Miras bırakanın sağlığında yaptığı bazı kazandırmalar, yasal mirasçıların saklı paylarını zedeleyebilir. Türk Medeni Kanunu, bu payı korumak için tenkis davasını öngörür; HMK ise davanın usulünü çizer. Sürelerin ve hesap yönteminin doğru kurulması, talebin sonucunu belirler.
Saklı Pay Kime Tanınır
Tenkis, yalnızca saklı pay sahibi mirasçıların başvurabileceği bir yoldur. Altsoy ve sağ kalan eş gibi belirli mirasçılara tanınan bu pay, miras bırakanın tasarruf özgürlüğünün sınırını oluşturur. Kimlerin saklı pay sahibi olduğu ve payın oranı, davanın temelini kurar.
Süreye İlişkin Dikkat Noktaları
Tenkis talebi, saklı payın zedelendiğinin öğrenilmesi ve mirasın açılması gibi olgulara bağlı sürelere tabidir. Bu süreler hak düşürücü niteliktedir; işlemeye başladıktan sonra kaçırıldığında talep dinlenmez. Bu nedenle öğrenme anının ve mirasın açılma tarihinin belgeyle desteklenmesi önemlidir.
Kazandırmaların Değerlendirilmesi
Tenkiste, miras bırakanın yaptığı bağış ve benzeri kazandırmalar terekeye eklenerek hesap yapılır. Muvazaalı gösterilen satışlar da bu değerlendirmenin içine girebilir. Tapu kayıtları, banka hareketleri ve akit belgeleri hesabın dayanağıdır.
Terekenin Tespiti
Sağlıklı bir tenkis hesabı için terekenin aktif ve pasifiyle tespiti gerekir. Bu tespit yapılmadan saklı payın ne ölçüde zedelendiğini ortaya koymak güçtür.
Tenkis dosyaları aile yapısına, yapılan kazandırmalara ve süre durumuna göre farklılaşır. Hak kaybı yaşamamak için bir miras hukukçusuyla erken görüşmeniz önerilir.