Boşanma davası sonuçlandığında taraflar çoğu zaman kararın tamamının aynı anda uygulanabileceğini düşünür. Oysa hükmün farklı bölümleri farklı zamanlarda ve farklı yollarla hayata geçer. Bu ayrımı bilmemek, alacağın gecikmesine ya da yersiz takip başlatılmasına yol açar.
Kesinleşme Şartı Aranan ve Aranmayan Bölümler
Kişi hâllerine ilişkin sonuçlar kararın kesinleşmesine bağlıdır; nüfus kaydındaki değişiklik bu kapsamdadır. Buna karşılık nafaka alacakları bakımından uygulama farklıdır ve tedbir nafakası dava sürerken dahi talep edilebilir. Bu nedenle hükmün her kalemi için ayrı bir zaman çizelgesi çıkarılmalı, TMK ve HMK çerçevesindeki bu ayrım gözden kaçırılmamalıdır.
Nafakanın Takibe Konulması
- Kararın ilgili bölümünün ve varsa kesinleşme şerhinin temini
- Ödenmeyen ay ve tutarların dökümünün hazırlanması
- Ödemelerin banka üzerinden yapılmasının talep edilmesi
- Elden ödeme iddiası varsa buna ilişkin belgenin saklanması
Nafaka ödemelerinin açıklamasız yapılması, ileride hangi aya ait olduğu tartışmasını doğurur; her ödemede dönem bilgisinin yazılması basit ama etkili bir önlemdir.
Velayet ve Kişisel İlişki Kararının Uygulanması
Çocukla kişisel ilişki kurulmasına dair hüküm, para alacağı gibi doğrudan tahsil edilemez; teslim ve iade saatlerinin karara uygun yürütülmesi esastır. Uygulamada en çok sorun çıkaran nokta, kararın belirsiz yazılmış olmasıdır. Gün, saat, teslim yeri ve tatil dönemlerinin ayrıca düzenlenmesi, sonraki uyuşmazlıkların çoğunu baştan önler.
Tazminat ve Mal Rejimi Alacakları
Maddi ve manevi tazminata ilişkin hükümler ile mal rejiminin tasfiyesinden doğan alacaklar farklı sürelerde uygulanabilir hâle gelir. Mal rejimi tasfiyesi çoğu zaman ayrı bir yargılama gerektirdiğinden, boşanma kararının kesinleşmesi bu talepler için bir başlangıç noktası olur. 4787 sayılı Kanun çerçevesinde aile mahkemelerinin görev alanı bu talepleri kapsar.
Anlaşmalı Boşanmada Protokolün Yazımı
Protokol metni, mahkeme hükmüne dönüşeceği için infaza elverişli olmalıdır. Taraflar anlaşmıştır gibi soyut ifadeler yerine; ödenecek tutar, ödeme tarihi, artış esası, teslim saatleri ve devredilecek malvarlığının kimliği açıkça yazılmalıdır. Bu titizlik, uzlaşmayı ileride yeni bir davaya dönüşmekten korur.
Buradaki açıklamalar genel niteliktedir. Hükmün kapsamı ve tarafların durumu farklılık gösterebileceğinden, takip başlatmadan önce kararın bir avukatla birlikte okunmasında yarar vardır.