Kişisel verisinin nasıl işlendiğini öğrenmek isteyen kişinin izleyeceği yol, doğrudan şikayet değil kademeli bir başvuru düzenidir. KVKK ve 6698 sayılı Kanun ile 5651 sayılı Kanunun kesiştiği alanda bu düzenin atlanması, şikayetin esasa girilmeden reddedilmesine yol açar.
Önce Veri Sorumlusu, Sonra Kurul
İlgili kişinin talebini öncelikle veri sorumlusuna iletmesi gerekir. Bu aşama tamamlanmadan Kurula yapılan şikayet, başvuru yolu tüketilmediği için işleme alınmaz. Aydınlatma metninin hiç sunulmamış olması da bu kuralı değiştirmez; bu durumda ilk talep, verinin hangi amaçla ve hangi hukuki sebebe dayanarak işlendiğinin açıklanmasını istemek olur.
Başvurunun Şekli ve İçeriği
- Başvuru, kimliği doğrulanabilir bir yöntemle ve yazılı olarak yapılmalıdır.
- Talep tek tek sayılır: bilgi verilmesi, düzeltme, silme, aktarılan üçüncü kişilerin bildirilmesi.
- Gönderim tarihi ve teslim kanıtı saklanır; sonraki sürelerin hesabı buna dayanır.
- Vekil aracılığıyla yapılan başvurularda yetki belgesinin eklenmemesi ret sebebi olabilir.
Süre Düzenini Kurmak
- Veri sorumlusunun talebi sonuçlandırması için otuz günlük bir süresi bulunur.
- Cevap olumsuzsa veya yetersizse, cevabın öğrenilmesinden itibaren otuz gün içinde Kurula şikayet yolu açılır.
- Hiç cevap verilmemişse, başvuru tarihinden itibaren altmış günlük süre içinde şikayet edilmelidir.
- Bu takvimin dışına çıkan şikayetler süre yönünden değerlendirme dışı kalabilir.
Kurul Kararına Karşı Yol
Kurulun verdiği karar veya uyguladığı idari yaptırım tarafları memnun etmezse, bu kararlara karşı idari yargıda dava açılabilir. Burada tartışılacak olan verinin işlenip işlenmediği değil, idari işlemin hukuka uygunluğudur; bu nedenle dilekçe kurgusu şikayet dilekçesinden farklı biçimde kurulmalıdır.
Tazminat Talebi Farklı Yargı Kolunda
Kişilik hakkı ihlalinden doğan maddi ve manevi tazminat talepleri Kurulun görev alanında değildir; bu talepler adli yargıda ileri sürülür. Aynı olay hakkında internet ortamındaki bir içeriğin kaldırılması isteniyorsa, bunun için öngörülen ayrı başvuru yolu da bağımsız olarak işletilir. Üç ayrı sürecin aynı anda ve birbirini beklemeden yürütülebileceği unutulmamalıdır.
Yukarıdaki anlatım genel bilgi vermeyi amaçlar; veri işleme faaliyetinin niteliği ve veri sorumlusunun statüsü sonucu etkileyebilir. Başvuru metnini göndermeden önce taleplerin doğru sıralanması, ilerideki bütün aşamaların dayanağını oluşturur.