İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2024/506 K.2024/3319

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak,ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle,dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; elektrik aboneliği yaparak şantiye için elektrik kullandığını, bütün faturaların eksiksiz ödendiğini, inşaatın bitişine kadar aboneliğin aktif kullanıldığını fakat bina tamamlandıktan sonra bina sakinlerinin bireysel aboneliğe geçerek kendi faturalarını ödemeye başladığını, elektrik tesisatlarının takıldığını, davalının kendisine kaçak elektrik kullandığı iddiası ile 104.582,25-TL ceza kestiğini, bina sakinlerinin mağdur olmaması için söz konusu bedeli ödediklerini, faturanın elektriklerin kesilmesi sonrasında tesadüfen öğrenildiğini kendilerine tebliğ yapılmadığını,

kendisine daha önce 23.147,63-TL bedelli ceza kesildiğini, bu cezanın ödenmemesi halinde bina saatlerinin takılmayacağının söylenmesi üzerine bedeli ödediklerini, kaçak elektrik faturasının “Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğine ” aykırı olarak kesildiğini, kaçak elektrik tespit edilen sayacın sökülmediğini, elektriğin kesilmediğini, bildirim yapılmadığını, fiş bırakılmadığını, suç duyurusunda bulunulmadığını, kaçak elektrik faturasının kendilerine gönderilmediğini, fotoğraflama yapılmadığını, kaçak elektrik cezasının yönetmelikteki hesaplamaya uygun şekilde yapılmadığını,

Yargıtay 3.HD.nin emsal kararı gereği tutanağın bir komşu ve muhtar huzurunda imzalanması gerektiğini iddia ederek, söz konusu ceza faturası nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ile ödenen bedelin ticari faizi ile birlikte iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, dava şartı arabuluculuk sürecinin işletilmediğini, davacının şantiyesine ait sayaç devre dışı bırakılarak, direk bağlantı ile kaçak elektrik tüketildiğinin tespit edildiğini, kaçak elektrik tutanağı tanzim edildiğini, kaçak elektrik tutanaklarına itiraz edilmediğini, kaçak elektrik faturasının mevzuata uygun tanzim edildiğini, görevlilerce hazırlanana kaçak tespit tutanağının aksi ispatlanmadıkça geçerli belgeler olduğunu, davacının borcunun yalnızca 84.000-TL’lik kısmı için ihtirazi kayıtla ödeme yaptığını, kalan kısım için itirazda bulunmadığını,

bu kısım için istirdat talep edemeyeceğini savunarak, davanın reddini talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonunda.

"Deliller çerçevesinde, davalının kaçak elektrik tespit tutanağını usulüne uygun tutmadığı, herhangi bir tespit ve bulgunun delil olarak sunulmadığı, şantiye aboneliğinin, çıkarılan son borçlar ödenerek usulüne uygun sona erdirildiği, apartmandaki dairelerin aboneliklerin oluşturulduğu, bu hususun tanıkların beyanları ve apartmandaki dairelere tahakkuk edilen faturalar kapsamında da ispat edildiği anlaşılmakla, davalının kaçak elektrik faturasının yerinde olmadığı değerlendirilmiştir.

22.11.2021 tarihli dekont ile 84.000-TL bedelli ödemesini ihtirazi kayıtla davalıya yaptığı, bunun dışında kaçak faturaya ilişkin ödemenin ispatına yarar başkaca delilin dosyada bulunmadığı, davacının sunduğu ödeme makbuzunun başka seri numaralı bir faturaya ait olduğu anlaşılmış, bu kapsamda,

davacının 88.427,08-TL bedelli kaçak elektrik faturası kapsamında davalıya borçlu olmadığının tespitine ve faturaya ilişkin ödenen 84.000-TL'nin istirdatına karar verilmiştir." gerekçeleriyle1-Davanın KISMEN KABULÜNE,Davacının 15.10.2021 tarihli ve ... fatura numaralı ve 88.427,08-TL bedelli kaçak elektrik faturası nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine, Davacı tarafça ödenmiş olan 84.000-TL’nin ödeme tarihi olan 22.11.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan istirdatı ile davacıya ödenmesine, Fazlaya ilişkin talebin reddine, karar verilmiştir.

Karara karşı davacı ve davalı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Davacı vekil istinaf başvurusunda önceki iddialarını tekrarla birlikte özet olarak; karar doğru olmakla birlikte kararda kısmi red verilmesi yönüyle kararın gerekçesi ve içeriği hukuka aykırı olduğunu, mahkemece dosyada alınan bilirkişi raporları ve tanık beyanları doğrultusunda davanın ispatlanmış olduğunu, kurumun banka hesabına açıklama yapılamaması sebebiyle yaptığı ödemenin iadesine karar verilmemesi müvekkilin mağdur edilmesi sebebiyet verdiğini,

müvekkilinin ödemesinde sistemsel engel sebebiyle yapamadığı bir açıklama yüzünden haksız para ödemesi ve mahkemece davasının reddedilmesi adalete sığmadığını ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.

18/01/2024 ek karar ile " HMK m.344 gereği davacı vekiline verilen 1 haftalık kesin süre içinde istinaf harçlarının tamamlanmadığı anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilmiş, bu karar aleyhine istinaf yoluna başvurulmamıştır.

Davalı vekili istinaf başvurusunda önceki iddialarını tekrarla birlikte özet olarak; rapora itirazlarının karşılanmaksızın mevcut raporlar esas alınarak karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, dosya kapsamındaki daimi sayaçlar listesinin sayaç işaretleri zabıt sonrasında ilk okuma T sayaç işareti ile normal dönem faturalama başlatıldığını, zabıt tespit öncesi kullanımların kaçak elektrik kullanımı olduğunu, bunun aksinin davacı tarafça kanıtlanamadığını, kaçak elektrik tutanakları Yargıtayın güncel içtihatlarınca "aksi sabit oluncaya kadar geçerli" belgelerden sayıldığını,

ihtirazi kayıt konulmadan yapılan ödemelerin istirdadı talebini muhtevi huzurdaki davanın reddi gerektiğini, faizi ve faiz oranını kabul etmediklerini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.Dava, kaçak tahakkukuna karşı menfi tespit ve istirdat taleplerine ilişkindir.Mahkemece tanıklar dinlenmiş ve bilirkişi raporu alınmıştır.Bilirkişi raporunda.

"04.10.2021 tarihli Kaçak/Usulsüz Elektrik Kullanım Tespit Tutanağından “şantiye sayacı olmadığından enerji kullanımı daimi sayaçlar üzerinden yapıldığı, 12 adet daireye, 1 adet asansöre ve 1 adet merdiven otomatiğine ait olduğu anlaşılan toplam 14 adet sayacın bulunduğu, tüketimin sayaçların üzerindeki endekslerin toplamından oluştuğu, davalı ile davacı arasında perakende satış sözleşmesi bulunduğu, bu sözleşme gereğince Davacının inşaatta kullandığı şantiye elektrik enerjisine düzenlenen faturaları ödediği, herhangi bir borcunun bulunmadığı, inşaat tamamlandıktan sonra dairelere bireysel sayaçlar takıldığı,

her dairenin maliki kendi adına davalı kurum ile sözleşme yaparak elektrik kullandığı, kaçak tespit tutanağının tutulduğu tarihten önceki tarihlere ait dosyada bulunan daire maliklerinin elektrik faturaları ve tahsilat dekontlarından anlaşılmaktadır.

Davalıya tahakkuk ettirilen tüketim miktarlarının sayaç endekslerinden elde edildiği ifade edilmektedir, ancak burada sayaç endekslerinden hangilerinin sözleşme olmadan elektrik tükettiğinin tespiti gerekirken bunun yapılmadığı anlaşılmaktadır. Zira kaçak tutanağının düzenlendiği tarihten önce sözleşme yaparak elektrik kullanan dairelerin olduğu anlaşılmaktadır.

Dosya kapsamındaki belgelerden, Davacının sorumlu olduğu dönem ve kaçak kullanıldığı iddia edilen elektrik tüketim miktarının ne kadarından sorumlu olduğu, ne kadarının yasal sözleşme ile malikler tarafından tüketildiği hakkında hesaplama yapılabilmesi için talep edilen bilgi ve belgelere ihtiyaç bulunmaktadır." yönünde görüş bildirilmiştir.

Ek raporunda ise; inşaatın tamamlanıp daireler teslim edildiğinde yeni sayaçlar tesis edildiği ve bu sayaçlara ilgili kurum tarafından dairelerin sahiplerine yeni abonelikler yapıldığı anlaşılmaktadır. Bu aşamada tesisatın uygunluğu ve sayaç için gerekli kontroller ilgili kurum tarafından yapılmaktadır. 23.02.2023 tarihli ... A.Ş. 'den gelen yazı ekindeki CD incelendiğinde.

Davacının 14.12.2021 tarihinde sözleşmeyi sonlandırdığını, borcu bulunmadığını, güvence bedelinin iade edildiği anlaşılmaktadır. Ayrıca ilgili adreste 27.11.2018 öncesi ve 14.12.2021 sonrası herhangi bir abonelik kaydının tespit edilmediği ifade edilmiştir.

04.10.2021 tutanak tarihinden öncesindeki aboneliklere ait bilgi bulunmamaktadır... kaçak elektrik kullanma süresini ve tahakkuk miktarını belirlerken ... 'ın tespitini doğru bulgu, belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesini sağlaması gerekmektedir.

Dosyaya Davacı tarafından sunulan belgelerde 04.10.2021 tarihli Kaçak elektrik kullanımı tutanağından önce bazı dairelere yasal aboneliklerin yapıldığı ve hatta kaçak elektrik tahakkuku yapıldığı görülmektedir. Bu durumda, dava dosyasına Davalı kurum tarafından gönderilen belgelerden kaçak elektrik kullanımı iddiasına ait tahakkukun neye göre yapıldığı anlaşılamamaktadır. Davacının iddiasını destekler mahiyette sunduğu belgelere herhangi bir itirazın olmadığı görülmektedir.

Kök ve Ek raporumuzdaki kanaatimizi değiştirecek bir durumun söz konusu olmadığını" mütalaa etmiştir. Davaya konu tutanağın, bir özel hukuk tüzel kişisi olduğu tartışmasız olan davacı şirkette hizmet akdiyle çalışan görevliler tarafından düzenlenmiş olduğu gözetildiğinde, HMK’nın 204 üncü maddesinin ikinci fıkrasında hüküm altına alınan belgelerden olmadığı tartışmasızdır. Eş söyleyişle, kaçak elektrik tutanağı, aksi sabit oluncaya kadar geçerli belgelerden değildir.

Diğer taraftan, “Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi esastır.” şeklindeki düzenleme ile ispat yükü, abonesi olan davacının sözleşme hükümlerine aykırı olarak kaçak elektrik kullandığı yönündeki tespite dayanarak davaya konu bedeli talep eden davalı şirkete aittir.

Somut olayda, davacı şirketin şantiye aboneliğinin olduğu ve dairelerin teslim edilmesi üzerine davacı şirkete ait şantiye aboneliğinin 14.12.2021 tarihinde sonlandırıldığı, davalı şirket tarafından düzenlenen tutanakta hangi dairenin ne şeklide kaçak kullanıldığını ve hesaplamanın ne şekilde yapıldığının gösterilmediği,

tutanak öncesinde bağımsız bölümler için ayrı ayrı faturaların düzenlenmiş olduğu anlaşılmaktadır.Bu haliyle, kaçak elektrik kullandığı yönündeki tespite dayanarak davaya konu bedeli talep eden davalı şirket tarafından kaçak kullanımın ne şeklide ve kim tarafından yapıldığının ispatlanamadığı anlaşılmakla mahkemece yazılı şekilde karar verilmesi isabetlidir.

Bu itibarla, davacı tarafça ek karar karşı istinaf kanun yoluna başvurulmadığından inceleme davalının istinaf başvurusu ile sınırlı olarak yapılarak; ilk derece mahkemesince verilen kararda mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b.1 maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerekmiştir.

KARA R

Yukarıda açıklanan nedenlerle;Davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine, Alınması gereken 5.738,04 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 1.510,11 TL harcın mahsubu ile bakiye 4.227,93 TL'nin istinaf eden davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsil müzekkeresinin temyiz edilen dosyalarda Dairemizce, temyiz edilmeden kesinleşen dosyalarda İlk Derece Mahkemesince ilgili vergi dairesine yazılmasına, harç tahsil müzekkeresinin İlk Derece Mahkemesince ilgili Vergi Dairesine Yazılmasına,İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına,