Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/362 K.2018/308

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonucunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İddia ve savunmaların özeti;

Davacı vekili Mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; davacının davalılarla davalıların maliki olduğu ... Ada, ...Parsel sayılı taşınmaza dair arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesini sözlü olarak yaptıklarını, fizibiliteler yapılıp inşaat ruhsatı alındıktan sonra davacıların akti yazılı olarak yapmaya ve imzalamaya yanaşmadıklarını,

davacının yaptığı zorunlu giderlerden oluşan ve davalılar tarafından ödenmeyen faturaya dayalı 360.304,08TL ile taraflar arasındaki sözleşmenin haksız olarak yerine getirilmemesi nedeniyle 4.695,00 TL müspet zarardan oluşan toplam 365.000,00TL'nin şimdilik fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 50.000,00TL'sinin ihtarname tarihi olan 08/03/2013'den itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile taraflarına verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Mahkememize verdiği ayrı ayrı cevap dilekçelerinde özetle; zamanaşımı itirazında bulunmuş, görev itirazında bulunmuş, akdi ilişkiyi reddetmişlerdir.

Davalı ... vekili Mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı itirazında bulunmuş, görev itirazında bulunmuş, akdi ilişkiyi reddetmişlerdir.

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; yetki itirazında bulunmuş, husumet itirazında bulunmuş, akdi ilişkiyi reddetmiş ve sözleşmenin resmi şekle tabi yapılmadığını bildirerek, davanın reddini dilemiştir.

Toplanan deliller, dellilerin değerlendirilmesi ve gerekçe:

Samsun Esnaf ve Sanatkar Sicil Müdürlüğü'nün 24/05/2017 tarihli yazı cevabında; ...'nun lokantacı olarak kaydı bulunduğu , 26/06/2013 tarihinde sicili terk ettiği bildirilmiştir.

Gazi Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün 29/05/2017 tarihli yazı cevabında; ...'ün kira gelirinden dolayı mükellefiyetinin bulunduğu, ...'in gelir vergisi türünde işe başladığı ancak 11/05/2009 tarihinde terk ettiği, ...'nun lokantacı olarak işe başladığı ancak 31/12/2012 tarihinde terk ettiği bildirilmiştir. Samsun Zafer Vergi Dairesi'nin 25/05/2017 arihli yazı cevabıyla; ... ve ...'in bilgisayar sorgulaması sonucu mükellefiyet kayıtlarının gönderildiği görülmüştür.

Amasya Valiliği Defterdarlık vergi Dairesi Müdürlüğünün 05/06/2017 tarihli cevabında ...'nin gayrimenkul sermaye iradı vergi türünden kaydı bulunduğu bildirilmiştir.

Ankara Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 26/05/2017 tarihli yazı cevabında ...'nin kaydına rastlanmadığının bildirildiği görülmüştür.

Ankara Esnaf ve Sanatkarlar Odası'nın 08/06/2017 tarihli yazı cevabında ...'nin aktif veya pasif herhangi bir kaydının bulunmadığının bildirildiği görülmüştür.

Samsun Ticaret ve Sanayi Odası'nın 26/05/2017 tarihli yazı cevabında ... TC kimlik nolu ... ve ... TC kimlik nolu ...'in kaydına rastlanmadığını, ...'nun ...sicil nosunda kayıtlı bulunan ...'nin ortağı olup, şirkete 11/01/1983 tarihinde ortak olduğunun ve ortaklığın halen devam ettiğinin bildirildiği görülmüştür.

Amasya Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 07/06/2017 tarihli yazı cevaplarında ... ve ...'nin gerçek kişi kaydına rastlanmadığının bildirildiği görülmüştür.

Amasya Esnaf ve Sanatkar Odası Birliği'nin 09/06/2017 tarihli yazı cevabında; ...'nin kaydının bulunmadığının bildirildiği görülmüştür.

Samsun Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 24/05/2017 tarihli yazı cevabında ...'nun ...sicil nosunda kayıtlı ve faal olan ...'nde ve müdürlüklerinde ...Tekkeköy sicil numarasında kayıtlı ve faa olan ...'nde ortaklığı bulunduğunu, ...'in ... sicil nosundakayıtlı ve faal olan 19 Mayıs Yapı Denetim Ltd. Şti'ende ortaklığının bulunduğunu, ...'un sahibi olduğu girma ve/veya ortağı olduğu şirket kaydına rastlanmadığının bildirildiği görülmüştür.

Samsun 19 Mayıs Vergi Dairesi'nin 30/05/2017 tarihli yazı cevabında ...'un 01/01/2013 tarihinden itibaren kendine ait veya kiralanan gayrimenkullerin kiraya verilmesi veya leasingi işinde mükellefleri olduğunun bildirildiği görülmüştür.

Dava tazminat talebine ilişkindir.

Tüm dosya kapsamından davacının davalılarla arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalanacağı inancıyla inşaat ruhsatı ve proje onayı aldığı, fizibiliteler yaptırdığı ve bu işler için harcamalar yaptığı, bu işlemlerden sonra davalıların davacı ile sözleşme imzalamaktan kaçındıklarından bahisle davacı tarafından inşaat ruhsatı alınması amacıyla yapılan tüm harcamaların davalılardan tahsili amacıyla bu davayı açtığı anlaşılmaktadır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılabilmesi için uyuşmazlığın, her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmadığına bakılmaksızın, Türk Ticaret Kanunu veya diğer kanunlarda o davaya asliye ticaret mahkemesince bakılacağına dair bir düzenleme bulunması gerekir.

Yine, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/II. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira, Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hâl böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca ticari davalar asliye ticaret mahkemelerince görülerek karara bağlanır. Diğer taraftan aynı düzenleme gereğince, asliye ticaret mahkemeleri ile diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’ndan ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 6335 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak iş bölümü ilişkisi değil, görev ilişkisidir.

Göreve ilişkin düzenlemeler, 6100 sayılı Hukuk Muhakemesi Kanunu'nun 1. maddesi uyarınca kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkemelerce ve temyiz incelemesi aşamasında Yargıtay’ca re'sen incelenir.

Bu kuralın tek istisnası, 6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5/4. maddesinde düzenlenmiş olup buna göre, yargı çevresinde ayrı bir asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemelerine açılan davalarda görev kuralına dayanılmamış olması göreve yönelik dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesini gerektirmeyecektir.

Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmeleri Türk Borçlar Kanunu'nda düzenlenen eser sözleşmelerinin kendine özgü bir türüdür. Bu sözleşmelerin bir tarafı arsa sahibi diğer tarafı yüklenicidir. Bu tür sözleşmelerde arsa sahibinin 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 3/k maddesindeki tüketici tanımına uymadığı anlaşılmaktadır. Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinde arsa sahibi açısından güdülen amaç kullanmak için konut edinmek değil arsasını değerlendirmektir.

Bu nedenle arsa sahibinin arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalarken güttüğü saikin 6502 sayılı Kanun'da tanımlanan tüketicinin saikinden farklı olduğu gözden kaçırılmamalıdır.

Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerine konu işin üst düzey teknolojiyi gerektirmesi, sözleşme kapsamında taşınmaz satış vaadi ve inşaat sözleşmelerinin de bulunduğu nazara alındığında 6502 sayılı Kanun'da kanun koyucunun salt kullanma ve tüketme amacına yönelik mutfak, dolap yaptırmak, araç tamiri yapmak gibi dar kapsamlı eser sözleşmelerini kastettiği, arsa karşılığı inşaat sözleşmelerinin ise bu kapsamda olmadığının kabulü gerekir.

Dosya kapsamından davanın arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi yapılacağı yönünde sözlü anlaşmadan sonra davalıların yazılı sözleşme imzalamamaları nedeniyle davacının yapmış olduğu harcamalar nedeniyle uğradığını iddia ettiği müspet zararlarının tazmini amacıyla açılan tazminat davası olduğu anlaşılmıştır. Dava mutlak ticari davalardan değildir.

Davalılar yönünden Ticaret Ve Sanayi Odaları, Esnaf Odaları ve Vergi Dairelerinden yaptırılan araştırma sonuçlarına göre davalıların tacir olmadıkları anlaşılmış olup davacının tacir olmasının ve davacı açısından ticari iş niteliğinde olan dava konusu uyuşmazlığın davalılar için de ticari iş sayılmasının davanın niteliğini ticari dava haline getirmeyeceğinden Mahkememiz görevsiz kabul edilmiştir.

Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinde sözleşmenin niteliği ve arsa sahibinin amacının arsasını değerlendirmek olması karşısında arsa sahibinin nihai tüketici sayılmaması nedenleriyle Tüketici Mahkemelerinin de görevli olmayacağı gözetilerek iş bu davada Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğu kanaaatiye mahkememizin görevsizliğine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.