İdari iptal davası, idari işlemlerin hukuka aykırı olduğu iddiasıyla iptalinin istendiği davadır. İYUK m.2/1-a'da düzenlenir.
İdari İşlemin Beş Unsuru
- Yetki: İşlemi yapan idarenin yetkili olması
- Şekil: Kanunun gerektirdiği şekil şartları
- Sebep: İşlemin dayandığı maddi-hukuki sebepler
- Konu: İşlemin içeriği
- Maksat: Kamu yararı amacı
Dava Açma Süresi
- Genel: 60 gün (işlemin tebliğinden veya öğrenilmesinden)
- Vergi davaları: 30 gün
- İhtiyati tedbir/yürütmenin durdurulması talep edilebilir
Yargı Yolu
İdare Mahkemesi → Bölge İdare Mahkemesi (istinaf) → Danıştay (temyiz)
Tipik İptal Davaları
- Disiplin cezalarına itiraz
- Atama/görevden alma kararları
- İmar planı iptali
- İhale iptali
- Vergi cezası iptali
- Ruhsat iptali
Danıştay Yaklaşımı
Danıştay, idari işlemlerin "hukuka uygunluk denetimi"nin yerinde olarak yapılacağını ancak idarenin takdir yetkisinin (kamu hizmetinin gerekleri) çerçevesinde değerlendirileceğini benimsemektedir.
Kapsam notu: Yukarıdaki değerlendirme, belirli bir karara atıf yapmak yerine uygulamada yerleşik hâle gelmiş genel yaklaşımı özetlemektedir; bu nedenle esas ve karar numarası verilmemiştir. Somut bir dosyada emsal karara dayanılacaksa, ilgili kararın esas ve karar numarasıyla Yargıtay Karar Arama üzerinden teyit edilmesi ve tam metninin incelenmesi gerekir. Her dosyanın olgu örgüsü farklı olduğundan kararların somut olaya uygulanışı dosyaya özgüdür.
İdare hukuku avukatı desteği önerilir.