Boşanma davası sürerken çocukla kişisel ilişkinin nasıl kurulacağı, çoğu ailede en hızlı çözüm bekleyen başlıktır. Dava sonuçlanana kadar geçen süre, çocuk açısından telafisi güç bir kopukluk yaratabildiğinden, geçici düzenlemenin içeriği ve uygulanabilirliği belirleyici olur.
Talebin Uygulanabilir Biçimde Yazılması
TMK ve HMK çerçevesinde verilecek geçici düzenlemenin en önemli özelliği, infaz edilebilir olmasıdır. Bu nedenle talep soyut bırakılmamalıdır. Günler, saatler, teslim ve teslim alma yeri, resmî tatiller ve okul tatilleri ile ulaşım yükümlülüğü ayrı ayrı belirtilmelidir. Çocuğun yaşı, okul düzeni ve tarafların mesafesi dikkate alınmadan yazılan talepler, kâğıt üzerinde kalır.
Uygulamada Sorun Çıkaran Noktalar
- Teslim yerinin belirsiz bırakılması
- Yaş grubuna uygun olmayan yatılı düzenlemeler
- Şehirlerarası mesafede ulaşım sorumluluğunun gösterilmemesi
- Bayram ve tatil dönemlerinin hiç düzenlenmemesi
Düzenlemenin Değiştirilmesi Talebi
Koşullar değiştiğinde mevcut düzenlemenin sürdürülmesi çocuğun yararına olmayabilir. Adres değişikliği, okul saatlerinin farklılaşması, sağlık durumu veya tarafların çalışma düzenindeki değişiklik, yeni bir talebin dayanağı olabilir. Bu tür başvurularda yalnızca memnuniyetsizlik değil, değişikliğin çocuk üzerindeki somut etkisi ortaya konmalıdır. 4787 sayılı Kanun kapsamında görevli aile mahkemesinin uzman görüşünden yararlanabildiği hatırlanarak, sosyal inceleme raporunun talep edilmesi de değerlendirilebilir.
Tebligat Gecikmesi ve Uygulama Sorunları
Kişisel ilişkiye dair ara kararlar, tebliğ edilmeden fiilen uygulanmaya çalışıldığında uyuşmazlık büyür. Karşı tarafın karardan haberdar olmaması, teslimin gerçekleşmemesine ve karşılıklı suçlamalara yol açar. Bu nedenle kararın tebliğ edildiği tarihin dosyadan takip edilmesi, adres değişikliklerinin mahkemeye bildirilmesi ve vekile tebligat yapılıp yapılmadığının kontrolü gerekir. Kararın uygulanmadığı hâllerde ise, uygulanmayan her tarihe ilişkin somut kayıt tutulması sonraki başvurunun temelini oluşturur.
Dosyayı Hazırlarken
- Çocuğun okul ve etkinlik takvimi belgelenir.
- Tarafların çalışma saatlerini gösteren belgeler eklenir.
- Teslim ve teslim alma denemelerine ilişkin yazışmalar tarih sırasıyla dizilir.
- Talep edilen düzenleme, hazır bir takvim tablosu hâlinde sunulur.
Çocuğun üstün yararı her dosyada farklı bir sonuca işaret edebilir; bu nedenle yukarıdaki başlıklar somut değerlendirmenin yerini almaz. Kişisel ilişki düzenlemesinde değişiklik veya itiraz düşünülüyorsa, dosyayı ve çocuğun günlük düzenini birlikte gözeten bir hukuki değerlendirme almak uygun olur.