İcra takibinde alacağın tahsili çoğunlukla iki araçla yürür: hesaplara uygulanan e-haciz ve haczedilen malın satış yoluyla paraya çevrilmesi. İİK bu aşamaları düzenler, uyuşmazlık çıktığında HMK'nın usul kuralları uygulanır. Bu rehber her iki tarafın da kritik anlarını ele alır.
E-Haczin İşleyişi ve Sınırı
E-haciz, borçlunun banka hesaplarına elektronik ortamda uygulanan hacizdir ve hızlı sonuç verir. Ancak her para hesabı sınırsız haczedilemez; maaş ve bazı ödemeler için haczedilemezlik veya kısmi haciz kuralları vardır. Borçlu, hesabındaki paranın niteliğini (örneğin maaş olduğunu) belgeleyerek haczin kaldırılmasını veya sınırlanmasını isteyebilir.
Haczedilen Malın Satışa Hazırlanması
Satıştan önce malın değerinin belirlenmesi gerekir. Kıymet takdiri, satış bedelinin dayanağı olduğu için hem borçlu hem alacaklı açısından önemlidir. Takdir edilen değeri düşük veya yüksek bulan taraf, süresi içinde buna itiraz edebilir; bu itiraz kaçırılırsa değer kesinleşir ve satış bu değer üzerinden yürür.
Satış Aşamasındaki Kontrol Noktaları
- Satış ilanının usulüne uygun yapılıp yapılmadığı
- Kıymet takdirine süresinde itiraz edilip edilmediği
- Satış bedelinin, korunan asgari orana ulaşıp ulaşmadığı
- İhalenin usul kurallarına aykırılık taşıyıp taşımadığı
İhalenin Feshi Riski
Satış tamamlandıktan sonra bile, usule aykırılık veya zarar doğuran bir eksiklik varsa ihalenin feshi istenebilir. Bu talep sıkı süreye bağlıdır ve dar yorumlanır; bu nedenle asıl korunma, satıştan önceki itiraz haklarının zamanında kullanılmasıyla sağlanır. Alacaklı açısından ise usule tam uyum, tahsilatın geç kalmaması demektir.
İcra dosyalarında süreler ve haczedilebilirlik durumdan duruma değiştiğinden, buradaki genel bilgiler yerine kendi dosyanızdaki tarih ve işlemleri bir hukukçuyla gözden geçirmeniz hak kaybını önler.