayılı dava olduğundan, davaların birleştirilerek yargılamanın mahkemenizin...Esas sayılı dosyası üzerinden devam etmesine karar verilmesinin ve ayrıca davacının haksız ve mesnetsiz davasının usul ve esastan reddine, lehimize % 20 den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine,

yargılama gider ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.

Davalı...'na usulüne uygun olarak tebligat yapılmış olmasına rağmen bu davalı tarafından esasa cevap süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmamıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 6335 sayılı Kanun ile değişik 4. maddesinde ticari davalar tanımlanmıştır. Buna göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile maddenin devamı fıkralarında belirtilen davalar ticari dava olarak nitelendirilmiştir. Yine aynı Kanunu'un 5/3. maddesinde “Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır” hükmüne yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler karşısında, Asliye Ticaret Mahkemelerinin özel mahkeme niteliğinde bulunduğu, bu niteliği gereği görev alanının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre belirleneceği ve genel mahkemeler ile arasındaki ilişkinin önceki kanunun aksine görev ilişkisi olduğu açıktır. Asliye Ticaret Mahkemelerinin çekişmeli yargıdaki görev alanının TTK’de ve diğer özel kanunlarda ticari dava olduğu belirtilen davalarla sınırlı olduğu kuşkusuzdur.

Öte yandan, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 6335 sayılı Kanun ile değişik 4. maddesinde ticari davaların; mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olarak iki gruba ayrıldığı anlaşılmaktadır. Mutlak ticari davalar, tarafların sıfatına veya bir ticari işletme ile ilgili olup olmamasına bakılmaksızın kanun gereği ticari sayılan davalar olup TTK’nin 4/1. maddesinin b, c, d, e, f fıkralarında ve özel kanunlarda düzenlenmiştir. Nispi ticari davalar ise, tarafların tacir sıfatına haiz olduğu ve her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili uyuşmazlıklardan doğan davalardır. Bir başka ifade ile bu davalar ya bir ticari işletmeyi ilgilendirmeli ya da iki taraf için de ticari sayılan hususlardan doğmaları halinde ticari dava olarak nitelendirilebilirler.

Gerek mutlak ve gerekse nispi ticari davaların Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceği açıktır.

Mahkememiz ana dosyasında ve mahkememiz dosyası ile birleşen dava dosyalarında, dava konusu edilen trafik kazasında kazaya karışan motorlu taşıtların, her ikisininde zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçelerinin kaza tarihi itibariyla bulunmadığı, dava konusu edilen trafik kazasında cismani zarara uğrayan dava dışı şahısların ZMMS poliçesi bulunmaması sebebiyle mahkememiz ana ve birleşen dosyalarında davacı konumundaki güvence hesabına cismani zarar tazminatlarının tahsili istemiyle başvuru yaptığı, güvence hesabının yapılan bu başvurulara binaen kaza sebebiyle cismani zarara uğrayan şahıslara bir kısım ödemelerde bulunduğu tespit edilmiştir.

Güvence hesabının yaptığı bu ödemelere karşılık olarak rücu hakkının bulunduğu iddiasıyla dava konusu edilen kazada ZMMS poliçesi bulunmayan araçların işletenlerine ve sürücülerine karşı ödediği miktar kadar ana ve birleşen dosyalar aracılığıyla rücu ettiği tespit edilmiştir.

Bu kısma kadar anlatılanlar ışığında, güvence hesabının Türk Ticaret Kanunu'nun sigorta hukuku ile ilgili hükümlerinde yer alan halefiyet ilkesi çerçevesinde kendilerine cismani zarar tazminatı ödemesi yaptığı şahıslara halef olarak davalarını davalılara karşı yönelttiği, güvence hesabı tarafından yöneltilen bu davaların kendilerine cismani zarar tazminatı ödemesi yapılan dava dışı şahısların, araç sürücülerine ve işletenlerine karşı açacakları tazminat davasından ayrı bir dava olmadığı, bu haliyle ana ve birleşen dosyalardaki davaların, mutlak ticari dava olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığı,

dava dışı cismani zarar tazminatı ödemesi yapılan şahısların, işletenlere ve sürücülere karşı açacakları davaların muhakeme edilmesi görevinin Asliye Hukuk Mahkemeleri'ne ait olduğu tespit edilmekle, 6100 sayılı yasanın 2.maddesi gereği davalara konu edilen uyuşmazlığı muhakeme etmekle görevli olan yargı yeri İzmir Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğundan bahisle, mahkememizin görevsizliğine, görevli mahkemenin İzmir Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğuna dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır