Ortaklar veya şirket organları arasındaki uyuşmazlıklar, her zaman devlet mahkemelerine taşınmak zorunda değildir. Esas sözleşmede veya ayrı bir anlaşmada yer alan tahkim şartı, uyuşmazlığın hakem önünde çözülmesini sağlayabilir. Bu rehber, şirket içi ihtilaflarda tahkim yolunun ne zaman ve nasıl işlediğini ele alır.
Tahkim Şartı Var mı, Geçerli mi?
Tahkime gidilebilmesinin ilk koşulu, tarafları bağlayan geçerli bir tahkim anlaşmasının bulunmasıdır. Bu şart, esas sözleşmeye veya pay sahipleri sözleşmesine konabilir. Ancak her uyuşmazlık tahkime elverişli değildir; kamu düzenini ilgilendiren ve tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği konular tahkim dışında kalır. Bu ayrım baştan yapılmalıdır.
TTK Kapsamındaki Tipik İhtilaflar
- Genel kurul kararlarının iptali ve butlanı tartışmaları
- Ortaklıktan çıkma, çıkarılma ve pay değerinin belirlenmesi
- Yönetim organının sorumluluğuna ilişkin talepler
- Ortaklar arası rekabet ve bilgi alma hakkı ihtilafları
Mahkeme mi, Hakem mi?
6102 sayılı TTK'daki bazı davalar için görevli mahkeme ve dava süreleri özel olarak düzenlenmiştir; örneğin genel kurul kararının iptali belirli bir süre içinde istenmelidir. Tahkim şartı bulunsa bile, bazı taleplerin niteliği gereği mahkeme önüne götürülmesi gerekebilir. Bu nedenle uyuşmazlık, tahkime elverişlilik yönünden ayrı ayrı değerlendirilmelidir.
Tahkim Sürecini Kurmak
Tahkime karar verildiğinde hakem sayısı, uygulanacak usul ve dilin sözleşmede netleştirilmiş olması süreci hızlandırır. Hakem kararı, TBK'daki borç ilişkisi çerçevesinde tarafları bağlar ve öngörülen usulle icra edilebilirlik kazanır. Kararın iptali ancak sınırlı sebeplerle istenebilir.
Uyarı: Bir uyuşmazlığın tahkime elverişli olup olmadığı ve süreler somut olaya göre değişir. Yol seçmeden önce sözleşmenizi ve talebinizi bir ticaret hukukçusuyla değerlendirmeniz önerilir.