Ortaklar arasındaki uyuşmazlıklarda esas davanın sonucu kadar, dava sürerken şirketin hangi kararları alabileceği de belirleyicidir. Bu nedenle TTK ve 6102 sayılı Kanun ekseninde yürüyen dosyalarda ihtiyati tedbir talebi çoğu zaman uyuşmazlığın gerçek kırılma noktasıdır. Tedbirde aranan ölçüt tam ispat değil, yaklaşık ispattır; ancak uygulamada talepler çoğunlukla bu ölçüt bile karşılanmadığı için reddedilir.
Tedbir talebini ayakta tutan üç unsur
Mahkemeden istenen, gecikmesi hâlinde telafisi güç bir zarar doğacağının inandırıcı biçimde gösterilmesidir. Bunun için hakkın varlığına ilişkin belge, zararın somut ve yakın olduğuna ilişkin veri ve talep edilen tedbirin ölçülü olduğuna ilişkin açıklama birlikte sunulmalıdır. Şirketin işleyişini tümüyle durduran geniş talepler, ölçüsüz bulunarak reddedilme riski taşır; hedefi dar tutulmuş bir tedbir kabul edilme şansı daha yüksektir.
Talebi destekleyen belgeler
- Ticaret sicil kayıtları ve güncel ortaklık yapısı
- Genel kurul ve yönetim kurulu karar defteri örnekleri
- Toplantı çağrısı, gündem ve hazirun cetveline ilişkin evrak
- Şirket hesaplarındaki olağan dışı hareketleri gösteren kayıtlar
- Ortaklar arasındaki sözleşmeler ve TBK kapsamında değerlendirilecek taahhütler
Yanlış mahkeme, kaybedilen zaman
Ticari nitelikteki şirket uyuşmazlıkları asliye ticaret mahkemesinin görev alanındadır; yetki bakımından ise şirket merkezinin bulunduğu yer belirleyicidir. Genel kurul kararının iptali gibi taleplerde kısa hak düşürücü süreler işlediğinden, görevsiz veya yetkisiz mahkemeye yapılan başvuru fiilen hak kaybına dönüşebilir. Aynı şekilde, ceza şikâyeti ile hukuki talep birbirinin yerine geçmez; şikâyette bulunmuş olmak şirket hukukundan doğan süreleri durdurmaz.
Tedbir kararından sonraki adımlar
- Teminat yatırılması gerekiyorsa gecikmeden tamamlanır, aksi hâlde karar uygulanamaz.
- Tedbir kararı süresi içinde infaz ettirilir ve sicile şerh gerekiyorsa işlenir.
- Karara itiraz edilmesi ihtimaline karşı ek belge dosyaya konur.
- Esas dava, tedbirin dayandığı iddiayla tutarlı biçimde kurulur.
- Şirketin olağan işleyişini koruyan alternatif çözümler müzakere masasında tutulur.
Bu metin genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Ortaklık yapısı, sözleşme hükümleri ve uyuşmazlığın aşaması sonucu değiştirebileceğinden, tedbir talebi öncesinde hukuki destek alınması yerinde olur.