Haksız rekabet, dürüstlük kuralına aykırı davranışlarla rakiplerin, müşterilerin veya piyasanın zarar görmesidir. Yanıltıcı reklam, karalama, ticari sırların ele geçirilmesi ya da başkasının emeğinden haksız yararlanma bu kapsamda değerlendirilir. Bu rehber, TTK ve 6102 ekseninde haksız rekabet uyuşmazlıklarını ele alır.
Haksız Rekabet Sayılan Davranışlar
Rakibi kötüleyen asılsız beyanlar, ürünlerde iltibas (karıştırılma) yaratma, aldatıcı fiyat ve nitelik açıklamaları başlıca örneklerdir. Belirleyici olan davranışın sonucu değil, dürüstlük kuralına aykırılığıdır; yani fiilen zarar doğmasa da rekabet koşullarını bozan davranış dava konusu edilebilir.
Ticari Dava ve Arabuluculuk Şartı
Ticari nitelikteki bu uyuşmazlıklar asliye ticaret mahkemesinde görülür. Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan ticari alacak ve tazminat taleplerinde, dava açılmadan önce arabuluculuğa başvuru dava şartıdır. Buna karşılık yalnızca tespit, men ve önleme talepleri için ihtiyati tedbir yolu ayrıca işletilebilir.
Talep Türleri
- Haksız rekabetin tespiti
- Devam eden fiilin men'i (durdurulması)
- Yanlış durumun ortadan kaldırılması
- Kusur varsa maddi ve manevi tazminat
Talepler kümülatif kurulabilir; ancak her biri farklı ispat ve aciliyet gerektirdiğinden, dilekçede ayrı ayrı ve gerekçeli biçimde ifade edilmelidir.
Delil Tespiti ve İhtiyati Tedbir
Haksız rekabette deliller çabuk kaybolabilir; bu nedenle dava öncesi ya da sırasında delil tespiti ve ihtiyati tedbir önem taşır. Örneğin iltibas yaratan ürünün piyasadan geçici olarak çekilmesi tedbiren istenebilir. Tedbir talebinde, telafisi güç zararın somut biçimde ortaya konması beklenir.
Haksız rekabet dosyalarında sonuç; davranışın niteliğine, iltibas ihtimaline ve delil durumuna göre değişir. Buradaki bilgiler geneldir; piyasadaki fiili durumunuza uygun strateji için bir hukukçuyla değerlendirme yapmanız önerilir.