Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/416 K.2026/282

: 2- ... : 3- ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ... VEKİLİ : Av....

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) DAVA TARİHİ : ... KARAR TARİHİ : ... KARAR YAZIM TARİHİ : ...

Mahkememize açılan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle.

"30/04/2014 tarihinde müvekkillerinin murisi...'nun Kayseri'den Bünyan Karakaya Kasabasına gitmek için bindiği minibüsten Burhaniye köyü Lalebeli mevkinde indiğinde yolun karşısına geçmek isterken plakası ve sürücüsü tespit edilemeyen bir aracın murise çarpması sonucunda mağdurun olay yerinde vefat ettiğini, Bünyan Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından...esas sayılı dosyası ile yaptığı araştırmalara rağmen muris...'na çarparak ölümüne sebep olan aracın bulunamadığını, müvekkillerinin murisin vefatı nedeniyle 22/07/2014 tarihinde davalı kuruma başvurduğunu,

davalı kurumun meydana gelen trafik kazası nedeniyle ...'na 16.052,00-TL tazminat ödediğini, davalı kurum tarafından başkaca tazminat ödemesi yapılmasının mümkün olmadığının belirtildiğini, müvekkillerinin murisinin vefatından dolayı davalı tarafından ödenen tazminat miktarlarının çok düşük olduğunu belirtmek suretiyle fazlaya ilişkin talep ve hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkilleri ... için 5.000,00-TL, ... için 2.500,00-TL, ... için ise 2.500,00-TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini,

yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini " talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde özetle; "davacının dayandığı tüm delillerin tebliği talebinde bulunduğunu, davacının dava konusu kazadan kaynaklanan zararları, kamu kurumu niteliğinde olan müvekkil kurumca işin uzmanı olan sorumlu aktüer bilirkişilere usul ve yasalara uygun olarak tespit ettirildiğini ve davacı ...'na 22/07/2014 tarihinde yapılan 16.052,00-TL destekten yoksun kalma ödemesi kapsamında ödediğini ve sorumluluğunun ortadan kalktığını, somut olayda ibranamenin geçersiz olduğunu gösterecek herhangi bir delil bulunmadığını, müvekkil kurumca şartları oluşmuşsa kişilerin gerçek zararlarının giderilmeye çalıştığını,

ancak, bunu yaparken zenginleşme yasağı prensibine de yine diğer zarar görenler göz önüne alınarak dikkat edilmesi gerektiğini, kişilerin gerçek zararlarını tamamen ve eksiksiz olarak müvekkil şirketçe ödendiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, müvekkil kurum Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası teminat limitleri ve kusur oranı ile sınırlı sorumlu olduğunu, dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne kusur incelemesi için gönderilmesi gerektiğini ayrıca aktüeryal incelemesi yapılmasını ve asgari ücret esas alınması gerektiğini, faize itiraz ettiklerini,

bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa karar verilmesini " talep etmiştir.

DELİLLER

Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.

Kayseri 5. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 04/02/2022 tarihli ...sayılı kararı ile görevsizlik kararı verilerek mahkememiz işbu esasına kaydı yapıldı.

Görevsizlik Kararı öncesi toplanan deliller;

Trafik Mühendisi bilirkişi Abdulvahap Duran 19/05/2017 tarihli bilirkişi raporunda; yaya...'nun %75 oranında kusurlu olduğu, plakası tespit edilemeyen araç sürücüsünün %25 oranında kusurlu olduğu bildirilmiştir.

Adli Tıp Kurumu Ankara Adli Tıp Grup Başkanlığının 18/01/2018 tarihli raporunda; plakası tespit edilemeyen aracın sürücüsünün %25 oranında, yaya...'nun %75 oranında kusurlu olduğu bildirilmiştir.

Hesap bilirkişisi ... 12/12/2016 tarihli raporunda; davacı anne ...'nun destekten yoksun kalma zararının toplam 80.727,77 TL olduğu, ancak davacıya Güvence Hesabının yaptığı ödeme sonucu davacı anne ...'nun nihai zararının 61.216,45 TL olduğunu bildirmiştir.

Hesap bilirkişisi ...13/09/2018 tarihli ek raporunda; davacı anne ...'nun destekten yoksun kalma zararının toplam 80.727,77 TL olduğunu, ancak davacıya Güvence Hesabının yaptığı ödeme sonucu davacı anne ...'nun nihai zararının 2.176,46 TL olduğunu, Yargıtay'ın Yerleşik İçtihatları da dikkate alınarak müteveffanın kardeşlerine destek zorunluluğu bulunmadığından dolayı diğer davacılar için tazminat hesaplaması yapılmadığını bildirmiştir.

Kayseri 5. Asliye Hukuk Mahkemesince yapılan yargılama neticesinde 04/12/2018 tarihinde dosyanın karara çıktığı, verilen karara karşı istinaf başvurusunda bulunulduğu ve dosyanın Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderildiği anlaşılmıştır.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi 16/12/2021 tarihli ...sayılı ilamında;''... davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi için görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken davanın esasına girilerek yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru görülmediğinden davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, görev yönünden bir karar verilmek üzere dosyanın kararı veren mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir...." denilmek suretiyle kararın kaldırılmasına karar verildiği görülmüştür.

Mahkememizce toplanan deliller;

Bünyan Cumhuriyet Başsavcılığına müzekkere yazılarak...soruşturma sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden celp edildiği görüldü.

Mahkememizce, kaldırma kararı öncesinde alınan raporda PMF tablosunun kullandığı görülmekle, aktüer bilirkişi incelemesi yaptırılmış, hesap bilirkişisi Av. ...'un 09/01/2026 tarihli raporunda özetle;

C.1-Davadan önce ödeme olması nedeniyle öncelikle işbu raporun "A" maddesinde 22.07.2014 ödeme tarihindeki verilere göre hesaplama yapıldığı, yapılan hesaplamalar sonucunda davacı anneye yapılan ödemenin yetersiz olduğu, davacı annenin zararının karşılanmadığı anlaşıldığından işbu rapor tarihindeki verilere göre bakiye zarar hesabı yapıldığı (işbu raporun "B" maddesi),

C.2-İşbu rapor tarihindeki verilere göre yapılan hesaplama sonucunda davacı anne ...'Nun bakiye destek zararının;

İşlemiş aktif dönem zararı : 303.808,77 TL.

İşleyecek aktif dönem zararı + : 1.360.491,93 TL.

1.664.300,70 TL.

%75 kusur indirimi (1.664.300,70 x %25) : 416.075,17 TL.

Güncellenmiş ödemenin mahsubu (416.075,17 - 36.504,45) : 379.570,72 TL. olduğu,

Bununla birlikte, 30.04.2014 kaza tarihinde ölüm halinde ZMMS poliçesinde kişi başına teminat limitinin 268.000,00 TL. olduğu, bakiye poliçe limitinin tespitinde yapılan ödemenin güncellenmiş tutarının değil asıl ödeme tutarının dikkate alınması gerektiği, buna göre bakiye poliçe limitinin (268.000,00 - 16.052,00) 251.948,00 TL. olduğu ve davalının limit sorumluluğunun bu tutarla sınırlı olduğu,

kanaatini bildirir raporunu sunmuştur.

Rapordan birer suretin taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı davacılar vekilinin itiraz dilekçesi sunduğu görülmüştür.

Davacı vekilinin 27/02/2026 tarihli ıslah dilekçesi sunduğu harcını tamamladığı, dilekçeden bir örneğin davalı tarafa tebliğ edildiği görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı istemlerine ilişkindir.

6545 sayılı yasanın 45/3. maddesi uyarınca yargılama tek hakim tarafından yürütülmüş ve sonuçlandırılmıştır.

Davacılar; 30/04/2014 tarihinde davacılar murisi...'nun minibüsten indikten sonra plakası ve sürücüsü tespit edilemeyen bir aracın çarpması sonucu olay yerinde vefat ettiğinden bahisle davacı anne ... için 5.000,00 TL kardeşler ... 2500,00'er TL destekten yoksun kalma tazminatı talep ettiği görülmüştür.

Olayla ilgili KayseriCBS... E. Sayılı dosyası dosyamız arasına alınmıştır. Ceza dosyasının incelenmesinde kazaya karışan aracın ve failin bulunamaması nedeniyle daimi arama kararı verildiği görülmüştür.

Nüfus kayıtlarının incelenmesinde davacı...'nun muris...'nun annesi olduğu, davacı ... ve ...'nun kardeşleri olduğu görülmüştür.

Taraflar arasında uyuşmazlık konuların değerlendirmesinde;

Taraflar arasında uyuşmazlık konuları; 28/05/2024 tarihli trafik kazasının oluşumunda kim veya kimlerin ne şekilde kusurlu olduğu, bu kaza sonucu ...nun vefatı nedeniyle davacıların destekten yoksun kalma zararları olup olmadığı, talep edilen maddi tazminattan tüm davalının sorumlu olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

-Mahkememizce kusur ön sorun değerlendirmesinde,

Mahkememiz olayla ilgili ceza dosyasının bir örneğini dosyamız arasına almıştır. Mahkememizce kusur raporu alınmıştır.

Kaldırma kararı öncesinde Kayseri 5. Asliye Hukuk Mahkemesince makine mühendisi bilirkişiden alınan raporda ve Adli Tıp Kurumu Ankara Adli Tıp Kurumundan alınan raporda sürücüsü ve plakası tespit edilemeyen araç sürücüsünün %25 yaya...'nun ise %75 kusurlu olduğu tespit edilmiştir.

Düzenlenen raporlar olaya ilişkin kaza tespit tutanağı ve tüm dosya kapsamı ile uyumlu olduğundan mahkememizce hükme esas alınmıştır.

Somut olayda, davacılar murisi...'na çarpan araç ve sürücüsünün tespit edilememesi nedeniyle davalı Güvence hesabının çarpan araç sürücüsünün kusur oranında sorumlu olduğu anlaşılmıştır.

- Destekten yoksun kalma tazminatı ve Aktüerya hesabına dair değerlendirmede;

Destekten yoksun kalma tazminatı, maddi tazminat türü olup, hukuka aykırı fiil sonucunda ölen kişinin destek verdiği kişilerin; ölen kişinin yokluğunda alacağı destekten mahrum kalması ve sonucunda hayat kalitelerinin düşmesi vs. sebeplerle, bu ölümden kusurlu olarak sorumlu olan kişiden alacakları tazminattır.

Müteveffa ile destek olunanlar arasında hali hazırda destek sağlanmamışsa dahi destek olacakları muhtemel olarak kabul edilir. Bu durum gerçek destek ve varsayımsal destek kavramlarını gündeme getirecektir.

Varsayımsal destek, ölüm olayı gerçekleşmeseydi hayatın olağan akışı gereği, ileride kurulacak olan desteği ifade eder. Uygulamada en sık karşılaşılan örnek somut uyuşmazlıktaki gibi, çocukların anne ve babalarına verecekleri destektir. Başka bir ifade ile anne-baba ve çocuk arasında destek ilişkisi olacağı hususunda hukuki karine mevcuttur. Bu karine gereği, bu kişiler arasında desteğin ayrıca ispatlanmasına gerek bulunmamaktadır. Davalı tarafın, destek tazminatından kurtulması ancak, karinenin aksini ispatla mümkündür. Ölen çocuğun gelecekte ana-babasına bakacağı, hayatın olağan akışı içinde beklenebiliyorsa, çocuk onlar için destektir. ( Yargıtay 17 HD 2019/2559 - 2020/2414 sayılı ilam).

Mevcut dosya kapsamı itibariyle davacı Makbule'nin müteveffanın annesi olduğu bu nedenle müteveffanın davacı annesine destek olacağının kabulü gerekmiştir. Her ne kadar davalı tarafça 22/07/2014 tarihinde davacıya16.052,00 Tl destekten yoksun kalma tazminatı ödemesi yapmış olsa da mahkememizce alınan Aktüerya raporunda tespit edildiği üzere yapılan ödemenin davacının zararını karşılamadığı,

davacının destekten yoksun kalma zarar hesabından ödenen tutarın faizi ile birlikte indirilmesi ile davacının bakiye 379.570,72 TL zararının bulunduğu ancak kaza tarihinde davalı tarafın sorumlu olduğu tutarın 268.000,00 TL olduğu dikkate alındığında bakiye sorumluluk limitinin 251.948,00 TL olduğu anlaşılmıştır.Rapordan sonra güncel asgari ücret belirlenmiş olsa da eski asgari ücrete göre yapılan hesaplama sonucu tespit edilen tutarın davalı tarafın sorumluluk limitini aştığı davalı tarafın bakiye sorumluluk limiti olan 251.948,00 TL ile sorumlu olacağı dikkate alınarak usul ekonomisi gereği güncel asgari ücrete göre ek rapor alınmamıştır.

Tazminat isteyen kişiye fiilen, sürekli ve düzenli bir şekilde bakan veya ona bakması kuvvetle muhtemel olan kimseye destek denir. Bakma kelimesi, bir başkasının geçimini kısmen veye tamamen sağlama anlamında kullanılmakta olup, destek kavramı hukuki değil, fiili ilişkiyi belirleyen bir kavramdır.(Yargıtay 17. HD 2016/1249 E 2016/5551 K. Sayılı ilamı(bkz. Aynı yönde Bursa Bam 13. HD. 2022/2174 E. 2024/21 K. Sayılı ilamı)

Annesi hayatta bulunan abinin kardeşine sürekli ve düzenli destek olduğu hususunun davacı tarafça ispatlanması gerekmekte olup, davacı kardeş ferman'ın tek başına engelli olması müteveffanın davacı kardeşlere destek olduğu sonucunu doğurmamaktadır. Mevcut dosya kapsamı itibariyle müteveffanın davacı kardeşleri pınar ve Ferman'a düzenli ve sürekli desteğinin bulunduğunun davacı tarafça ispatlanamadığı dikkate alınarak davacı Ferman ve Pınar yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

-Yargılama sonunda tüm dosya kapsamına göre;

Yargılama sonunda toplanan tüm deliller ve alınan bilirkişi raporları ve dosya kapsamına göre; Davacı ... yönünden davanın kabulü ile 251.948,00-TL destekten yoksun kalma tazminatının 22/07/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, Davacılar ... ve ... yönünden davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır