Boşanma davasında verilen karar, taraflar için çoğu zaman sürecin sonu değil, yeni bir aşamanın başlangıcıdır. Kararın kâğıt üzerinde kalmaması, yani icra edilebilir hâle gelmesi ayrı bir dikkat gerektirir. TMK aile hukuku hükümlerini, HMK usulü, 4787 sayılı Kanun ise aile mahkemelerinin kuruluşunu düzenler. Bu rehber, boşanma hükmünün fiilen uygulanmasına odaklanır.
Kesinleşme Olmadan İcra Olmaz
Boşanmaya ve fer'ilerine ilişkin kararların bir kısmı, kesinleşmeden icraya konulamaz. Özellikle boşanmanın kendisi ve buna bağlı bazı sonuçlar bakımından kararın kesinleşmesi beklenir. Buna karşılık, dava sürerken hükmedilen tedbir nafakası gibi bazı kalemler daha erken uygulanabilir. Bu ayrım karıştırıldığında, erken başlatılan takip itirazla düşebilir.
Kalem Kalem İcra Edilebilirlik
- Nafaka: İştirak ve yoksulluk nafakası, kesinleşen hükme dayanılarak ilamlı icra yoluyla tahsil edilir; ödenmeyen nafaka bakımından ayrıca zorlayıcı yollar bulunur.
- Maddi ve manevi tazminat: Kararın kesinleşmesinin ardından ilamlı icra takibine konu edilir.
- Velayet ve kişisel ilişki: Bunların uygulanması, para alacağından farklı bir mekanizmayla, çocuğun üstün yararı gözetilerek yürütülür.
Yabancı Kararın Tanınması
Boşanma yurt dışında gerçekleşmişse, kararın Türkiye'de sonuç doğurabilmesi için tanıma veya tenfiz gerekir. Bu yapılmadan, yabancı boşanma kararına dayanarak nafaka veya tazminat tahsili mümkün olmaz; nüfus kaydı da güncellenmez.
Ödenmeyen Nafakaya Karşı
Nafaka yükümlülüğünü yerine getirmeyen tarafa karşı, icra takibinin yanında caydırıcı nitelikte ayrı bir yaptırım yolu da bulunur. Bu yola başvurulabilmesi için takibin usulüne uygun başlatılmış ve süreye ilişkin koşulların sağlanmış olması gerekir.
Yukarıdaki bilgiler boşanma kararının icrasını genel olarak açıklar. Hangi kalemin ne zaman icra edilebileceği ve kesinleşme durumu dosyanıza göre değişir; takip başlatmadan önce kararınızın incelenmesini öneririz.