Adana Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2024/3092 K.2025/802

Av. ...

DAVANIN KONUSU

İpotek (İpoteğin Kaldırılması (Fekki))

KARAR TARİHİ : 19/06/2025

KARAR YAZIM TARİHİ : 19/06/2025

Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 31/03/2022 tarih ve 2019/... Esas 2022/... Karar sayılı kararına yönelik olarak istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla Dairemize gönderilen dosyanın yapılan incelemesinde;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...'a ait olan Konya ili Cihanbeyli ilçesi ...

Mahallesi ... mevkii ... pafta ... ada ,... parselde kayıtlı bulunan gayrimenkulün maliki olduğunu, müvekkilinin ... şirketi lehine davalı ile 05.10.2010 tarihinde yapılan protokol ve sözleşme uyarınca çerçevesinde gayrimenkulünü ipotek olarak verdiğini, şirket yetkilisi olan müvekkil daha sonra şirket hisselerini devrettiğini, şirketin daha sonraki ticari işlerinden haberdar olmadığını, müvekkilinin o tarihten beri felçli olduğunu ve zaman zaman hafiza kaybı da yaşadığını, bu durumdaki birisinin ticari faaliyetleri bilmesi ve muvafakat vermesinin de imkansız olduğunu,

davalı ile ... şirketi arasında çıkan ticari anlaşmazlık nedeniyle davalı Mersin 3.İcra Müdürlüğü 2015/...

E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, 29.02.2016 tarihinde ... şirketi yetkilisi tarafından dilekçe ekinde sunulan protokol gereği şirketine ait tüm borçları ödediklerini, davalı şirket söz konusu ipotek ve intifa hakkını fek edeceğini taahhüt ettiğini, ancak bugüne kadar edimini yerine getirmediğini, davalı ile ... şirketi arasında ticaret devam ettiğini ve bunun neticesinde de aralarında yeniden bir ticari uyuşmazlık meydana geldiğini, müvekkilinin yeni yapılan bu ticari işlerden haberi olmadığı gibi ipotek ve intifa hakkının kullanılmasına da muvafakati olmadığını,

davalı ile ... şirketi arasında 29.02.2016 tarihinde yapılan protokol gereği de söz konusu ipotek ve intifanın kaldırılması gerektiğini, ancak davalı bugüne kadar taahhüdünü yerine getirmediğini belirterek neticede, müvekkili ...' a ait olan Konya ili Cihanbeyli ilçesi ...

Mahallesi ... mevkii ... ada ,... parselde kayıtlı bulunan gayrimenkul hakkında müvekkilinin ileri aşamalarda daha fazla mağdur olmaması için icranın geri bırakılmasına dair tedbir kararı verilmesini, müvekkili ...' a ait olan Konya ili Cihanbeyli ilçesi ... mahallesi ... mevkii ... pafta, ... ada,... parselde kayıtlı bulunan gayrimenkul üzerine davalı lehine tesis edilmiş usulsüz ipotek ile intifa hakkının fekki'ne karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; esas yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 31/03/2022 tarih ve 2019/... Esas 2022/... Karar sayılı kararı ile; davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

İSTİNAF NEDENLERİ

Karara karşı davacı vekili; yerel mahkemenin karar verirken, taraflar arasında daha önce imzalanan ve tarafların kabul ederek gereğini yerine getirdikleri 29.02.2016 tarihli borç yapılandırma protokolünü dikkate almamasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, dosyanın içine delil olarak sunulan ve taraflar arasında imzalanarak yürürlüğe konan 29.02.2016 tarihli borç yapılandırma protokolü çerçevesinde taraflar eskiye yönelik tüm borçlarını yapılandırdığını ve bu protokolde belirlenen borç müvekkilleri tarafından davalı şirkete ödendiğini, bu anlaşma çerçevesinde müvekkillerinin,

davalı şirkete olan tüm borçlarını 09/03/2016 tarihinde ödediklerine ve davalı tarafında herhangi bir ihtirazi kayıt koymadan bu ödemeleri kabul ettiklerine dair belgeleri delil olarak yerel mahkemeye ibraz etmiş olmalarına rağmen yerel mahkemenin bu ipoteği sona erdiren sözleşmeyi dikkate almadan ve herhangi bir değerlendirme dahi yapmadan davanın reddine karar verdiğini, taraflar arasında imzalanan ve tarafların kabul ederek gereğini yerine getirdikleri 29.02.2016 tarihli borç yapılandırma protokolüne göre borçlar ödendiğinde davaya konu ipoteğin sona ereceğini, davacı tarafın bu borcun tamamını ödemesi karşısında;

davaya konu ipoteğin sona erdiğinin yerel mahkemece hiç değerlendirilmemesinin hukuka aykırı olduğunu, yerel mahkemenin kararına esas aldığı bilirkişi raporunda belirlenen borç miktarı ipotek sözleşmesinin sona ermesinden sonraki dönemde doğan borçlara ilişkin olduğundan bu borç ipotek kapsamında olmadığını,

müvekkil davacıların davalı şirkete olan borçlarını 15.03.2016 tarihine kadar ödeyerek bitirdiklerinden davaya konu ipoteğin sona erdiğini. yerel mahkemenin karar verirken taraflar arasında imzalanan ve geçerli olan protokoldeki hükümleri değerlendirmemesi ve ipoteğin sona erdiği tarihten sonraki borçların ipotek kapsamında kalmadığını dikkate almadan karar vermesinin hukuka aykırı olduğunu, taraflar arasında imzalanan ve geçerli olan borç yapılandırma protokolünde yer alan borçların tamamı belirlenen süre içinde ödendiğini ve ödemelere ait kayıtların mahkemeye delil olarak sunulduğunu,

ipoteğin sona erdiği hususunun dikkate alınarak davalarının kabulüne ve sona erdiği belli olan davaya konu ipoteğin fekkine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, ipoteğin kaldırılması isteğine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; karara karşı davacı mirasçı ... vekili tarafından yukarıda belirtilen gerekçelerle istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İpotek, kişisel bir alacağın teminat altına alınması amacını güden ve bir taşınmaz değerinden alacaklının alacağını elde etmesini sağlayan, sınırlı bir ayni haktır. Türk Medeni Kanunu maliklerin mülkiyeti satış yoluyla devretmeleri sırasında doğan alacaklarını koruma gereği duyduğundan alacaklarını teminat altına alabilmeleri için taşınmaz üzerinde ipotek tesis hakkı sağlamıştır. Alacak sona erdiği halde, alacaklı, terkin taahhüdüne rağmen terkin talebinde bulunmazsa taşınmaz maliki ipoteğin fekkini (kaldırılmasını) dava yoluyla isteyebilir. Kuşkusuz kurulan ipoteğin temelini, ipotek akit tablosu teşkil eder.

İpoteğin alacağa bağlılığı ve alacağın hukuki akıbetine tabi olması yanında, teminat altına alınan alacak miktarının gösterilmiş olması aranmasına rağmen; alacağın, doğmuş veya henüz doğmamış olabilmesi yanında, şarta bağlı, miktar bakımından belirsiz veya değişken olması da mümkündür. Ancak alacağın, teminata başvurulduğu sırada mevcut olması gerekir.

Alacağın doğmuş ve miktarının belirli olması durumunda anapara ipoteği (sabit ipotek, adi ipotek, karz ipoteği, kesin borç ipoteği) mevcut olurken; henüz doğmamış veya doğmuş olmakla birlikte miktarı belirsiz olan alacak da ipoteğin teminat sağladığı en yüksek sınır belirlenerek, üst sınır ipoteği (limit ipoteği, azami meblağ ipoteği, maksimal ipotek) tesis edilerek teminat altına alınır.

Alacak sona erdiği halde alacaklı terkin taahhüdüne rağmen terkin talebinde bulunmazsa taşınmaz maliki rehnin fekkini (kaldırılmasını) dava yolu ile isteyebilir.

Somut olayda; davacı vekili, dava konusu taşınmazın tapu kaydına tesis edilen ipoteğe konu borcun ödendiğini, davalının alacağını tahsil ettiğini, taleplerine rağmen ipoteğin kaldırılmadığını ileri sürerek, eldeki davayı açmıştır.

Dava konusu Konya İli, Cihanbeyli İlçesi, ... Mahallesi, ... Mevki ... Ada ... parselde( tevhit ile ... ada ... parsel olmuş, ... parselin ifrazı sonucu ... ada ... parsel ve ... ada ... parsel) kayıtlı taşınmaz üzerine 05/10/2020 tarih, ... yevmiye sayılı, 1. Derecede ve 1.sırada 300.000 TL bedelli ipoteğin davalı şirket lehine tesis edildiği, ipoteğin bayilik sözleşmelerine dayandığı, davalı ile dava dışı ...

Şti arasında 27.03.2008 tarihli bayilik sözleşmesi akdedildiği, davacı mirasçı ...' ın da iş bu sözleşmenin garantörü olarak 25.09.2014 tarihli sözleşmeye imza attığı, ayrıca sözleşmenin teminatı olarak davacı müteveffa ...' a ait dava konusu taşınmazın kaydına ipotek konulduğu, ipotek sözleşmesi incelendiğinde taşınmazın bayilik sözleşmesi ve protokollerden kaynaklanan doğmuş ve doğacak bütün alacakların teminatını teşkil ettiği bu nedenle üst limit ipoteği olduğu,

ipotek konusu sözleşmeye dayalı borç bulunduğu sürece ipoteğin kaldırılamayacağı incelenen icra dosyaları ve alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde dava tarihi itibari ile davalının dava dışı ... Şti'den 64.437,44 TL alacaklı olduğu, bilirkişi raporunda 29/02/2016 tarihli Borç yapılandırma protokolüne göre yapılan ödemelerin dikkate alındığı, kaldı ki borç yapılandırma protokolü adı altındaki belgede sözü edilen ipoteğin, Mersin 3.icra Müdürlüğü'nün 2015/...

Esas sayılı dosyasında takibe konu edilen ipotek olduğu ,ipotekli taşınmazın Konya ili, Cihanbeyli ilçesi, ... Köyü ... Ada, ... Parsel sayılı taşınmaz olduğu, bu taşınmazın tapu kaydına 07.03.2008 tarih ve ... yevmiye numarası ile 500.000,00.TL bedelli ipotek tesis edildiği ve ipotekli takip yapıldığı ve borçlu şirket ile bu dosya borcuna ilişkin yapılandırma protokolü yapıldığı ve Protokol gereği borç ödendikten sonra da ipoteğin kaldırıldığı anlaşılmıştır.

Mahkemece verilen kararda bir isabetsizlik görülmemiştir.

Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, duruşma açılmasına gerek görülmeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1. maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM/: Gerekçesi Açıklandığı Üzere;

1)Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 31/03/2022 tarih ve 2019/... Esas 2022/... Karar sayılı kararına karşı davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2)-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 615,40.TL karar ve ilam harcından peşin alınan 80,70.TL istinaf karar harcının mahsubu ile bakiye 534,70.TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,

3)-6100 sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,

4)-6100 sayılı HMK'nın 330. maddesi gereğince inceleme duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,

5)-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde İADESİNE,

6)HMK'nın 359/4 maddesince karar tebliğ işlemlerinin Dairemiz tarafından YAPILMASINA,

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır