Sahte bağlantı, taklit giriş sayfası veya kurum adı kullanılarak yapılan phishing saldırılarında zarar iki katmanlıdır: hesaba erişim sağlanmasıyla doğan doğrudan kayıp ve sahte içeriğin yayında kalmaya devam etmesiyle büyüyen zarar. TCK 243-245, 5651 sayılı Kanun ve KVKK ekseninde bu iki katman için başvurulacak makamlar birbirinden farklıdır ve tek dilekçeyle çözülmez.
Suç Duyurusu ile İçerik Kaldırma Aynı Şey Değildir
Cumhuriyet başsavcılığına yapılan suç duyurusu soruşturma başlatır; failin tespiti, iletişim ve işlem kayıtlarının temini bu yolla yürür. Ancak soruşturmanın başlaması, sahte sayfanın yayından kalkmasını kendiliğinden sağlamaz. İnternet yayınları bakımından erişimin engellenmesi ve içeriğin çıkarılması ayrı bir usule tabidir ve kural olarak sulh ceza hâkimliğinin karar alanına girer. Kişilik hakkı ihlali iddiası ile kişisel verilerin hukuka aykırı işlenmesi iddiası ise farklı başvuru yolları doğurur.
İlk Yirmi Dört Saatte Yapılacaklar
- Sahte sayfanın tam adresi, ekran görüntüsü ve erişim saati kaydedilir.
- Gelen e-posta veya mesajın kaynak bilgileri silinmeden saklanır.
- Bankaya ve ödeme kuruluşuna işlem itirazı derhal iletilir, başvuru numarası alınır.
- Hesap güvenliği sağlanırken cihazdaki kayıtların silinmemesine dikkat edilir.
- Zararın oluştuğu tarih ve tutar, dekontlarla birlikte listelenir.
Delilin Hukuka Uygun Elde Edilmesi
Bilişim dosyalarında delilin içeriği kadar nasıl elde edildiği de tartışılır. Üçüncü kişilerin cihazına veya hesabına izinsiz erişerek toplanan veriler, delil değeri bakımından sorun yaratabileceği gibi ayrı bir sorumluluk da doğurabilir. Bu nedenle kayıtların, kullanıcısı olduğunuz sistemlerden ve tarih damgası bozulmadan alınması gerekir.
Yetki Sorunu ve Sınır Ötesi Unsur
- Soruşturmada yetki, suçun işlendiği yer ölçütüne göre belirlenir; mağdurun bulunduğu yer üzerinden başvuru yapılması pratikte mümkündür.
- Sunucusu yurt dışında bulunan platformlarda içerik kaldırma talebi ayrı bir teknik süreç gerektirir.
- Veri sorumlusuna yapılacak başvuru ile idari makama şikâyet arasındaki sıra atlanmamalıdır.
- Tazminat talebi, ceza soruşturmasından bağımsız olarak hukuk mahkemesinde ileri sürülür.
Paralel Yürütülmesi Gereken Dosyalar
Phishing dosyalarında ceza soruşturması, içerik kaldırma başvurusu, ödeme kuruluşuna itiraz ve gerekiyorsa idari şikâyet eşzamanlı yürütülmelidir. Birinin sonucunu bekleyerek diğerini geciktirmek, hem içeriğin yayında kalma süresini hem de kayıt tutma süreleri nedeniyle delile ulaşma ihtimalini olumsuz etkiler.
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; saldırının biçimi, kullanılan platform ve zararın tutarı izlenecek yolu değiştirir. Kayıtlar silinmeden önce hızlıca hukuki destek almanız, dosyanın seyri açısından belirleyici olabilir.