Kişisel verilerin hukuka aykırı biçimde ele geçirilmesi veya paylaşılması hâlinde ilgili kişinin önünde birbirinden bağımsız iki yol vardır: idari denetim yolu ve yargı yolu. Bu iki yolun süreleri ve muhatapları farklıdır; birini işletmek diğerini kendiliğinden kapatmaz, ancak sıralamayı yanlış kurmak süre kaybına yol açar.
Önce Veri Sorumlusuna Başvuru
KVKK, Kurula şikâyetten önce veri sorumlusuna başvurmayı bir ön şart olarak öngörür. Veri sorumlusu talebi en geç otuz gün içinde sonuçlandırmak zorundadır. Başvurunun reddedilmesi, verilen cevabın yetersiz bulunması veya hiç cevap verilmemesi hâlinde ilgili kişi, cevabı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde Kurula şikâyette bulunabilir. Bu iki süre birlikte işler; ikincisi dolduğunda birincisi devam ediyor olsa da şikâyet imkânı sona erer.
Başvurunun Şekli Sonucu Belirler
Başvurunun tarihinin ispatlanabilir olması gerekir. Uygulamada tercih edilen yollar şunlardır:
- Kayıtlı elektronik posta adresine gönderim,
- Noter aracılığıyla ihtarname,
- Veri sorumlusunun sistemine daha önce bildirilmiş e-posta adresinden gönderim.
Başvuruda ihlalin konusu, talep edilen işlem ve iletişim bilgileri açıkça yazılmalıdır. Genel ifadelerle yapılan başvurular, veri sorumlusuna cevap vermeme değil eksik başvuru savunması imkânı tanır.
İhlal Bildirimi Yükümlülüğü Karşı Tarafta
Veri ihlali gerçekleştiğinde bildirim yükümlülüğü veri sorumlusuna aittir; ihlali öğrendiği andan itibaren en kısa sürede Kurula, ilgili kişilere de makul en kısa sürede bildirim yapılması beklenir. Şirketin bildirim yapmamış olması, ilgili kişi bakımından şikâyet dilekçesinde ayrıca vurgulanması gereken bir husustur ve idari yaptırım değerlendirmesini etkiler.
Kurul Kararı ile Tazminat Davası Ayrı Yollardır
Kurulun verdiği idari para cezası mağdura ödenmez; kamu geliridir. Uğranılan zararın giderilmesi için genel hükümlere göre hukuk mahkemesinde dava açılması gerekir. Verinin internette yayılması söz konusuysa 5651 sayılı Kanun kapsamında erişimin engellenmesi talebi de paralel olarak işletilebilir. Kurul kararını beklemek çoğu zaman ispat kolaylığı sağlar; ancak zamanaşımı işlemeye devam ettiğinden bekleme süresi bilinçli bir tercih olmalıdır.
Uzlaşma Teklifi Karşısında Değerlendirme
Veri sorumluları çoğu kez ihlali kabul etmeksizin bir ödeme önerisiyle konuyu kapatmak ister. Böyle bir metin imzalanmadan önce, ele geçirilen verinin niteliği, ihlalin sürekli sonuç doğurup doğurmadığı ve ibranın kapsamı dikkatle incelenmelidir; ileride ortaya çıkacak zararları da kapsayan geniş ibra kayıtları ciddi hak kaybı doğurur.
Yukarıdaki açıklamalar genel bilgi amaçlıdır. Süreler kısa ve kesin olduğundan, somut olayınızda vakit kaybetmeden hukuki destek almanız önerilir.