Bir veri ihlali sonrasında kişisel bilgilerin internette yayılması, saatler içinde katlanan bir zarar üretir. Erişimin engellenmesi veya içeriğin kaldırılması talebinde geçen her gün, verinin kopyalanıp başka platformlara taşınması anlamına gelir. Bu rehber, 5651 sayılı Kanun, KVKK ve TCK'nın bilişim suçlarına ilişkin 243-245. maddeleri ekseninde içerik kaldırma sürecini, bildirim ve tebligat gecikmesinin yarattığı somut kayıp üzerinden kurgular.
İlk Yirmi Dört Saat: Delili Dondurun
İçerik kaldırıldığında delil de kaybolur. Bu nedenle başvurudan önce içeriğin kendisi kayıt altına alınmalıdır. Sayfanın tam adresi, yayın tarihi, varsa kullanıcı adı ve içeriğin görünür haliyle birlikte tarih bilgisini gösteren çıktı alınmalıdır. Yalnızca kırpılmış ekran görüntüsü, ileride içeriğin varlığını ispatlamakta yetersiz kalabilir.
Paralel Yürüyen Üç Kanal
Uygulamada bu üç kanal birbirini beklemeden başlatıldığında sonuç alma süresi belirgin şekilde kısalır:
- Platform içi bildirim: İçerik sağlayıcı veya yer sağlayıcıya doğrudan yapılan kaldırma talebi; en hızlı sonuç veren yol çoğu zaman budur.
- Sulh ceza hakimliğine erişimin engellenmesi başvurusu: 5651 kapsamında kişilik hakkı ihlali iddiasıyla yapılır; talebin hangi URL'lere yönelik olduğu tek tek gösterilmelidir.
- Kurula başvuru: İhlal kişisel verilerin hukuka aykırı işlenmesinden kaynaklanıyorsa, KVKK'da öngörülen şekilde önce veri sorumlusuna başvurulur, sonuçsuz kalırsa Kurula şikayet yolu açılır.
Tebligat Gecikmesi Burada Ne Anlama Gelir
Veri sorumlusuna yapılan başvurunun cevabı kanunda öngörülen süre içinde verilmelidir; bu sürenin dolması Kurula şikayet hakkının doğduğu andır. Başvurunun ulaştığı tarihin belgelenmemesi, sonradan "başvuru bize ulaşmadı" savunmasıyla karşılaşıldığında tüm takvimi baştan başlatır. Aynı şekilde hakimlik kararının ilgili taraflara tebliğ edilmesindeki gecikme, itiraz süresinin kayıtsız geçmesine yol açabilir. Bu nedenle başvurunun KEP, noter veya iadeli taahhütlü gibi tarih üreten bir kanalla yapılması tercih edilmelidir.
Kaldırma Kararının Kapsamını Geniş Kurun
Tek bir bağlantı için alınan karar, aynı içeriğin ayna sitelerde yeniden yayımlanmasını engellemez. Talep dilekçesinde içeriğin kopyalandığı adreslerin listelenmesi, arama motoru sonuçlarından çıkarılmasına ilişkin talebin ayrıca belirtilmesi ve karar sonrası periyodik tarama yapılması gerekir. İhlalin tekrarı halinde yeni başvuru için önceki karar dayanak olarak sunulabilir.
Ceza Boyutunu Gözden Kaçırmayın
Verinin ele geçirilme biçimi sisteme hukuka aykırı erişim veya verileri hukuka aykırı olarak verme ya da ele geçirme kapsamına giriyorsa, kaldırma sürecine paralel olarak cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunulabilir. Log kayıtlarının saklama süresi sınırlı olduğundan, şikayetin geciktirilmesi failin tespitini imkansız hale getirebilir.
Burada anlatılanlar genel çerçevedir. İhlalin türü, verinin niteliği ve platformun konumu izlenecek yolu değiştirir; kendi olayınıza özgü adımlar için hukuki destek alınması yerinde olur.