Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2023/729 K.2025/921

2- ... VEKİLİ : Av. DAVALI : ... VEKİLİ : Av.

DAVA

Ferdi Kaza Koltuk Sigortasından Kaynaklanan Maddi Tazminat

KARAR TARİHİ : 15/04/2025

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 15/04/2025

....Asliye Ticaret Mahkemesinin 18/11/2021 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararına yönelik olarak istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla Dairemize gönderilen dosyanın yapılan incelemesinde;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 19/06/2010 günü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı minibüs ile ... yönünden ... yönüne doğru seyir halinde iken kesin virajı dönemeyip direksiyon hakimiyetini kaybettiği araç ile seyrine göre sol taraftan yoldan çıkmasıyla ölümlü ve yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, trafik kazasında ... plakalı araçta yolcu konumunda olan ...'un vefat etmesi nedeniyle fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere 1.000,00 TL maddi tazminatın (ferdi kaza koltuk sigortasından kaynaklanan) temerrüt tarihinden itibaren işletilecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası teminatı nedini ile açıldığını, ... sorumluunun kazanın gerçekleştiği tarihte geçerli olan sigorta timenat limitinin sınırlı olduğunu, davacının davasını ispatladığı varsayımında dahi taraflar arasında bir poliçe ilişkisi bulunmadığını müvekkilinin tacir sıfatını haiz olmaması nedeni ile ticari faiz talebinin yerinde olmadığını, kazanın meydana geldiği taşıma Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortasına tabi bir taşıma olmadığını, bu bağlamda kazanın meydana geldiği taşımanın niteliğine bakılacak olursa ... plakalı aracın ...

Yüksek Teknoloji Ür. 'ne ait olduğunu, aracın kaza esnasındaki şöförün ve içindeki yolcuların da şirketin çalışanları olduğu, soruşturma dosyasındaki ifadelerden şirket çalışanlarının iş seyahati kapsamında Tokat iline gittikleri ve dönüş yolunda kazanın meydana geldiğinin anlaşıldığını, kazanın teminat kapsamında olmadığından davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın kabulü ile; davacı ... için 62.500,00 TL , davacı ... için 62.500,00 TL tazminatın 23/03/2020 tarihininden itibaren başlayacak avans faizi ile beraber davalıdan alınarak davacılara verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Karara karşı davalı vekili; kazanın meydana geldiği taşımanın Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortasına tabi bir taşıma olmadığını, taşımanın koltuk sigortası kapsamında sayılabilmesi için ücreti mukabilinde taşınan yolcuların varlığının gerekli olduğunu, yasa koyucunun ve koltuk sigortası özelinde idarenin de sigortayı zorunlu kıldığı taşımalar ve yetki belgesi türlerinin ticari mahiyette olanlar olduğunu, dava konusu kazanın meydana geldiği taşımanın niteliğine bakılacak olursa ... plakalı aracın ...

Yüksek Teknoloji Ürünleri A.Ş'ne ait olduğunu, aracın kaza esnasındaki şoförünün ve içindeki yolcuların da şirketin çalışanları olduğu getirtilen ceza dosyasının içeriği ile sabit olduğunu, ancak mahkemece bu hususta bir değerlendirme yapılmadığını, soruşturma dosyasındaki ifadelerden şirket çalışanlarının iş seyahati kapsamında Tokat iline gittiklerini ve dönüş yolunda kazanın meydana geldiğinin anlaşıldığını,

hal böyle iken ilk derece mahkemesi tarafından taşımanın mahiyeti hakkında herhangi bir değerlendirme içermeyen gerekçelerle davanın kabulü yolunda hüküm kurulmasının hatalı olmakla verilen kararın bu yönden ortadan kaldırılması gerektiği kanaatinde olduklarını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, ferdi koltuk sigortasına dayalı olarak açılan tazminat davasıdır.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş olup karar davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

Kaza tarihinde ... plakalı minibüsün ... Yüksek Teknoloji Ürünleri A.Ş. adına kayıtlı olduğu dava dosyasında bulunan evrakların incelenmesinden anlaşılmıştır.

4925 Sayılı Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin Sigorta Yaptırma Zorunluluğu ve Yapılması Zorunlu Sigortalar ile Sigortasız Taşıma Yapılamayacağı Başlıklı 47, 48 ve 49 maddelerinde: "Sigorta yaptırma zorunluluğu MADDE 47- (1) Yolcu taşımalarında, yetki belgesi sahipleri; yolcular ile sürücüler ve bunların yardımcılarına gelebilecek bedeni zararlar için, bu Yönetmelikte belirtilen zorunlu sigortaları yaptırmak zorundadırlar. Bu fıkraya aykırı hareket edenlere, Kanunun 26 ncı maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde belirtilen (....) miktarda idari para cezası uygulanır.

(2) Uluslararası yolcu taşımalarında, seyahatin Türkiye hudutları dışındaki bölümü ile ilgili sigorta konusu Hazine Müsteşarlığınca yapılan düzenlemelere tabidir.

Yapılması zorunlu sigortalar

MADDE 48-(1) Bu Yönetmelik kapsamındaki yolcu taşımalarında; 2918 sayılı Kanunda tanımlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası ile 3/6/2007 tarihli ve 5684 sayılı Sigortacılık Kanununa dayanılarak çıkarılan karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası, yaptırılması zorunlu olan sigortalardır.

Sigortasız taşıma yapılamayacağı

MADDE 49 —(1) Bu Yönetmelik kapsamında yolcu taşımacılığı faaliyetinde bulunacaklar, zorunlu mali sorumluluk sigortası ve karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası bulunmayan taşıtlarını sefere çıkaramazlar. Bu fıkraya aykırı hareket edenlere, Kanunun 26 ncı maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde belirtilen (....) miktarda idari para cezası uygulanır." hükmü mevcuttur.

... plakalı minibüsün kaza tarihinde ... Yüksek Teknoloji Ürünleri A.Ş. Adına kayıtlı olduğu ve içerisindeki taşıdığı yolcular ile Tokat iline gittiği, içinde taşınan yolcuların tamamının ...

Yüksek Teknoloji Ürünleri A.Ş. çalışanları olmaları halinde; firmanın şehirler arasında kendi yolcularını taşıyabilmesi için 4925 sayılı karayolu taşıma kanunu ve yönetmeliği kapsamında Bakanlıktan D3 yetki belgesi alması, aynı zamanda zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası yaptırması mecburidir.

Taşınan yolcudan ücret alınıp alınmaması veya yolcuların iş görüşmesine, seminere, geziye vb. yerlere götürülüp getirilmesi zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası yaptırma zorunluluğu ortadan kaldırmaz. İçinde taşıdığı yolcuların tamamının ...

Yüksek Teknoloji Ürünleri A.Ş. fabrika çalışanı olmaması durumunda ise; bu aracın kat ettiği yolda bu taşımayı yapabilmesi için 4925 sayılı Karayolları Taşıma Kanun ve Yönetmeliği gereği D2 veya B2 yetki belgesinin olması ve aynı zamanda zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası, sigortanın adından da anlaşılacağı üzere zorunlu olup inisiyatife bağlı bir sigorta olmayıp yaptırması mecburidir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelerde ... plakalı araca ait D2 veya D3 yetki belgesi olduğuna dair evraka rastlanılmamıştır. Ancak dava dışı ... Yüksek Teknoloji Ürünleri A.Ş.'nin yaptığı iş çerçevesinde çalışanlarını bu şekilde ara ara şehir dışına gönderdiği, bu iş için kazaya sebep aracın kullanıldığı, işçilerin taşındığı araç için ayrıca bilet vs aranmayacağı ve taşımanın ücretsiz olduğunun kabul edilemeyeceği, aracın kapasitesi dikkate alındığında zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası yaptırmasının gerektiği, ancak yaptırılmadığı anlaşılmakla davalı vekilinin kazanın meydana geldiği taşımanın zorunlu koltuk ferdi kaza sigortasına tabi bir taşıma olmadığına yönelik istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.

HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;

İlk Derece Mahkemesince açıklanan ve benimsenen nedenlerle dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye ve delillerin taktirinde ve değerlendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davanın kabulüne karar verilmiş olmasında, usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmadığı anlaşılmakla, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiş olup aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.