Kişisel verisinin açık rızaya dayanılarak işlendiği söylenen ilgili kişi için iki ayrı mesele vardır: rızanın gerçekten geçerli olup olmadığı ve itiraz sürecinin süresinde yürütülüp yürütülmediği. 6698 sayılı Kanun, Kurula şikâyet hakkını sıkı bir takvime bağladığı için ikinci mesele çoğu zaman birincisinden önce sonucu belirler.
Önce rızanın geçerliliğini test edin
Açık rıza; belirli bir konuya ilişkin, bilgilendirmeye dayanan ve özgür iradeyle açıklanan bir irade beyanıdır. Hizmetin sunulması rıza vermeye bağlanmışsa, tek bir kutucukla birbirinden farklı işleme amaçları toplanmışsa ya da aydınlatma metni işleme amacını somut biçimde göstermiyorsa rızanın geçerliliği tartışmalı hâle gelir. Ayrıca veri sorumlusunun, işlemeyi başka bir hukuka uygunluk sebebine dayandırıp dayandıramayacağı da ayrıca değerlendirilmelidir.
Başvuru, cevap ve şikâyet zinciri
Süreç önce veri sorumlusuna yazılı başvuru ile başlar. Veri sorumlusu, talebi en geç otuz gün içinde sonuçlandırmakla yükümlüdür. Başvuru reddedilir, verilen cevap yetersiz bulunur veya süresinde cevap verilmezse; ilgili kişi cevabı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde Kurula şikâyette bulunabilir. Bu iki süre birlikte işlediğinden, cevap hiç gelmese dahi altmış günlük üst sınır beklenmeden takip edilmelidir.
Başvuru metninde bulunması gerekenler
- İlgili kişinin kimlik ve iletişim bilgileri ile başvuru tarihi
- Talebin hangi veriye ve hangi işleme faaliyetine ilişkin olduğu
- Rızanın geri alındığı açıkça belirtiliyorsa bunun tarihi
- Silme, yok etme veya aktarımın durdurulması taleplerinin ayrı ayrı yazılması
- Başvurunun tebliğ edildiğini gösteren kayıt
Rızanın geri alınması ayrı bir taleptir
Açık rıza her zaman geri alınabilir ve geri alma ileriye etkili sonuç doğurur. Ancak geri alma bildirimi, tek başına verilerin silinmesi sonucunu doğurmayabilir; bu nedenle geri alma ile silme talebi aynı metinde ama ayrı başlıklar hâlinde ileri sürülmelidir. Verinin üçüncü kişilere aktarıldığı biliniyorsa, aktarım yapılan tarafların bilgilendirilmesi de ayrıca istenmelidir.
İnternet yayınıyla birleşen dosyalar
Veri, bir internet yayını üzerinden erişilebilir durumdaysa 5651 sayılı Kanun kapsamındaki içerik çıkarma ve erişim engelleme yolları ayrı bir hat olarak işletilebilir. İki hattın birbirini beklemesi gerekmez; hangisinin daha hızlı sonuç vereceği, verinin yayıldığı mecraya göre değişir.
Yukarıdaki açıklamalar genel çerçeve niteliğindedir; işleme faaliyetinin niteliği ve veri sorumlusunun yapısı sonucu etkiler. Süreler kısa olduğundan, başvurunuza cevap gelmediyse takvimi bir uygulayıcıyla birlikte kontrol etmenizde yarar vardır.