İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2025/1383 K.2025/1314

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sırasında davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin reddine dair verilen ara karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili dava ve ihtiyati haciz talep dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalanan "KALIP KİRALAMA SÖZLEŞMESİ" kapsamında davalıya teslim edilen ve sözleşme uyarınca kira süresinin sonunda tekrar davacıya teslim edilmesi gereken kalıpların bir kısmının hasarlı olarak iade edildiğini, bir kısmının ise hiç iade edilmediğini, sözleşme uyarınca davalının bu kalıp bedellerini ödeme yükümlülüğü altında bulunduğunu, çektikleri noter ihtarına verilen cevapta, söz konusu kalıpların kullanım ömrünü tamamlamış olduğunun ve bu nedenle iade yahut bedel ödeme yükümlülükleri bulunmadığının bildirildiğini,

müvekkili tarafından kalıp bedeli için kesilen faturanın davalı tarafa gönderildiğini, faturaya itiraz edilmediğini, uzun süredir de fatura bedelinin ödenmediğini, fatura bedelinin tahsili için davalı aleyhine İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasıyla ilamsız icra takibine giriştiklerini, davalının haksız olarak takibe itiraz ettiğini belirterek, itirazın iptali ile takibin devamına ve İİK'nın 258.maddesindeki yaklaşık ispat koşulu sağlandığından takip konusu alacağı temin etmek üzere davalının haczi kabil mallarının yeteri kadar kısmının ihtiyaten haczine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN İSTİNAFA KONU KARARININ ÖZETİ İlk derece mahkemesi ihtiyati haciz talebinin değerlendirdiği 28.05.2025 tarihli ara kararıyla, "...Alacağın varlığının yargılamayı gerektirmesi, İİK madde 257'deki şartların oluşmaması nedeniyle, ihtiyati haciz talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur..." gerekçesiyle davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin reddine, karar verilmiştir. Bu ara karara karşı, davacı vekili tarafından yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalanan kalıp kiralama sözleşmesi uyarınca, davalı şirketin, kalıpların Tanzanya'daki projede kullanımından sonra aynen davacıya iadesinin kararlaştırıldığını, sözleşmenin 7.6 ve 9.3 maddeleri uyarınca, kiralamaya konu kalıplarda herhangi bir hasar olması ya da emtianın borçlu şirket bünyesindeyken kullanım ömrünü tamamlaması halinde emtia bedelinin davalı şirket tarafından ayrıca ödeneceğinin kararlaştırıldığını, müvekkilinin kalıpları davalıya sağlam bir şekilde eksiksiz olarak teslim ettiğini,

İhtiyati haciz talebi bakımından somut olayda yaklaşık ispat koşulunun sağlandığını, gümrük çıkış beyannamesinin dosyada mevcut olup bu belgenin müvekkilinin edimini yerine getirdiğini ispatladığını, emtianın sözleşmede kararlaştırılan şekilde davacıya iade edilmediği konusundaki davalı şirketin ikrarını içeren Beşiktaş ...

Noterliğinin ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin dosyada mevcut olup davalının sözleşme gereğince davacıya iade etmesi gereken kalıpları iade etmediğini, bu ihtarnamenin kanıtladığını, ayrıca taraflar arasında emtianın adedi ve birim fiyatları konusunda sağlanan mutabakat yazışmalarının ve müvekkili tarafından düzenlenen faturanın yer aldığını, gönderilen faturaya davalının itiraz etmediğini, tüm bu belgelerle ihtiyati haciz bakımından alacağın varlığı ve miktarı konusunda yaklaşık ispatın sağlandığını,

Tarafları aynı olan başka bir davada ... projesine ilişkin sözleşme kapsamında İstanbul Bam 13. Hukuk Dairesince ihtiyati haciz talebinin kabulü yönünde karar verildiğini,Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin, ihtiyati haciz talebinin reddine dair 28.05.2025 tarihli ara kararının usule ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, ara kararın kaldırılmasına ve ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Talep, İİK'nın 258/3. maddesi uyarınca, esas dava içinde ihtiyati haciz talebinin reddine dair verilen ara kararının istinafına ilişkindir. İlk derece mahkemesince görülen itirazın iptali davasında davacı vekili ihtiyati haciz talebinde bulunmuş, ilk derece mahkemesi 28.05.2025 tarihli ara kararla davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.

Bu ara karara karşı davacı vekili tarafından, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca, davacı tarafından ileri sürülen istinaf nedenleriyle ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılmıştır. Taraflar arasında "KALIP KİRALAMA SÖZLEŞMESİ" başlıklı sözleşmenin imzalandığı, davalının da kabulündedir. Zira örneği dosyaya sunulan Beşiktaş ...

Noterliğinin 13.05.2025 tarihli ... yevmiye sayılı işlemi ile onaylanan cevabi ihtarnamede davalı, sözleşmenin imzalandığını kabul etmiştir. Bu durumda ihtiyati haciz talebi bakımından yaklaşık ispatın oluşup oluşmadığının sözleşme hükümleri esas alınarak dosyadaki diğer delillerle birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir.

Sözleşme içeriğine göre taraflar arasında davalının Tanzanya'da yaptığı bir projede kullanılmak üzere kalıp kiralama konusunda anlaşma sağlandığı, ancak tarafların bu sözleşmeye kira sözleşmesi başlığı verdikleri halde, bazı muhasebesel nedenlerle satım faturası düzenlendiği, geçici ihracat işlemi ile yurt dışına çıkmasının hedeflendiği, sözleşme kapsamındaki kalıpların davalıya teslim edildiği; sözleşmenin 7.5 maddesinde alıcı olan davalının 31.08.2020 tarihi itibariyle kalıpları temizlenmiş, eksiksiz ve kullanılabilir durumda satıcı davacının İstanbul deposunda iade etmeyi üstlendiği;

sözleşmenin 7.6 maddesinde kalıpların kullanımına bağlı oluşan hasarların ve eksiklerin tespiti durumunda onarım ve tamirat masraflarının davalı alıcı tarafından karşılanacağının taahhüt edildiği; sözlemenin 9.3 maddesinde, satıcıdan kaynaklı sebeplerle yahut ekipmanın ekonomik ömrünün sona ermesi vesilesiyle ekipmanın Türkiye'ye dönmesi söz konusu olmaz ise tüm kalıpların alış fiyatı üzerinden davalı alıcı tarafından satın alınacağının hüküm altına bağlandığı;

sözleşmenin "Ek-A Ödeme Şartları" başlıklı maddesinde ise "Kalıpların Projedeki kullanımının ardından satıcıya geri satılacak olması nedeniyle alıcı tarafından satıcıya herhangi bir satış bedeli ödenmeyecektir. Bu nedenle satış işlemi ile ilgili olarak satıcı tarafından kesilen fatura muhasebede alacak hesabında değil, teminat hesabında takip edilecektir.

Kalıpların projedeki kullanımının ardından geri satılması anında alıcı tarafından satıcıya kesilecek fatura ile hesap kapatılacaktır" hükmünün yer aldığı anlaşılmaktadır. Davalının cevabi ihtarname içeriğine göre kalıpların davacı tarafından davalıya teslim edildiği, yine cevabi ihtarname içeriğine göre kalıpların kullanım ömrünü doldurmuş olmaları nedeniyle iade edilmediği, bu durumda iade yükümlülüklerinin bulunmadığının bildirildiği anlaşılmaktadır.

Yine davalının cevabi ihtarında davacının davalıya fatura gönderdiği kabul edilmiş olup faturanın fahiş olduğunun belirtildiği anlaşılmıştır.

Tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında sözleşme ilişkisinin mevcut olduğu, davacının sözleşme uyarınca davalıya kalıpları teslim ederek kendi edimini yerine getirmediği, kalıpların davalı tarafça davacıya iade edilmediğinin ihtarname içeriğinde kabul edildiği, iade etmeme gerekçesi olarak kalıpların kullanım ömrünün tamamlandığının gösterildiği, bu tespitlere göre ve sözleşmenin yukarıda anılan hükümleri dikkate alındığında, alacağın varlığı ve miktarı bakımından İİK'nın 258. maddesinde öngörülen yaklaşık ispat koşulunun sağlanmış olduğu kanaatine varılmıştır.

Bu nedenle ilk derece mahkemesince davacının ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesi usule ve yasaya aykırı bulunduğundan, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Açıklanan bu gerekçelerle İİK'nın 258/3 ve HMK'nın 353/1.b.2 maddeleri uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, ihtiyati haciz talep eden davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin istinafa konu olup ihtiyati haciz talebinin reddine dair verdiği 28.05.2025 tarihli ara kararının kaldırılmasına, davacı vekilinin ihtiyati haciz talebi hakkında dairemizce yeniden karar verilmesine ve sonuçta ihtiyati haciz talebinin teminat karşılığında kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

KARAR. Yukarıda açıklanan gerekçelerle. İİK'nın 258/3 ve HMK'nın 353/1.b.2 maddeleri uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, ihtiyati haciz talep eden davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin istinafa konu olup ihtiyati haciz talebinin reddine karar verdiği 28.05.2025 tarihli ara kararının kaldırılmasına, davacı vekilinin ihtiyati haciz talebi hakkında dairemizce yeniden karar verilmesine, bu doğrultuda.

1-Davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin İİK'nın 257 ve devamı maddeleri uyarınca teminat karşılığı kabulü ile davalının, 18.181,50 USD'nin dava tarihindeki kur karşılığı olarak gösterilen 718.408,82 TL davacı alacağını karşılamaya yeterli miktardaki haczi kabil menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine, 2-İİK'nın 259. maddesi uyarınca takdiren %15 oranında belirlenen 107.761,32 TL nakdî teminat ilk derece mahkemesi veznesine yatırıldığında ya da aynı tutarda kesin ve süresiz banka teminat mektubu ibraz edildiğinde, kararın icrası için bir suretinin ilk derece mahkemesi tarafından,

ihtiyati haciz talep eden davacı vekiline verilmesine,3-Kararın, asıl icra takip dosyası üzerinden icra müdürlüğünce yerine getirilmesine,4-Davacı tarafından yatırılan istinaf başvuru harcının Hazineye gelir kaydına; istinaf peşin karar harcının ise talebi hâlinde, ilk derece mahkemesince davacıya iadesine,5-Davacı tarafından yapılan kanun yolu giderlerinin, ilk derece mahkemesince, esas hükümle birlikte yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine,6-Gerekçeli kararın, ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,7-Dosyanın,