Kişisel verilerin korunmasında, verinin toplanması kadar sona erdirilmesi de kurala bağlıdır. KVKK, 6698 ve 5651 sayılı düzenlemeler çerçevesinde ilgili kişi, verisinin silinmesini veya yok edilmesini isteyebilir; veri sorumlusunun ise baştan aydınlatma yapma yükümlülüğü vardır. Bu rehber, aydınlatmadan imhaya uzanan süreci açıklar.
Aydınlatma Yükümlülüğünün Kapsamı
Veri sorumlusu, kişisel veriyi elde ederken; hangi verinin, hangi amaçla, hangi hukuki sebeple işlendiğini ve kimlere aktarılabileceğini ilgili kişiye bildirmek zorundadır. Aydınlatmanın eksik veya yanıltıcı olması, sonraki işlemenin hukuki temelini zayıflatır. Bu nedenle aydınlatma metni, imha talebinin de zeminini oluşturur.
Silme, Yok Etme ve Anonim Hâle Getirme
Üç kavram sıkça karıştırılır. Silme, verinin ilgili kişiler için erişilemez ve tekrar kullanılamaz hâle getirilmesidir. Yok etme, verinin hiçbir biçimde geri getirilemeyecek şekilde ortadan kaldırılmasıdır. Anonim hâle getirme ise verinin kimliği belirli kişiyle ilişkilendirilemez duruma sokulmasıdır. Talebin hangisine yönelik olduğu net belirtilmelidir.
İmha Talebi Hangi Hâllerde İstenebilir?
- İşlemeyi gerektiren sebeplerin ortadan kalkması
- Açık rızaya dayalı işlemede rızanın geri alınması
- Verinin hukuka aykırı işlenmiş olması
- Saklama süresinin dolmuş olması
Talep önce veri sorumlusuna yapılır; sorumlunun cevabı ya da sessizliği üzerine ilgili kuruma başvuru ve ardından yargı yolu gündeme gelir.
Başvuru ve Cevap Süreci
İlgili kişi başvurusunu yazılı veya öngörülen yöntemlerle yapar; veri sorumlusunun makul süre içinde cevap verme yükümlülüğü vardır. Cevabın yetersizliği ya da hiç verilmemesi hâlinde şikâyet yolu açılır. Başvuru ve cevap tarihlerinin kaydı, süre hesabı için gereklidir.
Aktarılan Verinin Durumu
Veri üçüncü kişilere aktarılmışsa, imha talebinin bu alıcılara da iletilmesi beklenir. Zincirin tümü değerlendirilmeden yapılan imha eksik kalır.
Bu metin bilgilendirme amaçlıdır. Verinin türü, işleme sebebi ve saklama süresi sonucu etkileyebileceğinden, somut talebiniz için bir hukukçuya danışmanız yerinde olur.