Burdur ili merkez ilçe sınırları içinde bazı alanların riskli alan ilan edilmesine ilişkin kararın yürürlükten kaldırılması, bölgedeki taşınmaz malikleri bakımından sürecin tersine dönmesi anlamına gelir. Riskli alan statüsü kalkınca hangi hakların sona erdiği, hangi taleplerin varlığını sürdürdüğü çoğu zaman netleştirilmeden bırakılır. Aşağıda bu ayrım ele alınmaktadır.
Riskli alan statüsü ne sağlıyordu
6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında ilan edilen riskli alanlarda, dönüşüm sürecine özgü bir rejim uygulanır. Bu rejim; uygulama işlemlerinin idare eliyle yürütülmesini, bazı harç ve vergi istisnalarını, kira yardımı ve kredi desteği gibi imkânları beraberinde getirir. Statünün kalkmasıyla bu özel rejim, kural olarak geleceğe yönelik olarak sona erer.
Kaldırma kararının doğurduğu pratik sorular
- Statü döneminde başlatılmış ve tamamlanmamış işlemler ne olacak
- Kira yardımı almakta olan hak sahiplerinin ödemeleri devam eder mi
- Yıkımı yapılmış yapılar bakımından yeniden yapılaşma hangi kurallara tabi olacak
- Tapu kütüğüne konulmuş şerhlerin terkini için başvuru gerekir mi
- Dönüşüm beklentisiyle askıya alınmış imar ve ruhsat işlemleri nasıl işleyecek
Kazanılmış durumların korunması
Statünün kalkması, o güne kadar hukuka uygun biçimde doğmuş hakları kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Ödenmesi gereken ancak henüz ödenmemiş bir yardım, tamamlanmış bir uzlaşma veya kesinleşmiş bir hak sahipliği bakımından malikin talep hakkı sürer. Buna karşılık henüz doğmamış, yalnızca beklenti düzeyinde kalan menfaatler bakımından aynı korumadan söz edilemez. Bu iki durumu ayırmak, idareye yapılacak başvurunun içeriğini belirler.
Malikin izlemesi gereken adımlar
- Kaldırma kararının yayımı tarihini ve taşınmazınızın karar kapsamında olup olmadığını teyit edin.
- Tapu kaydını çıkararak dönüşüm sürecine ilişkin şerh bulunup bulunmadığını kontrol edin.
- Belediye ve ilgili müdürlükten taşınmazın güncel imar durumunu yazılı olarak isteyin.
- Statü döneminde imzaladığınız protokol, muvafakat ve sözleşmelerin akıbetini yazılı olarak sorun.
- Kesilen veya durdurulan ödemeler varsa, gerekçesini isteyip süresi içinde itiraz edin.
Yapı güvenliği ayrı bir başlıktır
Riskli alan ilanının kaldırılması, o alandaki her yapının güvenli olduğu anlamına gelmez. Alan bazlı statü ile tek tek yapıların riskli olup olmadığının tespiti farklı süreçlerdir. Yapısı hakkında endişesi olan malikin, alan statüsünden bağımsız olarak yapı bazlı tespit yoluna başvurma imkânı bulunur.
Aktarılanlar genel bilgilendirme amaçlıdır; taşınmazınızın süreçte hangi aşamada olduğu sonucu değiştirdiğinden, kaldırma kararının kendi dosyanıza etkisinin ayrıca değerlendirilmesi gerekir.