Miras bırakanın ölümüyle mirasçılar yalnızca malvarlığını değil, borçları da devralır. Bu nedenle veraset ilamının alınması bir bitiş değil, karar zamanının başlangıcıdır: TMK uyarınca mirasın reddi kural olarak üç ay içinde yapılabilir ve bu süre geçtiğinde miras kayıtsız şartsız kazanılmış sayılır.
Mirasçılık Belgesi Nasıl Alınır
Mirasçılık belgesi, mirasçılık sıfatının tartışmasız olduğu hallerde noterden, yabancılık unsuru bulunan veya nüfus kayıtlarının yeterli olmadığı durumlarda sulh hukuk mahkemesinden istenir. Belge mirasçılık sıfatını gösterir; payların nasıl bölüşüleceği ve terekedeki hangi malın kime geçeceği ayrı bir aşamadır. Bu iki aşamanın karıştırılması, gereksiz dava açılmasına yol açar.
Üç Aylık Sürenin Başlangıcı
Süre, yasal mirasçılar bakımından mirasçı olduklarını öğrendikleri tarihten; vasiyetname ile atanmış mirasçılar bakımından ise tasarrufun kendilerine bildirildiği tarihten işlemeye başlar. Terekenin borca batık olduğu açıkça belliyse reddedilmiş sayılma kuralı ayrıca değerlendirilir. Bu nedenle ilk yapılacak iş, ölüm tarihi ile öğrenme tarihini birbirinden ayırarak yazıya geçirmektir.
Karar Vermeden Önce Terekenin Fotoğrafı
- Tapu, araç ve banka hesap sorgularıyla aktif kalemlerin tespiti
- İcra dosyaları, kredi ve kefalet borçlarının araştırılması
- Miras bırakanın son yıllardaki devir ve bağış işlemleri
- Vasiyetname veya miras sözleşmesi bulunup bulunmadığı
- Terekenin resmî defterinin tutulmasının talep edilip edilmeyeceği
Paylaşım Sözleşmesi ile Dava Arasındaki Seçim
Mirasçılar aralarında yazılı bir paylaşma yaparak süreci hızlandırabilir; bu yol, taşınmazların satılıp bölünmesinden doğan değer kaybını önler. Ancak tüm mirasçıların katılımı sağlanmadan yapılan bir anlaşma sonuç doğurmaz. Anlaşma sağlanamıyorsa HMK usulü çerçevesinde ortaklığın giderilmesi yoluna gidilir; bu yargılamada taşınmazın aynen bölünebilirliği ve satış zorunluluğu ayrıca incelenir.
Sonradan Telafisi Güç Hatalar
Terekeye dahil bir taşınmazın kirasını tahsil etmek, araç satmak veya banka hesabından harcama yapmak, mirası benimseme iradesi olarak yorumlanabilir ve ret hakkını ortadan kaldırabilir. Bu yüzden ret ihtimali varsa, süre boyunca tereke malları üzerinde tasarruftan kaçınılmalıdır.
Bu yazı yalnızca genel bilgilendirme sağlar. Terekedeki borç ve alacakların yapısı her dosyada farklı olduğundan, üç aylık süre dolmadan önce mirasçılık ve borç durumunun bir hukukçuyla birlikte incelenmesi önerilir.