Boşanma davalarının çoğunda asıl çekişme, evlilik boyunca edinilen malların paylaşımında, yani mal rejimi tasfiyesinde yaşanır. Türk Medeni Kanunu (TMK) mal rejimlerini, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) usulü, 4787 sayılı Kanun ise aile mahkemelerinin görev alanını belirler. Bu rehber, tasfiyeyi ve süreç içinde istenebilecek geçici tedbirleri ele alır.
Hangi Mal Rejimi Geçerli?
Eşler aksini kararlaştırmadıkça yasal mal rejimi uygulanır. Bu rejimde kural olarak evlilik içinde emekle edinilen değerler paylaşıma tabidir; kişisel mallar ise ilke olarak dışarıda kalır. Bu yüzden ilk yapılması gereken, her malın edinilme tarihini ve kaynağını belirlemektir.
Katkı, Katılma ve Değer Artışı
Tasfiyede birbirine karışan üç ayrı alacak türü vardır:
- Bir eşin diğerinin malına yaptığı katkıdan doğan alacak,
- Edinilmiş mallara katılma alacağı,
- Malın değerindeki artıştan pay talebi.
Bunların hangisinin somut olaya uyduğu, malın niteliğine ve ödemelerin kaynağına göre değişir.
Malın Kaçırılmasını Önlemek
Dava sürerken eşlerden biri taşınmazı devredebilir veya hesapları boşaltabilir. Bu riske karşı tapuya tedbir şerhi, banka hesaplarına ihtiyati tedbir gibi talepler daha davanın başında ileri sürülmelidir; aksi halde tasfiye kâğıt üzerinde kalabilir.
Geçici Tedbirlerin Kapsamı
Aile mahkemesi, boşanma süresince eşlerin ve çocukların durumunu düzenleyen geçici tedbirler alabilir. Nafaka, çocukla kişisel ilişki ve konutun tahsisi gibi konular bu kapsamda değerlendirilir. Bu tedbirler dava sonucundan bağımsız olarak geçici koruma sağlar.
Belge ve Değer Tespiti
Mal rejimi dosyaları belge yoğun dosyalardır. Tapu kayıtları, araç tescilleri, banka dökümleri ve kredi ödeme planları bir arada toplanmalı; malların dava tarihindeki değerinin tespiti için gerektiğinde bilirkişi incelemesi talep edilmelidir.
Bu açıklamalar genel bilgilendirme amaçlıdır. Her boşanma ve mal paylaşımı dosyası; malların edinme biçimi, tarihler ve eşlerin katkısına göre farklıdır. Hak kaybını önlemek için somut olayınızı bir hukukçuya değerlendirtmeniz yerinde olur.