Mal rejiminin tasfiyesinde en sık yaşanan kayıp, dava sonuçlandığında paylaşıma konu malvarlığının fiilen kalmamış olmasıdır. TMK, HMK ve 4787 sayılı Kanun çerçevesinde yürüyen süreçte, koruma amaçlı tedbirlerin zamanlaması esasa ilişkin argümanlar kadar belirleyicidir. Bu rehber, tedbir talebinin kurgusunu ve tasfiye takvimini birlikte ele alır.
Tedbir Talebini Erken ve Hedefli Kurmak
Koruma amaçlı taleplerin genel ve soyut biçimde yazılması, çoğu zaman reddedilmesine yol açar. Tapu kaydına şerh, banka hesaplarına yönelik sınırlama veya şirket payının devrinin önlenmesi gibi talepler, hangi malvarlığı için istendiği ve devir riskinin neden somut olduğu gösterilerek kurulmalıdır. Aile mahkemesinin evlilik birliği süresince alabileceği koruyucu kararlar ile yargılama sırasındaki ihtiyati tedbirlerin farklı işlevleri olduğu da göz önünde tutulmalıdır.
Tasfiyenin Zamanlaması
Katılma alacağına ilişkin talep, kural olarak boşanma hükmünün kesinleşmesiyle birlikte sonuç doğurur; bu nedenle boşanma dosyası ile tasfiye dosyası arasındaki sıra ve bekletici sorun ilişkisi baştan planlanmalıdır. Rejimin sona erdiği an, hangi malın hangi gruba gireceğini belirlediğinden bu tarihin tespiti hesabın çekirdeğidir. Değer belirlemesinde esas alınacak an bakımından da ayrı bir çalışma yapılması gerekir.
Bu Dosyalarda Delil Eksikliğinin Görünümü
- Malın edinildiği tarihte ödenen bedelin kaynağını gösteren banka kayıtlarının toplanmaması
- Kişisel mal iddiasını destekleyecek miras, bağış veya satış belgelerinin bulunmaması
- Kredi ödemelerinin hangi hesaptan yapıldığının izlenememesi
- Şirket payı ve ortaklık değerine ilişkin mali tabloların istenmemesi
- Evlilik süresince yapılan katkının yalnızca beyanla ileri sürülmesi
Belge Toplama Sırası
- Taşınmaz, araç, banka, sigorta ve ortaklık kayıtları için talep listesi hazırlanır.
- Rejimin sona erdiği tarih belirlenerek her kalem bu tarihe göre sınıflandırılır.
- Kişisel mal ve edinilmiş mal ayrımı, belgeyle desteklenen ve desteklenmeyen kalemler olarak ikiye ayrılır.
- Değer tespiti için bilirkişiye yöneltilecek sorular önceden yazılır.
- Devir riski görülen kalemler için tedbir talebi, dava dilekçesiyle eş zamanlı sunulur.
Uzlaşma ve Protokol Riski
Taraflar anlaşmaya varsa dahi, düzenlenecek protokolün tasfiyeye ilişkin kalemleri açıkça kapsaması gerekir. Yalnızca boşanmanın malî sonuçlarına değinip mal rejimini sessiz bırakan metinler, sonradan yeni bir uyuşmazlığın kaynağı olur. Protokolde her kalemin kime kalacağı, devir işlemlerinin hangi tarihe kadar tamamlanacağı ve karşılıklı feragatin kapsamı ayrı ayrı yazılmalıdır.
Yukarıdaki açıklamalar genel bilgilendirme niteliğindedir. Evlilik tarihi, rejim türü ve malvarlığının yapısı sonucu doğrudan etkilediğinden, kayıtlarınızla birlikte hukuki değerlendirme almanız önerilir.